Dự án độc đáo của Công ty TNHH EchoGreen, Đà Nẵng
Công ty TNHH EchoGreen đang tạo nên một hành trình tái sinh đầy ý nghĩa: biến vật liệu thải bỏ thành những chiếc túi tái sử dụng, đồng thời mở ra cơ hội việc làm cho lao động địa phương. Không chỉ góp phần giảm rác thải nhựa đại dương, dự án “Lưới xanh - Tái sinh từ biển xanh” còn cho thấy kinh tế tuần hoàn có thể bắt đầu từ những hành động gần gũi với đời sống, kết nối trách nhiệm môi trường với sinh kế cộng đồng.
Từ những tấm lưới cũ đến ý tưởng xanh
Biển là nguồn sống của hàng triệu người dân ven biển Việt Nam. Từ đánh bắt, nuôi trồng thủy sản đến du lịch, các hoạt động kinh tế biển đóng góp quan trọng vào sinh kế cộng đồng và sự phát triển của nhiều địa phương. Nhưng cùng với quá trình khai thác, những tấm lưới đánh cá rách, hỏng, không còn đáp ứng yêu cầu sử dụng cũng trở thành một bài toán môi trường.
Nếu bị bỏ lại ngoài biển, trôi dạt vào bờ hoặc xử lý không đúng cách, lưới ngư cụ có thể tồn tại lâu trong môi trường, gây nguy hiểm cho sinh vật biển và góp phần làm suy giảm chất lượng cảnh quan. Những tấm lưới từng phục vụ sinh kế con người lại có nguy cơ trở thành mối đe dọa đối với chính hệ sinh thái nuôi dưỡng sinh kế ấy.
Từ thực tế đó, dự án túi lưới tái chế Echobag của EchoGreen được hình thành. Theo các thông tin giới thiệu về dự án, doanh nghiệp bắt đầu triển khai mô hình từ tháng 9/2024, tập trung thu gom lưới đánh cá cũ, làm sạch, phân loại và tái sử dụng để sản xuất túi. Ý tưởng của dự án xuất phát từ một câu hỏi thiết thực: liệu những tấm lưới đã hết vòng đời khai thác có thể tiếp tục tạo ra giá trị thay vì trở thành rác thải?
Câu trả lời của EchoGreen là những chiếc túi lưới mang thương hiệu Echobag. Từ vật liệu từng gắn với những chuyến ra khơi, doanh nghiệp tạo ra sản phẩm phục vụ đời sống hằng ngày, có thể sử dụng khi đi chợ, mua sắm, đi học, đi làm hoặc làm quà tặng du lịch.
Điều đáng chú ý là dự án không dừng lại ở hoạt động thu gom rác. EchoGreen hướng tới tổ chức một chuỗi giá trị, trong đó vật liệu được thu hồi, xử lý, đưa vào sản xuất, đến tay người tiêu dùng và tiếp tục được thu hồi khi không còn sử dụng được. Đây chính là cách tiếp cận kinh tế tuần hoàn: kéo dài vòng đời vật liệu, giảm nhu cầu sử dụng tài nguyên mới và hạn chế lượng chất thải phải thải bỏ.
Khép kín vòng đời vật liệu, mở rộng giá trị sử dụng
Điểm cốt lõi của mô hình “Lưới xanh - Tái sinh từ biển xanh” nằm ở quy trình biến vật liệu thải thành sản phẩm hữu ích. Những tấm lưới cũ được thu gom từ ngư dân và các làng chài, sau đó tháo gỡ, làm sạch, giặt, phơi khô, phân loại và chuyển đến công đoạn cắt may. Tùy theo tình trạng và đặc điểm của từng loại lưới, nguyên liệu được lựa chọn để tạo ra những mẫu túi có kích thước, kiểu dáng và công năng khác nhau.
Quy trình ấy đòi hỏi sự kết hợp giữa kinh nghiệm xử lý vật liệu, kỹ thuật may và khả năng sáng tạo trong thiết kế. Một sản phẩm tái chế muốn được người tiêu dùng đón nhận không thể chỉ dựa vào thông điệp bảo vệ môi trường, mà còn phải bảo đảm độ bền, tính tiện dụng, hình thức phù hợp và giá cả hợp lý.
