Bộ Tài chính sửa đổi quy định, tăng cường giám sát thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Hợp nhất quy định, đồng bộ với Nghị định 200/2026/NĐ-CP về trái phiếu doanh nghiệp

Bộ Tài chính đang tổ chức lấy ý kiến rộng rãi đối với dự thảo Thông tư hướng dẫn thi hành một số nội dung của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về chào bán và giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong nước cũng như hoạt động phát hành trái phiếu ra thị trường quốc tế. Đây là văn bản được xây dựng nhằm thay thế Thông tư số 30/2023/TT-BTC và Thông tư số 76/2024/TT-BTC, qua đó thống nhất các quy định hướng dẫn liên quan đến thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

Theo Bộ Tài chính, Nghị định số 200/2026/NĐ-CP được Thủ tướng Chính phủ ban hành ngày 5/6/2026 đã giao Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn chi tiết nhiều nội dung quan trọng, bao gồm đăng ký, lưu ký, thực hiện quyền của trái chủ, chuyển quyền sở hữu, thanh toán giao dịch, tổ chức thị trường giao dịch, cùng các quy định về công bố thông tin và chế độ báo cáo.

Trên cơ sở đó, dự thảo Thông tư được xây dựng theo hướng kế thừa những quy định đã vận hành ổn định trong thời gian qua, đồng thời sửa đổi và bổ sung các nội dung cần thiết để bảo đảm phù hợp với Nghị định số 200/2026/NĐ-CP và hệ thống pháp luật hiện hành. Việc rà soát cũng nhằm cập nhật các căn cứ pháp lý, giúp các quy định có tính đồng bộ và thuận lợi hơn khi áp dụng.

Ở lĩnh vực đăng ký, lưu ký, thực hiện quyền và chuyển quyền sở hữu trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, dự thảo cơ bản giữ nguyên các quy định đang được áp dụng hiệu quả. Một số nội dung kỹ thuật được điều chỉnh để thống nhất với quy định mới, góp phần bảo đảm quá trình triển khai không bị gián đoạn.

Đối với hoạt động tổ chức giao dịch, dự thảo bổ sung hướng dẫn chi tiết về thủ tục đăng ký giao dịch, điều chỉnh số lượng trái phiếu đã đăng ký, hủy đăng ký giao dịch tại Sở Giao dịch Chứng khoán. Cùng với đó là quy định rõ trách nhiệm của các thành viên tham gia thị trường và nghĩa vụ báo cáo trong quá trình giao dịch.

Bổ sung cơ chế giám sát, tăng chia sẻ dữ liệu nhưng không phát sinh thủ tục mới

Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là việc hoàn thiện quy định liên quan đến thanh toán giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ. Theo đó, dự thảo hướng dẫn cụ thể về các tổ chức tham gia hệ thống thanh toán, trình tự thực hiện thanh toán, cơ chế xử lý các lỗi phát sinh sau giao dịch cũng như phương án xử lý trong trường hợp xảy ra mất khả năng thanh toán.

Đối với chế độ công bố thông tin, Bộ Tài chính tiếp tục kế thừa các quy định tại Thông tư số 76/2024/TT-BTC về công bố thông tin trước khi chào bán, công bố định kỳ và công bố bất thường của doanh nghiệp phát hành. Song song với đó, dự thảo bổ sung thêm một số biểu mẫu theo yêu cầu của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP và điều chỉnh nội dung của các mẫu biểu hiện hành nhằm tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp trong quá trình thực hiện cũng như tra cứu quy định.

Dự thảo cũng mở rộng quy định về chế độ báo cáo đối với các chủ thể tham gia thị trường, bao gồm tổ chức tư vấn hồ sơ chào bán, đại diện người sở hữu trái phiếu, tổ chức đấu thầu, đơn vị bảo lãnh, đại lý phát hành, Sở Giao dịch Chứng khoán, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam cùng các tổ chức đăng ký, lưu ký trái phiếu. Các nội dung này được cập nhật nhằm phù hợp với khung pháp lý mới.

Bên cạnh đó, dự thảo lần đầu bổ sung trách nhiệm của UBND cấp tỉnh trong công tác báo cáo. Theo quy định đề xuất, hằng năm các địa phương sẽ tổng hợp tình hình phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, kết quả thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm đối với các doanh nghiệp phát hành không phải là công ty đại chúng, công ty chứng khoán hoặc công ty quản lý quỹ có trụ sở trên địa bàn để gửi Bộ Tài chính. Quy định này được kỳ vọng sẽ tăng cường sự phối hợp giữa cơ quan quản lý trung ương và địa phương trong giám sát diễn biến thị trường.

Ngoài ra, dự thảo còn thiết lập cơ chế chia sẻ thông tin và dữ liệu từ Chuyên trang thông tin về trái phiếu doanh nghiệp tại Sở Giao dịch Chứng khoán cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và UBND cấp tỉnh, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và theo dõi hoạt động của thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

Theo Bộ Tài chính, mặc dù bổ sung nhiều nội dung hướng dẫn và hoàn thiện cơ chế quản lý, dự thảo Thông tư không làm phát sinh thêm thủ tục hành chính. Hiện văn bản đang được công bố để lấy ý kiến từ các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động trước khi được hoàn thiện và trình ban hành theo quy định.