Huarong (TP Bắc Ninh) đầu tư nhà máy viên nén gỗ sinh học, hướng tới sản xuất gắn với bảo vệ môi trường

Với công suất thiết kế 100.000 tấn viên nén gỗ sinh học mỗi năm, Nhà máy sản xuất viên nén gỗ sinh học của Công ty TNHH Công nghiệp Huarong tại xã Tam Tiến, thành phố Bắc Ninh, được định hướng phát triển theo mô hình chế biến nguyên liệu gỗ quy mô công nghiệp. Cùng với mục tiêu nâng cao giá trị nguyên liệu đầu vào, doanh nghiệp đặt ra yêu cầu kiểm soát bụi, khí thải, nước thải và chất thải phát sinh trong từng công đoạn sản xuất.

Đầu tư dây chuyền chế biến gỗ quy mô lớn

Trong chuỗi giá trị lâm sản, chế biến sâu là một trong những khâu quan trọng quyết định khả năng gia tăng giá trị của nguyên liệu gỗ. Thay vì chỉ dừng lại ở hoạt động khai thác, sơ chế và tiêu thụ nguyên liệu thô, việc đầu tư các nhà máy chế biến thành sản phẩm có giá trị sử dụng cao hơn đang mở ra hướng phát triển mới cho ngành công nghiệp chế biến gỗ. Trong đó, viên nén gỗ sinh học là sản phẩm được sản xuất từ nguyên liệu gỗ, có thể sử dụng làm nhiên liệu sinh khối phục vụ nhu cầu năng lượng.

vien-nen-go-1794908697.jpg
Dây chuyền sản xuất viên nén gỗ của Công ty TNHH Công nghiệp Huarong (ảnh baobacninhtv.vn).

Tại Bắc Ninh, Công ty TNHH Công nghiệp Huarong đang triển khai dự án Nhà máy sản xuất viên nén gỗ sinh học tại thôn Diễn, xã Tam Tiến. Theo hồ sơ đăng ký môi trường lập năm 2026 (Công văn số 10428/SNNMT-TLMT ngày 10/11/2026 của Sở NN&MT Bắc Ninh tiếp nhận đăng ký môi trường đối với Công ty TNHH công nghiệp Huarong), dự án có diện tích sử dụng đất 32.111,1 m², tổng mức đầu tư 140 tỷ đồng, trong đó vốn góp của doanh nghiệp hơn 92,9 tỷ đồng, phần còn lại là vốn vay. Nhà máy được thiết kế với công suất sản xuất 100.000 tấn viên nén gỗ sinh học mỗi năm, dự kiến sử dụng khoảng 100 lao động khi đi vào hoạt động.

Quy mô đầu tư cho thấy định hướng phát triển sản xuất theo dây chuyền tương đối đồng bộ, với các hạng mục chính gồm xưởng chế biến nguyên liệu thô, xưởng nghiền nguyên liệu, khu chứa thành phẩm, xưởng sản xuất viên nén, nhà xưởng cơ khí và các công trình phụ trợ. Tổng diện tích xây dựng công trình chính và phụ trợ chiếm hơn 12.000 m²; phần diện tích còn lại được bố trí cho sân đường nội bộ, cây xanh và các hạng mục hạ tầng kỹ thuật. Đáng chú ý, diện tích cây xanh theo hồ sơ là 6.922,98 m², chiếm 21,56% tổng diện tích khu đất.

Về nguồn nguyên liệu, hồ sơ dự án xác định nhu cầu khoảng 220.000 tấn mỗi năm, gồm 200.000 tấn gỗ và 20.000 tấn cành, nhánh, vỏ cây. Đây là nhóm nguyên liệu được đưa vào dây chuyền chế biến để tạo ra sản phẩm viên nén gỗ sinh học. Việc sử dụng cả những phần nguyên liệu như cành, nhánh, vỏ cây cũng mở ra khả năng tận dụng nguồn phụ phẩm trong quá trình khai thác và chế biến gỗ, góp phần hạn chế lãng phí tài nguyên nếu được tổ chức thu gom, phân loại và sử dụng hợp lý.

Theo quy trình sản xuất được doanh nghiệp xây dựng, nguyên liệu sau khi tiếp nhận sẽ trải qua các công đoạn băm, nghiền thô, nghiền tinh, ép viên, sàng và làm mát trước khi đóng gói thành phẩm. Mỗi công đoạn đều được bố trí thiết bị chuyên dụng nhằm bảo đảm yêu cầu về kích thước, độ ẩm và chất lượng sản phẩm. Đặc biệt, công đoạn nghiền và ép viên được tổ chức theo dây chuyền khép kín hơn, kết hợp các thiết bị thu hồi bụi để hạn chế thất thoát nguyên liệu trong quá trình sản xuất.

