Giảm chi phí, mở thêm cơ hội việc làm
Luật Việc làm năm 2025 bổ sung chính sách hỗ trợ đáng chú ý đối với doanh nghiệp sử dụng lao động là người khuyết tật. Theo đó, người sử dụng lao động thuộc diện này được giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp trong một khoảng thời gian nhất định.
Ông Trần Tuấn Tú, Trưởng phòng Bảo hiểm thất nghiệp, Cục Việc làm (Bộ Nội vụ), cho biết đây là một trong những chính sách mới được bổ sung nhằm vừa hỗ trợ doanh nghiệp, vừa tạo thêm cơ hội việc làm cho người khuyết tật. Trong quá trình xây dựng Luật Việc làm năm 2025, chính sách bảo hiểm thất nghiệp được đặt trong tổng thể mục tiêu mở rộng quyền lợi cho người lao động nhưng vẫn phải bảo đảm khả năng cân đối, an toàn của Quỹ Bảo hiểm thất nghiệp.
Trong bối cảnh đó, việc giảm mức đóng đối với doanh nghiệp sử dụng lao động là người khuyết tật được thiết kế như một công cụ khuyến khích tuyển dụng. “Quy định giảm mức đóng cho người sử dụng lao động khi sử dụng người lao động là người khuyết tật nhằm tạo thêm cơ hội việc làm cho nhóm lao động này, đồng thời giúp doanh nghiệp giảm chi phí”, ông Tú cho biết.
Trên thực tế, để sử dụng lao động là người khuyết tật, nhiều doanh nghiệp phải đầu tư thêm cơ sở vật chất, điều chỉnh môi trường và điều kiện làm việc cho phù hợp. Trong khi đó, người khuyết tật cũng có thể gặp những hạn chế nhất định khi cạnh tranh việc làm trên thị trường lao động. Vì vậy, chính sách giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp được kỳ vọng tạo thêm động lực để doanh nghiệp mạnh dạn tuyển dụng và duy trì việc làm cho nhóm lao động này.
Theo quy định mới, doanh nghiệp có sử dụng người lao động là người khuyết tật có thể được giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp xuống 0% trong thời hạn tối đa 12 tháng. Đây là lần đầu tiên nội dung hỗ trợ này được quy định trực tiếp trong Luật Việc làm, thể hiện định hướng mở rộng tính bao trùm của chính sách thị trường lao động.
Doanh nghiệp mong có thêm hỗ trợ đi kèm
Từ thực tế triển khai chính sách, bà Vũ Thị Thanh Liễu, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, cho biết nhiều doanh nghiệp đánh giá tích cực quy định mới. Theo bà Liễu, việc được giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp giúp doanh nghiệp giảm chi phí ban đầu, qua đó có thêm động lực tuyển dụng lao động là người khuyết tật. “Doanh nghiệp nhìn chung vẫn mong muốn tuyển dụng lao động là người khuyết tật, vừa để thực hiện trách nhiệm xã hội, vừa góp phần giải quyết việc làm cho nhóm lao động yếu thế”, bà Liễu nói.
Tuy nhiên, bên cạnh sự đồng tình, doanh nghiệp cũng đặt ra một số vấn đề cần được tháo gỡ. Trong đó, nhiều ý kiến cho rằng thời gian hỗ trợ tối đa 12 tháng tương đối ngắn và mong muốn chính sách có thể kéo dài hơn để tăng hiệu quả khuyến khích tuyển dụng. Doanh nghiệp cũng quan tâm đến quy trình xác nhận người lao động là người khuyết tật và điều kiện để được hưởng chính sách. Nếu thủ tục chứng minh, xác nhận còn phức tạp, chính sách ưu đãi có thể khó phát huy đầy đủ tác dụng.
Một vấn đề khác là chi phí dành cho lao động khuyết tật không chỉ nằm ở khoản đóng bảo hiểm. Doanh nghiệp có thể phải cải thiện môi trường làm việc, bố trí lối đi tiếp cận, phương tiện hỗ trợ và các điều kiện phù hợp với từng dạng khuyết tật.
Bà Liễu cho rằng, những hỗ trợ này cần được nhìn nhận đồng bộ, bởi không phải người lao động khuyết tật nào cũng có điều kiện tự trang bị phương tiện đi lại hoặc các công cụ cần thiết để làm việc thuận lợi.
Theo ông Trần Tuấn Tú, chính sách giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp không nhằm bao cấp toàn bộ chi phí cho doanh nghiệp mà mang tính chất hỗ trợ, khuyến khích.
Việc doanh nghiệp tuyển dụng người khuyết tật trước hết xuất phát từ trách nhiệm xã hội, trách nhiệm với cộng đồng và yếu tố nhân văn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nhà nước hỗ trợ ở mức độ nhất định nhằm tạo thêm động lực để doanh nghiệp tham gia nhiều hơn vào quá trình này.
Ông Tú cho biết, trong quá trình xây dựng chính sách, từng có đề xuất mở rộng hỗ trợ cho nhiều nhóm đối tượng khác. Tuy nhiên, việc thiết kế chính sách phải tính đến khả năng cân đối nguồn lực và bảo đảm an toàn Quỹ Bảo hiểm thất nghiệp. “Việc hỗ trợ toàn bộ là rất khó thực hiện, do liên quan đến nhiều yếu tố như nguồn lực tài chính, cơ chế kiểm soát và tổ chức thực hiện”, ông Tú lý giải.
Theo ông, đây mới là bước khởi đầu trong việc sử dụng chính sách bảo hiểm thất nghiệp để khuyến khích doanh nghiệp tạo việc làm cho người khuyết tật. Trong thời gian tới, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục theo dõi, đánh giá quá trình thực hiện để xem xét, nghiên cứu hoàn thiện chính sách khi cần thiết. Cùng với ưu đãi về mức đóng, ông Tú cho rằng cần tăng cường tuyên truyền, đồng thời có những hình thức động viên, ghi nhận các doanh nghiệp tích cực tuyển dụng và sử dụng lao động yếu thế.
Việc kết hợp giữa hỗ trợ tài chính, cải thiện môi trường làm việc và kết nối việc làm được kỳ vọng giúp người khuyết tật có thêm cơ hội tham gia thị trường lao động, trong khi doanh nghiệp có thêm điều kiện để xây dựng môi trường làm việc đa dạng và bao trùm hơn./.
