Vụ mùa năm 2026, cả nước gieo cấy 1.369,9 nghìn héc-ta lúa, giảm 40,4 nghìn héc-ta so với năm trước. Nguyên nhân chủ yếu là một phần diện tích đất lúa kém hiệu quả được chuyển sang trồng cây có giá trị kinh tế cao hơn, nuôi trồng thủy sản hoặc phục vụ các mục đích phi nông nghiệp.
Dù diện tích gieo cấy giảm, tiến độ thu hoạch lúa mùa vẫn được đẩy nhanh. Đến ngày 20/10, cả nước thu hoạch 955,2 nghìn héc-ta, đạt 69,7% diện tích gieo cấy và bằng 102,9% cùng kỳ năm trước. Điều kiện thời tiết thuận lợi hơn tại miền Bắc góp phần đẩy nhanh tiến độ thu hoạch, hạn chế những tác động bất lợi đến sản xuất.
Ở lĩnh vực chăn nuôi, xu hướng tăng trưởng có sự phân hóa rõ nét. Trong khi đàn trâu tiếp tục giảm, đàn bò giảm nhẹ do hạn chế về nguồn thức ăn, chi phí đầu vào cao và hiệu quả chăn nuôi nhỏ lẻ chưa đáp ứng yêu cầu, chăn nuôi lợn và gia cầm tiếp tục duy trì kết quả tích cực.
Đáng chú ý, nhiều doanh nghiệp và trang trại đang đẩy mạnh tái đàn lợn, mở rộng quy mô sản xuất nhằm chuẩn bị nguồn cung cho nhu cầu tiêu dùng cuối năm. Việc chủ động con giống, thức ăn, áp dụng quy trình chăn nuôi khép kín và an toàn sinh học giúp hoạt động sản xuất duy trì ổn định. Tuy nhiên, giá lợn hơi có xu hướng giảm trong khi chi phí thức ăn và các yếu tố đầu vào vẫn ở mức cao, tạo sức ép lên lợi nhuận, đặc biệt đối với các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ.
Đối với gia cầm, nhu cầu tiêu thụ thịt và trứng tương đối ổn định đang tạo động lực để người chăn nuôi mở rộng quy mô, tăng đàn. Đây cũng là lĩnh vực có khả năng đáp ứng nhanh nhu cầu thị trường trong những tháng cuối năm.
Trong khi đó, lĩnh vực lâm nghiệp ghi nhận những diễn biến trái chiều. Diện tích rừng trồng mới tập trung trong 10 tháng ước đạt 249,8 nghìn héc-ta, giảm 2% so với cùng kỳ. Đáng lưu ý, diện tích rừng bị thiệt hại lên tới 1.250,8 ha, tăng 20,2%. Trong đó, diện tích rừng bị cháy trong tháng 10 tăng mạnh, cho thấy yêu cầu cấp thiết phải tăng cường công tác quản lý, bảo vệ và phòng cháy, chữa cháy rừng.
Thủy sản tiếp tục là một trong những điểm sáng của bức tranh sản xuất. Tổng sản lượng thủy sản 10 tháng năm 2026 ước đạt 8.850,5 nghìn tấn, tăng 4% so với cùng kỳ. Trong đó, sản lượng nuôi trồng đạt 5.515,7 nghìn tấn, tăng 5,9%; sản lượng khai thác đạt 3.334,8 nghìn tấn, tăng 0,9%.
Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là cá tra và tôm. Sản lượng cá tra tháng 10 ước đạt 108,8 nghìn tấn, tăng 5,1%; tính chung 10 tháng đạt 1.540,4 nghìn tấn, tăng 4,5%. Giá cá tra tăng cùng nhu cầu thu mua nguyên liệu phục vụ chế biến, xuất khẩu duy trì tích cực đã khuyến khích người nuôi mở rộng sản xuất.
Đối với tôm, việc ứng dụng công nghệ, cải thiện quản lý ao nuôi, kiểm soát dịch bệnh và tăng cường liên kết với doanh nghiệp đang góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và ổn định đầu ra. Trong khi đó, hoạt động khai thác thủy sản cũng duy trì tăng trưởng nhờ điều kiện thời tiết trên biển tương đối thuận lợi.
Nhìn tổng thể, sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản đang chuyển dịch theo hướng nâng cao giá trị và hiệu quả kinh tế. Kết quả tăng trưởng của chăn nuôi và thủy sản cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của sản xuất quy mô lớn, ứng dụng công nghệ và liên kết chuỗi. Tuy nhiên, những vấn đề về chi phí sản xuất, dịch bệnh, suy giảm diện tích rừng và yêu cầu bảo vệ tài nguyên vẫn là những thách thức cần được quan tâm trong thời gian tới./.