Với công suất thiết kế lớn, dự án không chỉ đặt ra yêu cầu về năng lực tổ chức sản xuất, bảo đảm nguồn cung nguyên liệu mà còn đòi hỏi doanh nghiệp phải kiểm soát chặt chẽ các tác động môi trường phát sinh. Đây cũng là vấn đề cần được quan tâm ngay từ giai đoạn đầu tư, bởi đặc thù sản xuất viên nén gỗ có nhiều công đoạn phát sinh bụi, đặc biệt là nghiền, sàng, ép và làm mát sản phẩm.

Kiểm soát bụi, khí thải từ trong dây chuyền sản xuất

Đối với nhà máy chế biến gỗ, bụi là một trong những yếu tố môi trường cần được kiểm soát thường xuyên. Quá trình nghiền nguyên liệu, vận chuyển, sàng lọc và ép viên đều có thể phát sinh bụi với khối lượng đáng kể. Nếu không được thu gom và xử lý đồng bộ, bụi không chỉ ảnh hưởng đến môi trường không khí trong khu vực sản xuất mà còn tác động đến điều kiện làm việc của người lao động và khu vực xung quanh.

Nhận diện đặc điểm này, hồ sơ đăng ký môi trường của Công ty TNHH Công nghiệp Huarong đưa ra phương án lắp đặt các hệ thống thu gom, xử lý bụi tại từng công đoạn. Trong đó, bụi phát sinh từ khu vực nghiền thô và nghiền tinh được thu gom thông qua hệ thống Cyclone kết hợp lọc bụi túi vải. Tại công đoạn ép viên, doanh nghiệp dự kiến sử dụng hệ thống lọc bụi túi vải rũ bụi bằng khí nén; các công đoạn sàng và làm mát cũng được bố trí thiết bị thu hồi bụi tương ứng.

Điểm đáng chú ý trong phương án này là bụi sau thu hồi được định hướng tái sử dụng làm nguyên liệu sản xuất, thay vì chỉ xử lý như một dòng chất thải phải thải bỏ. Cách tổ chức này vừa góp phần hạn chế phát tán bụi ra môi trường, vừa giúp doanh nghiệp tận dụng phần nguyên liệu có thể thu hồi, giảm hao hụt trong quá trình sản xuất.

Riêng khu vực sấy, nguồn phát sinh bụi và khí thải được xác định cần kiểm soát các thành phần như bụi tổng, SO₂, NOx và CO. Theo hồ sơ, doanh nghiệp dự kiến lắp đặt hai hệ thống xử lý bụi, khí thải với tổng lưu lượng hút thiết kế 93.014 m³/giờ. Khí thải sau xử lý được đặt mục tiêu đáp ứng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải công nghiệp QCVN 19:2024/BTNMT, cột B.

Việc bố trí hệ thống xử lý ngay tại các công đoạn phát sinh cho thấy doanh nghiệp đã nhận diện tương đối rõ những nguồn có nguy cơ tác động đến môi trường không khí. Tuy nhiên, hiệu quả của các giải pháp này không chỉ phụ thuộc vào công suất thiết kế mà còn nằm ở quá trình vận hành thực tế, chế độ bảo dưỡng thiết bị, kiểm tra đường ống dẫn và khả năng duy trì hoạt động ổn định của hệ thống hút, lọc bụi. Đây là những yếu tố cần được thực hiện thường xuyên để bảo đảm các công trình bảo vệ môi trường phát huy đúng chức năng.

Chủ động xử lý nước thải, quản lý chất thải phát sinh

Bên cạnh bụi và khí thải, nước thải cũng là vấn đề được dự án xác định trong phương án bảo vệ môi trường. Theo dự báo trong hồ sơ, khi nhà máy hoạt động với khoảng 100 cán bộ, công nhân viên, lượng nước thải sinh hoạt phát sinh khoảng 6,7 m³/ngày. Nguồn nước thải này có thể chứa các thành phần ô nhiễm như BOD5, COD, TSS, amoni, dầu mỡ động thực vật và vi sinh vật.

vn-go-1794909107.jpg
Toàn bộ sản phẩm phụ sau khai thác, chế biến như: Củi, cành cây, vỏ gỗ, mùn cưa… từ rừng FSC được Công ty TNHH Công nghiệp HUARONG thu mua để sản xuất viên nén sinh học xuất khẩu (ảnh baobacninhtv.vn).

Để kiểm soát nguồn thải, doanh nghiệp dự kiến xây dựng trạm xử lý nước thải tập trung công suất 10 m³/ngày đêm. Nước thải sinh hoạt được thu gom qua hệ thống bể tự hoại, bể tách mỡ và đường ống dẫn về trạm xử lý trước khi thải ra hệ thống tiếp nhận theo phương án được xác định trong hồ sơ. Chất lượng nước sau xử lý được đặt mục tiêu đáp ứng cột B, QCVN 14:2025/BTNMT.

