TP. Hồ Chí Minh ưu tiên nguồn lực phát triển hạ tầng giao thông đồng bộ

Sáng 11/10, Thường trực Hội đồng nhân dân TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Đài Phát thanh và Truyền hình TP. Hồ Chí Minh tổ chức chương trình “Dân hỏi – Chính quyền trả lời” tháng 10/2026, với chủ đề “Tập trung nguồn lực phát triển hoàn thiện hạ tầng giao thông đa phương thức”. Tham dự chương trình có bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân Thành phố, cùng lãnh đạo các sở, ban, ngành. 

Chương trình tập trung làm rõ thực trạng hạ tầng, giải pháp huy động nguồn lực và tăng cường kết nối giữa các phương thức vận tải, hướng đến xây dựng mạng lưới giao thông đồng bộ, thuận tiện, đáp ứng nhu cầu đi lại và vận chuyển hàng hóa. 

Tại chương trình, cử tri đề nghị Thành phố đánh giá toàn diện thực trạng phát triển từng loại hình giao thông, xác định những lĩnh vực chưa được đầu tư tương xứng, đồng thời làm rõ thứ tự ưu tiên và giải pháp tăng cường kết nối để nâng cao hiệu quả khai thác mạng lưới. 

Cử tri cũng quan tâm đến hiệu quả vận hành tuyến metro số 1 sau gần hai năm hoạt động, đặc biệt là khả năng kết nối với xe buýt, phương tiện cá nhân và hạ tầng phục vụ hành khách. Về nguồn lực đầu tư, cử tri đề nghị Thành phố làm rõ định hướng huy động vốn, nghiên cứu khai thác hợp lý giá trị gia tăng của đất đai tại các khu vực hưởng lợi từ đầu tư đường giao thông, cầu và công trình hạ tầng, qua đó tạo thêm nguồn thu phục vụ phát triển giao thông đô thị. 

Phát huy lợi thế, tháo gỡ điểm nghẽn hạ tầng 

Ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh, cho biết Thành phố có lợi thế phát triển nhiều loại hình giao thông, gồm đường bộ, đường sắt, đường thủy, hàng không và cảng biển. 

Sân bay Tân Sơn Nhất phục vụ khoảng 42 triệu lượt hành khách mỗi năm, chiếm khoảng 37% lượng hành khách hàng không cả nước. Hệ thống cảng biển Thành phố đảm nhận khoảng 65% sản lượng hàng hóa thông qua container của cả nước. Đây là những lợi thế quan trọng để phát triển hoạt động giao thương, vận tải và logistics. 

Tuy nhiên, áp lực giao thông ngày càng tăng, quỹ đất dành cho hạ tầng còn hạn chế và sự kết nối giữa các phương thức vận tải chưa đồng bộ vẫn là những điểm nghẽn cần tháo gỡ. Theo Giám đốc Sở Xây dựng, Thành phố cần khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai, gắn quy hoạch sử dụng đất với quy hoạch đô thị và giao thông để tạo thêm nguồn lực phát triển hạ tầng. 

Ông Nguyễn Minh Nhựt, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Thành phố, cho rằng việc chuẩn bị quỹ đất sạch dọc các tuyến vành đai, trục giao thông liên vùng và quanh nhà ga đường sắt đô thị sẽ tạo điều kiện triển khai mô hình phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD). 

Thông qua mô hình này, Thành phố có thể khai thác giá trị gia tăng từ đất đai, tạo nguồn thu tái đầu tư hạ tầng. Quá trình thực hiện cần bảo đảm quy hoạch đồng bộ, minh bạch, hạn chế đầu cơ và bảo vệ quyền lợi của người dân, nhất là trong công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, bảo đảm điều kiện ổn định cuộc sống cho người dân tại các khu vực chịu tác động. 

Nâng cao hiệu quả kết nối giao thông công cộng 

Theo đại diện Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đường sắt đô thị số 1, kể từ khi vận hành thương mại ngày 22/12/2024, tuyến metro số 1 đã phục vụ hơn 40 triệu lượt hành khách. Riêng 9 tháng năm 2026, tuyến đạt hơn 18 triệu lượt, tăng 17,5% so với cùng kỳ. 

Mạng lưới xe buýt kết nối các nhà ga đã được mở rộng, cùng với việc bổ sung các điểm giữ xe, taxi, xe công nghệ và xe đạp công cộng. Tuy nhiên, việc tiếp cận nhà ga tại một số khu vực vẫn còn bất tiện, ảnh hưởng đến khả năng thu hút người dân sử dụng giao thông công cộng. 

Thành phố cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng kết nối nhà ga, tổ chức các điểm đón, trả khách thuận tiện và phát triển phương tiện phù hợp cho chặng đầu, chặng cuối của hành trình. Việc tích hợp vé giữa metro, xe buýt và các loại hình vận tải khác, kết hợp ứng dụng công nghệ trong quản lý, điều hành, sẽ góp phần rút ngắn thời gian chuyển tuyến, giảm chi phí và nâng cao trải nghiệm hành khách. 

Tăng cường kết nối giữa các phương thức vận tải còn góp phần giảm sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân, qua đó giảm áp lực lên hệ thống giao thông đô thị. 

Ưu tiên nguồn lực cho các công trình trọng điểm 

Phát biểu tại chương trình, bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân TP. Hồ Chí Minh, nhấn mạnh phát triển giao thông đa phương thức không đơn thuần là gia tăng số lượng hay đầu tư thêm các công trình riêng lẻ, mà cốt lõi là tổ chức lại và kết nối đồng bộ các phương thức vận tải, phù hợp với quy hoạch và định hướng phát triển không gian đô thị. 

Để cân đối nguồn lực đầu tư, Thành phố cần xác định đúng trọng tâm, trọng điểm, kiên quyết tránh đầu tư dàn trải. Các công trình có khả năng tháo gỡ điểm nghẽn, tăng cường kết nối liên vùng, kết nối cảng biển, sân bay, trung tâm logistics và các khu vực động lực phát triển mới cần được ưu tiên tối đa. 

Việc huy động nguồn lực cần kết hợp ngân sách Nhà nước, vốn xã hội hóa và nguồn lực từ đất đai thông qua mô hình TOD. Quá trình triển khai phải được nghiên cứu bài bản, tuân thủ pháp luật và bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. 

Trong bối cảnh Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 01/10/2026, Thành phố có thêm cơ sở pháp lý và dư địa chủ động huy động nguồn lực phát triển hạ tầng đường bộ, đường sắt, công trình ngầm và logistics. 

Hội đồng nhân dân Thành phố sẽ tiếp tục đồng hành cùng Ủy ban nhân dân Thành phố trong cụ thể hóa các cơ chế, chính sách, giám sát quá trình triển khai và kịp thời tháo gỡ khó khăn, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư, hoàn thiện mạng lưới giao thông và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.