Thị trường nội địa dẫn dắt đà phục hồi
Báo cáo thị trường xi măng Việt Nam 2025 của FiinGroup cung cấp bức tranh toàn cảnh về ngành sau giai đoạn đầy thử thách. Báo cáo chỉ ra nhiều tín hiệu tích cực, cho thấy ngành xi măng đang bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới.
Số liệu từ báo cáo cho thấy, tổng sản lượng tiêu thụ xi măng và clinker năm 2024 đã tăng 9,8% so với cùng kỳ, đạt 94,4 triệu tấn. Đáng chú ý, thị trường nội địa là động lực tăng trưởng chính với lượng tiêu thụ khoảng 66,5 triệu tấn, trong khi kênh xuất khẩu, đạt 27,8 triệu tấn, vẫn chưa thực sự khởi sắc.
Đà phục hồi này tiếp tục được duy trì trong 5 tháng đầu năm 2025, nhờ sự ấm lên của thị trường bất động sản và những nỗ lực đa dạng hóa sang các thị trường xuất khẩu mới nổi.
Sự phục hồi này đã giúp cải thiện hiệu suất của các nhà máy. Hai nhà máy xi măng khánh thành trong năm 2024 đã tăng tổng công suất clinker và xi măng toàn ngành lần lượt thêm 7,4 triệu tấn và 4,6 triệu tấn. Công suất hiệu dụng toàn ngành ước tính tăng từ 58% năm 2023 lên 64% trong năm 2024.
Đáng chú ý, doanh nghiệp tư nhân tiếp tục chiếm lĩnh thị trường. Các doanh nghiệp tư nhân chiếm khoảng 55% thị phần sản lượng xi măng tiêu thụ nội địa. Một số doanh nghiệp lớn có thể kể đến như Long Sơn, Vissai, Xuân Thành, Công Thanh, Thành Thắng....
Theo công bố mới đây của Vicem Hoàng Mai, doang nghiệp này đã báo lãi gấp 27 lần trong quý II/2025. Theo thông tin từ báo cáo tài chính quý 2/2025, Vicem Hoàng Mai ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực khi chuyển từ lỗ sang lãi, bất chấp doanh thu thuần chỉ đạt hơn 490 tỷ đồng, giảm nhẹ 1% so với cùng kỳ năm trước.
Theo báo cáo tài chính quý II/2025 của Công ty CP Xi măng Vicem Bút Sơn, doanh thu thuần trong kỳ đạt 672 tỷ đồng, giảm nhẹ 2,8% so với cùng kỳ năm trước.
Với khoản lỗ hơn 9 tỷ đồng vào đầu năm 2025, Vicem Hà Tiên đã nhanh chóng tạo cú lội ngược dòng trong quý II.
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý 2/2025 với nhiều tín hiệu tích cực như: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 2.098 tỷ đồng, tăng 2,5% so với cùng kỳ năm 2024. Sau khi trừ các khoản giảm trừ, doanh thu thuần đạt 1.931 tỷ đồng, tăng nhẹ so với cùng kỳ.
Điểm sáng nổi bật là lợi nhuận gộp tăng vọt 53%, đạt hơn 270 tỷ đồng so với mức 176 tỷ đồng của quý II/2024, nhờ giá vốn hàng bán giảm 4,2% còn 1.660 tỷ đồng. Điều này giúp biên lợi nhuận gộp cải thiện mạnh lên 14%, phản ánh nỗ lực tối ưu hóa chi phí sản xuất của doanh nghiệp.
Lợi nhuận các doanh nghiệp xi măng đang dần cải thiện trong năm 2024, nhờ việc cải tiến công suất hiệu dụng, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, và thị trường tiêu thụ xi măng nội địa hồi phục.
Như vậy trong quý II/2025, việc các doanh nghiệp xi măng thuộc Tổng công ty Xi măng Việt Nam đồng loạt báo lãi sau nhiều quý tăng trưởng âm là tín hiệu rõ ràng nhất cho thấy chu kỳ phục hồi tài chính của ngành đã bắt đầu hình thành.
Không chỉ đơn thuần chuyển từ lỗ sang lãi, các doanh nghiệp còn cho thấy sự chủ động trong tái cấu trúc chi phí, tận dụng tốt nguyên liệu thay thế, tối ưu sản xuất và linh hoạt thích ứng với biến động giá điện, nguyên vật liệu.
Dự báo nhu cầu đạt đỉnh vào năm 2031
Theo TS Lương Đức Long - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Xi măng Việt Nam (VNCA), đà phục hồi sẽ thấy rõ hơn trong nửa cuối năm 2025, đặc biệt khi đầu tư công đang được Chính phủ thúc đẩy mạnh mẽ, nhất là các dự án hạ tầng giao thông.
Đặc biệt, ông Long nhận định nhu cầu xi măng tại Việt Nam vẫn chưa đạt đỉnh và dự báo sẽ đạt đỉnh vào khoảng năm 2031. Việc sản xuất và tiêu thụ sản phẩm xi măng vẫn còn dư địa tăng trưởng.
Dự báo của Bộ Xây dựng cũng cho thấy, nhu cầu tiêu thụ xi măng năm 2025 sẽ tăng khoảng 2-3% so với năm 2024, đạt mức 95-100 triệu tấn.
Ông Lương Đức Long phân tích, ngành xi măng đang vận hành theo đúng quy luật thị trường. Các nhà máy đầu tư sau với công nghệ hiện đại, tiết kiệm năng lượng đang có lợi thế cạnh tranh lớn hơn. ĐĐây cũng là thời điểm thị trường 'sàng lọc' các dây chuyền sản xuất cũ, lạc hậu, đem đến cơ hội thúc đẩy phát triển ngành xi măng hiện đại, tiên tiến hơn.
Để hỗ trợ ngành, Hiệp hội Xi măng Việt Nam đã kiến nghị Chính phủ bỏ thuế xuất khẩu đối với clinker. Trong khi đó, Bộ Xây dựng đề xuất giảm thuế xuất khẩu cho doanh nghiệp xi măng và Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Tài chính xem xét. Nếu được thông qua, chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo cú hích lớn cho kênh xuất khẩu trong thời gian tới.