Đối với nước phát sinh từ hệ thống xử lý khí thải khu vực lò sấy, hồ sơ dự kiến lượng nước khoảng 2 m³/ngày và được tái tuần hoàn sử dụng, không xả ra môi trường. Việc tuần hoàn nguồn nước này góp phần giảm lượng nước thải phải xử lý, đồng thời hạn chế nhu cầu bổ sung nước trong quá trình vận hành.

Một nội dung khác được doanh nghiệp đề cập là quản lý nước mưa chảy tràn. Toàn bộ khu vực nhà máy được bố trí hệ thống thoát nước mưa riêng, gồm các tuyến ống, rãnh thu gom và hố ga trước khi dẫn về mương thoát nước hiện trạng. Giải pháp này có ý nghĩa trong việc hạn chế tình trạng nước mưa cuốn theo đất, cát, bụi và các chất bẩn trên bề mặt nhà xưởng, sân bãi vào hệ thống thoát nước chung.

Đối với chất thải rắn, hồ sơ dự án dự báo tổng lượng chất thải công nghiệp thông thường phát sinh khoảng 287.510 kg/năm. Trong đó có bụi gỗ, xỉ lò, bao bì không chứa thành phần nguy hại, hộp mực in thải và bùn thải từ quá trình xử lý khí thải lò sấy. Các loại chất thải này được phân loại, thu gom và quản lý theo phương án đã xây dựng.

Ngoài ra, chất thải nguy hại phát sinh từ hoạt động sản xuất, bảo dưỡng máy móc và sửa chữa thiết bị cũng được nhận diện, với tổng khối lượng dự báo khoảng 580 kg/năm. Doanh nghiệp dự kiến bố trí khu vực lưu giữ riêng, phân loại theo tính chất từng loại chất thải và chuyển giao cho đơn vị có chức năng xử lý theo quy định.

Những giải pháp trên cho thấy phương án bảo vệ môi trường của dự án được xây dựng theo hướng kiểm soát nhiều nguồn phát sinh, từ nước thải, khí thải đến chất thải rắn và chất thải nguy hại. Tuy nhiên, để các phương án này thực sự phát huy hiệu quả, điều quan trọng vẫn là việc đầu tư đầy đủ công trình xử lý, tổ chức vận hành đúng quy trình và duy trì kiểm tra, giám sát trong suốt quá trình hoạt động.

Sản xuất xanh cần được chứng minh bằng hiệu quả thực tế

Trong bối cảnh yêu cầu về tăng trưởng xanh và phát triển bền vững ngày càng được đặt ra rõ nét, các doanh nghiệp chế biến gỗ không chỉ được đánh giá qua quy mô đầu tư hay sản lượng sản phẩm mà còn phải chứng minh khả năng sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm thiểu chất thải và kiểm soát tác động môi trường.

Đối với Nhà máy sản xuất viên nén gỗ sinh học của Công ty TNHH Công nghiệp Huarong, việc xây dựng hệ thống thu hồi bụi để tái sử dụng nguyên liệu, tuần hoàn nước từ quá trình xử lý khí thải và bố trí các công trình xử lý nước thải, chất thải là những nội dung đáng chú ý trong phương án bảo vệ môi trường. Nếu được đầu tư đồng bộ và vận hành đúng thiết kế, các giải pháp này có thể góp phần giảm hao hụt nguyên liệu, hạn chế phát sinh chất thải và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Dẫu vậy, cần nhìn nhận rằng các thông số, công trình và giải pháp nêu trên hiện được phản ánh theo hồ sơ đăng ký môi trường do doanh nghiệp lập. Hiệu quả bảo vệ môi trường cần được đánh giá trên cơ sở tình hình đầu tư, lắp đặt, vận hành thực tế và kết quả kiểm tra, giám sát của cơ quan chức năng, chứ không chỉ dừng lại ở các cam kết hoặc thông số thiết kế.

Về lâu dài, phát triển công nghiệp chế biến gỗ theo hướng xanh không đơn thuần là đầu tư thêm thiết bị xử lý chất thải, mà phải bắt đầu từ việc lựa chọn nguồn nguyên liệu hợp pháp, tổ chức sản xuất tiết kiệm, tận dụng phụ phẩm và kiểm soát chặt chẽ các nguồn phát sinh ô nhiễm. Đó cũng là nền tảng để doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường và tạo dựng năng lực cạnh tranh bền vững.

Với dự án tại xã Tam Tiến, hiệu quả đầu tư sẽ không chỉ được đo bằng công suất 100.000 tấn sản phẩm mỗi năm, mà còn bằng khả năng biến nguồn nguyên liệu gỗ thành sản phẩm có giá trị cao hơn, đồng thời bảo đảm hoạt động sản xuất không tạo thêm áp lực cho môi trường và đời sống dân cư địa phương.

Đăng ký đặt báo