Lợi thế của lưới ngư cụ đã qua sử dụng là đặc tính dai, bền và có khả năng chịu lực nhất định. Nếu được lựa chọn, xử lý đúng cách và gia công phù hợp, vật liệu này có thể tiếp tục phục vụ đời sống trong một hình thức mới.
Những chiếc túi Echobag vì thế mang hai giá trị song hành. Một mặt, chúng tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có, góp phần hạn chế việc thải bỏ lưới cũ. Mặt khác, sản phẩm có thể thay thế một phần túi dùng một lần trong các hoạt động mua sắm, sinh hoạt và du lịch.
Đặc biệt, mô hình thu hồi sản phẩm sau sử dụng tạo nên điểm khác biệt đáng quan tâm. Theo thông tin được Công Thương đăng tải, EchoGreen định hướng thu hồi những chiếc túi đã cũ, hỏng để tiếp tục xử lý vật liệu, nghiên cứu tái chế thành các chi tiết phụ kiện cho sản phẩm mới.
Đây là hướng phát triển có ý nghĩa bởi một sản phẩm tái chế không nên kết thúc vòng đời ngay khi được bán ra thị trường. Nếu doanh nghiệp xây dựng được cơ chế thu hồi thuận tiện, xác định rõ phương án xử lý và kiểm soát chất lượng nguyên liệu sau thu hồi, vòng tuần hoàn có thể được kéo dài hơn, giảm lượng vật liệu bị thải bỏ.
Một sáng kiến xanh gắn với sinh kế cộng đồng
Giá trị của EchoGreen không chỉ nằm ở môi trường mà còn ở cách dự án gắn hoạt động sản xuất với nhu cầu việc làm tại địa phương.
Theo thông tin về mô hình, công đoạn may túi có sự tham gia của lao động địa phương, trong đó chú trọng tạo cơ hội việc làm cho phụ nữ vùng ven biển và những người có hoàn cảnh khó khăn. Những người tham gia được rèn luyện kỹ năng, cải thiện tay nghề và từng bước nâng cao năng suất lao động.
Đối với nhiều phụ nữ ở làng chài, việc làm tại chỗ có ý nghĩa thiết thực. Họ có thể tận dụng kỹ năng may vá, tham gia sản xuất và tạo thêm thu nhập mà không nhất thiết phải rời quê hương tìm việc làm xa. Khi được tổ chức ổn định, mô hình còn có thể góp phần đa dạng hóa sinh kế ở những địa phương vốn phụ thuộc nhiều vào hoạt động khai thác thủy sản.
Từ góc độ doanh nghiệp xã hội, đây là cách kết hợp mục tiêu kinh doanh với trách nhiệm cộng đồng. Hiệu quả không chỉ được nhìn nhận qua số lượng sản phẩm bán ra, mà còn qua lượng vật liệu được thu hồi, công việc được tạo ra và khả năng duy trì thu nhập cho người lao động.
Tuy nhiên, để mô hình phát triển bền vững, doanh nghiệp cần bảo đảm đơn hàng ổn định, chế độ thù lao phù hợp, điều kiện lao động an toàn và cơ hội nâng cao kỹ năng. Giá trị xã hội chỉ thực sự lâu dài khi người lao động được hưởng lợi công bằng từ chuỗi sản xuất xanh.
Lan tỏa tiêu dùng xanh từ những chiếc túi nhỏ
Một trong những thách thức lớn của chuyển đổi xanh là thay đổi thói quen tiêu dùng. Nhiều người hiểu tác hại của rác thải nhựa nhưng vẫn sử dụng túi ni-lông vì tính tiện lợi, chi phí thấp và sự sẵn có. Bởi vậy, những sản phẩm thay thế cần dễ sử dụng, bền, thuận tiện và phù hợp với sinh hoạt hằng ngày.
EchoGreen hướng tới giải quyết bài toán này bằng sản phẩm Echobag cùng các hoạt động truyền thông cộng đồng. Theo những thông tin được công bố, doanh nghiệp phối hợp với chính quyền, đoàn thể và các đơn vị đồng hành tổ chức chương trình “Ngày yêu môi trường”, đưa túi tái sử dụng đến người dân và tuyên truyền hạn chế túi ni-lông.
