[Infographic] HSBC dự báo xuất khẩu Việt Nam tăng tốc trong những tháng cuối năm 2026

Sau nửa đầu năm ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực từ hoạt động thương mại quốc tế, triển vọng xuất khẩu của Việt Nam trong những tháng cuối năm tiếp tục được đánh giá khả quan. Theo Báo cáo kinh tế vĩ mô mới nhất của Ngân hàng HSBC Việt Nam, mùa giao hàng cao điểm quý IV/2026 được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho xuất khẩu, trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng hàng hóa tại nhiều thị trường lớn bước vào giai đoạn tăng mạnh.

Một trong những điểm nổi bật của nền kinh tế là sự gia tăng vai trò của Việt Nam trong chuỗi cung ứng điện tử và lắp ráp công nghệ. Không chỉ mở rộng quy mô xuất khẩu, ngành sản xuất trong nước còn từng bước dịch chuyển sang các phân khúc có giá trị gia tăng cao hơn. HSBC nhận định đây là tín hiệu cho thấy vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực đang được cải thiện, đồng thời phản ánh niềm tin của các nhà đầu tư quốc tế đối với triển vọng phát triển trung và dài hạn của nền kinh tế. Điều này cũng tạo dư địa để nâng cao năng lực sản xuất và chất lượng tăng trưởng trong thời gian tới.

Số liệu thống kê cho thấy, lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/7, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước đã vượt 601 tỷ USD, tăng 27,8% so với cùng kỳ năm trước, tương đương mức tăng tuyệt đối hơn 130 tỷ USD. Trong đó, xuất khẩu đạt 290,5 tỷ USD, tăng 21,4%, còn nhập khẩu đạt gần 311 tỷ USD, tăng 34,4%.

Đóng góp lớn nhất vào tăng trưởng xuất khẩu tiếp tục đến từ nhóm hàng điện tử. Riêng mặt hàng máy vi tính, điện tử và linh kiện đạt kim ngạch 77,7 tỷ USD, trong khi điện thoại và linh kiện mang về 34,7 tỷ USD, đưa tổng doanh thu xuất khẩu của nhóm điện tử vượt mốc 100 tỷ USD.

Song song với đà tăng của xuất khẩu, nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên liệu đầu vào cũng tăng mạnh nhằm phục vụ kế hoạch mở rộng sản xuất và đáp ứng các đơn hàng đã ký. Đây là nguyên nhân khiến cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu 16,65 tỷ USD trong nửa đầu năm, thay vì duy trì xuất siêu như cùng kỳ năm ngoái. Dù vậy, xét về cơ cấu, phần lớn mức tăng nhập khẩu tập trung vào các nhóm hàng phục vụ đầu tư và sản xuất, cho thấy xu hướng nhập siêu hiện nay mang tính chuẩn bị cho năng lực tăng trưởng trong giai đoạn tiếp theo hơn là xuất phát từ nhu cầu tiêu dùng.

Theo ông Vũ Bình Minh, CFA, Giám đốc Kinh doanh Vốn và Tiền tệ, Khối Thị trường Vốn và Dịch vụ Chứng khoán, Ngân hàng HSBC Việt Nam, "với một nền kinh tế mà sản xuất vẫn còn có độ phụ thuộc cao vào đầu vào nhập khẩu, khi nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu, sức ép lên cán cân bên ngoài và tỷ giá có thể sẽ xuất hiện sớm hơn." Ông cũng lưu ý, "dù ở thời điểm hiện tại chưa thấy dấu hiệu rõ rệt để nói tới một kịch bản 'thâm hụt kép', nhưng bộ đệm cũng đã kém dày hơn, và đây vẫn là biến số cần được theo dõi sát trong nửa cuối năm."

Bên cạnh triển vọng tích cực từ nhu cầu tiêu dùng cuối năm, hoạt động xuất khẩu vẫn đối mặt với nhiều yếu tố bất định. HSBC khuyến nghị Việt Nam cần theo dõi sát diễn biến của chu kỳ thương mại toàn cầu cũng như các rào cản thương mại mới, đặc biệt là các mức thuế theo Mục 301 của Mỹ dự kiến có hiệu lực từ cuối tháng 7/2026. Từ đầu tháng 3 đến nay, Mỹ đã khởi xướng ba cuộc điều tra liên quan đến Việt Nam theo Mục 301 Đạo luật Thương mại năm 1974, gồm điều tra về dư thừa công suất sản xuất, lao động cưỡng bức và bảo hộ, thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Do các vụ việc vẫn chưa có kết luận cuối cùng, VCCI khuyến nghị doanh nghiệp tiếp tục cập nhật các thông báo mới từ Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) để chủ động đánh giá tác động và xây dựng phương án ứng phó phù hợp.