Từ 1/2/2026, tài khoản VNeID được dùng để kết nối hệ thống hải quan điện tử

Từ ngày 1/2/2026, một thay đổi quan trọng liên quan đến tài khoản định danh điện tử VNeID sẽ chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến hoạt động khai báo và làm thủ tục hải quan của tổ chức, cá nhân. Nội dung này được quy định tại Thông tư 121/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, yêu cầu người dân và doanh nghiệp sớm nắm bắt để tránh phát sinh vướng mắc, ảnh hưởng đến quyền lợi.

Theo quy định mới, tài khoản VNeID được phép sử dụng để đăng ký tham gia kết nối với Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. Đây là điểm điều chỉnh đáng chú ý, nhằm đồng bộ hóa định danh điện tử quốc gia với các hệ thống quản lý nhà nước chuyên ngành, trong đó có lĩnh vực hải quan. Khoản 2 Điều 1 Thông tư 121/2025/TT-BTC nêu rõ, tổ chức và cá nhân khi đăng ký kết nối, cũng như trong quá trình sử dụng, nếu có thay đổi, bổ sung hoặc chấm dứt hiệu lực thông tin đăng ký, phải thông báo kịp thời cho cơ quan hải quan theo đúng hướng dẫn tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư.

Cùng với yêu cầu về tài khoản, các điều kiện kỹ thuật đối với đơn vị tham gia khai hải quan điện tử vẫn tiếp tục được duy trì. Theo đó, tổ chức, cá nhân phải đảm bảo đầy đủ hạ tầng phục vụ giao dịch điện tử, đáp ứng việc khai báo, truyền nhận, lưu trữ và trao đổi dữ liệu với Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. Việc sử dụng phần mềm khai hải quan điện tử cũng phải tuân thủ quy định, ưu tiên phần mềm do cơ quan hải quan cung cấp (nếu có) hoặc phần mềm đã được Cục Hải quan kiểm tra, xác nhận phù hợp yêu cầu nghiệp vụ và bảo đảm tương thích với Hệ thống.

Sau khi tiến hành kiểm tra, đánh giá các phần mềm khai hải quan điện tử, Cục Hải quan sẽ công khai kết quả trên Cổng thông tin điện tử của đơn vị này. Đây được xem là cơ sở để tổ chức, cá nhân lựa chọn công cụ phù hợp, đồng thời bảo đảm việc khai báo được thực hiện thông suốt, đúng chuẩn kỹ thuật.

Như vậy, kể từ ngày 1/2/2026, việc sử dụng tài khoản VNeID để đăng ký kết nối với Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan sẽ chính thức được áp dụng. Tuy nhiên, ngoài điểm mới này, các điều kiện khác đối với hoạt động khai hải quan điện tử về cơ bản vẫn kế thừa quy định trước đây tại khoản 5 Điều 6 Thông tư 38/2015/TT-BTC.

Cụ thể, người khai hải quan phải đăng ký kết nối để được cấp tài khoản truy cập và thông tin kết nối; có trách nhiệm thông báo ngay cho cơ quan hải quan khi thông tin đăng ký có sự thay đổi; đồng thời duy trì hạ tầng kỹ thuật và phần mềm đáp ứng yêu cầu của Hệ thống.

Bên cạnh nội dung liên quan đến tài khoản và điều kiện kỹ thuật, thời hạn nộp tờ khai hải quan cũng là vấn đề được nhiều tổ chức, cá nhân quan tâm. Theo Điều 25 Luật Hải quan năm 2014, đối với hàng hóa xuất khẩu, tờ khai phải được nộp sau khi hàng đã tập kết tại địa điểm do người khai hải quan thông báo và chậm nhất là 4 giờ trước khi phương tiện vận tải xuất cảnh. Trường hợp hàng xuất khẩu gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh, thời hạn này được rút ngắn, tối đa là 2 giờ trước khi phương tiện vận tải rời khỏi lãnh thổ Việt Nam.

Đối với hàng hóa nhập khẩu, tờ khai hải quan phải được nộp trước ngày hàng đến cửa khẩu hoặc trong vòng 30 ngày kể từ ngày hàng hóa đến cửa khẩu. Riêng với phương tiện vận tải, thời hạn nộp tờ khai được quy định cụ thể tại khoản 2 Điều 69 Luật Hải quan 2014. Phương tiện quá cảnh phải khai báo ngay khi đến cửa khẩu nhập cảnh đầu tiên và trước khi rời cửa khẩu xuất cảnh cuối cùng.

Với đường biển, tờ khai nhập cảnh phải hoàn tất chậm nhất 2 giờ sau khi cảng vụ thông báo phương tiện đã đến vị trí đón hoa tiêu, còn tờ khai xuất cảnh phải nộp trước ít nhất 1 giờ. Đối với đường hàng không, đường sắt, đường bộ và đường sông, việc khai báo được thực hiện ngay khi phương tiện đến cửa khẩu nhập cảnh và trước khi hoàn tất thủ tục xuất cảnh.

Những quy định này cho thấy, việc cập nhật và tuân thủ đúng các mốc thời gian, cũng như chuẩn bị đầy đủ điều kiện về tài khoản VNeID và hạ tầng kỹ thuật, là yếu tố then chốt giúp tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục hải quan thuận lợi trong giai đoạn tới.