Cách làm này tạo ra sự kết hợp giữa sản phẩm cụ thể và giáo dục hành vi. Khi một chiếc túi được sử dụng thường xuyên thay cho nhiều túi dùng một lần, thông điệp bảo vệ môi trường không còn dừng ở khẩu hiệu mà trở thành một lựa chọn được thực hành mỗi ngày.
Sản phẩm cũng có tiềm năng tiếp cận ngành du lịch. Các khách sạn, khu nghỉ dưỡng, doanh nghiệp lữ hành và điểm tham quan có thể sử dụng túi tái chế làm quà tặng, vật dụng phục vụ du khách hoặc sản phẩm lưu niệm gắn với câu chuyện bảo vệ đại dương.
Với du lịch miền Trung, nơi biển vừa là tài nguyên sinh thái vừa là lợi thế phát triển kinh tế, những sản phẩm như Echobag có thể góp phần tạo nên bản sắc riêng cho hoạt động quảng bá địa phương. Mỗi chiếc túi không chỉ là một vật dụng mà còn kể câu chuyện về ngư dân, làng chài và nỗ lực gìn giữ môi trường biển.
Dẫu vậy, hiệu quả giảm rác thải cần được đánh giá trên cơ sở thực tế sử dụng. Túi tái sử dụng chỉ phát huy đầy đủ lợi ích khi được dùng nhiều lần, có độ bền phù hợp và được xử lý đúng cách khi hết vòng đời.
Từ sáng kiến địa phương đến mô hình kinh tế tuần hoàn
Ngày 25/10/2026, dự án “Lưới xanh - Tái sinh từ biển xanh” của Công ty TNHH EchoGreen được trao giải Ba ở nhóm Mô hình Nông nghiệp xanh tại cuộc thi “Sáng kiến Nông nghiệp xanh và ESG Việt Nam 2026”. Đây là sự ghi nhận đối với hướng tiếp cận kết hợp tái chế phụ phẩm, bảo vệ môi trường và tạo sinh kế cộng đồng của doanh nghiệp.
Để tiến xa hơn, EchoGreen cần tiếp tục mở rộng mạng lưới thu gom tại các làng chài, chuẩn hóa quy trình xử lý lưới cũ, phát triển mẫu mã và xây dựng thị trường đầu ra ổn định. Cùng với đó, việc theo dõi các chỉ số như khối lượng lưới được tái sử dụng, số sản phẩm thu hồi, số lao động có việc làm và tỷ lệ vật liệu tiếp tục được tái chế sẽ giúp doanh nghiệp chứng minh rõ hơn hiệu quả môi trường, kinh tế và xã hội.
Về lâu dài, mô hình có thể được kết nối với hợp tác xã nghề cá, tổ chức cộng đồng, doanh nghiệp du lịch và các chương trình trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Sự liên kết này vừa giúp ổn định nguồn nguyên liệu, vừa mở rộng thị trường tiêu thụ và chia sẻ chi phí cho hoạt động bảo vệ môi trường.
“Lưới xanh - Tái sinh từ biển xanh” cho thấy một hướng đi thiết thực của kinh tế tuần hoàn: không chỉ thu gom những gì bị bỏ đi, mà còn tìm cách đưa chúng trở lại đời sống trong một vòng đời mới. Từ những tấm lưới cũ của ngư dân đến những chiếc túi được sử dụng mỗi ngày, EchoGreen đang góp phần kết nối bảo vệ đại dương với tiêu dùng có trách nhiệm và sinh kế địa phương.
Hành trình ấy nhắc nhở rằng bảo vệ biển không chỉ bắt đầu từ những chương trình lớn hay các công nghệ đắt tiền. Đôi khi, sự thay đổi khởi đầu từ việc thu gom một tấm lưới cũ, may thành một chiếc túi bền và giúp thêm một người lao động có việc làm. Khi những hành động nhỏ được tổ chức thành một mô hình kinh tế có khả năng vận hành lâu dài, màu xanh của biển sẽ không chỉ hiện diện trong cảnh quan mà còn trở thành giá trị trong sản xuất, kinh doanh và đời sống cộng đồng.
