Bảo hiểm xe máy bắt buộc chưa bị bãi bỏ, Bộ Tài chính khẳng định tiếp tục duy trì
Liên quan đến kiến nghị của cử tri tỉnh Lâm Đồng về việc xem xét bãi bỏ bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự (TNDS) đối với xe máy, Bộ Tài chính cho biết chính sách này hiện vẫn phù hợp với quy định pháp luật và đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của các bên khi xảy ra tai nạn giao thông. Dù vậy, Bộ cũng thừa nhận vẫn còn nhiều bất cập trong quá trình triển khai và sẽ tiếp tục nghiên cứu để hoàn thiện cơ chế thực hiện.
Trước đó, cử tri tỉnh Lâm Đồng phản ánh việc mua bảo hiểm xe máy bắt buộc hiện chủ yếu mang tính đối phó, hiệu quả chưa tương xứng với kỳ vọng. Bên cạnh đó, quy trình giải quyết bồi thường còn bị đánh giá là phức tạp, khiến nhiều người dân chưa thực sự mặn mà với loại hình bảo hiểm này. Từ thực tế trên, cử tri đề nghị cơ quan có thẩm quyền cân nhắc sửa đổi hoặc bãi bỏ quy định nếu không còn phù hợp.
Phản hồi nội dung kiến nghị, Bộ Tài chính cho biết bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới, trong đó có xe mô tô và xe gắn máy, hiện được quy định tại Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2022, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 (có hiệu lực từ ngày 1/1/2025) cùng các nghị định hướng dẫn của Chính phủ gồm Nghị định số 67/2023/NĐ-CP, Nghị định số 174/2024/NĐ-CP và Nghị định số 78/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung.
Theo Bộ Tài chính, hệ thống chính sách hiện hành đã được hoàn thiện theo hướng kế thừa các quy định trước đây, đồng thời bổ sung nhiều nội dung mới nhằm tăng quyền lợi cho chủ xe. Những điều chỉnh này tập trung vào mức phí bảo hiểm, phạm vi trách nhiệm, mức bồi thường cũng như cắt giảm hồ sơ, đơn giản hóa thủ tục giải quyết quyền lợi bảo hiểm.
Sẽ rà soát toàn diện để đơn giản thủ tục và nâng cao hiệu quả thực thi
Bộ Tài chính cho biết bảo hiểm bắt buộc TNDS đối với chủ xe cơ giới không phải là mô hình riêng của Việt Nam mà đang được triển khai phổ biến tại nhiều quốc gia trên thế giới. Chính sách này hiện được áp dụng ở các nền kinh tế phát triển như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, các nước thuộc Liên minh châu Âu, đồng thời cũng được thực hiện tại nhiều quốc gia có số lượng xe máy lớn như Trung Quốc, Ấn Độ và các nước ASEAN.
Tại Việt Nam, số lượng xe máy đang lưu hành hiện vào khoảng 72 triệu chiếc. Trong khi đó, các vụ tai nạn liên quan đến mô tô, xe gắn máy chiếm tới 63,48% tổng số vụ tai nạn giao thông. Tuy nhiên, đến năm 2025, tỷ lệ xe máy tham gia bảo hiểm bắt buộc TNDS mới đạt khoảng 17% tổng số phương tiện đang lưu hành.
Theo đánh giá của Bộ Tài chính, một trong những nguyên nhân dẫn đến tỷ lệ tham gia thấp là nhiều người dân chưa nhận thức đầy đủ về giá trị và ý nghĩa của bảo hiểm bắt buộc TNDS. Đây là cơ chế hỗ trợ bồi thường thiệt hại về tài sản, sức khỏe và tính mạng của bên thứ ba khi xảy ra tai nạn. Trên thực tế, không ít chủ xe chỉ mua bảo hiểm nhằm đáp ứng yêu cầu kiểm tra của cơ quan chức năng thay vì coi đây là giải pháp bảo vệ quyền lợi của chính mình và cộng đồng.
Để cải thiện chất lượng phục vụ, từ ngày 1/12/2024, Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam đã đưa vào vận hành tổng đài hỗ trợ chung hoạt động 24/7 theo số 1900.633.880. Tổng đài này được triển khai song song với đường dây nóng của từng doanh nghiệp bảo hiểm nhằm tiếp nhận, hướng dẫn và giải đáp các vướng mắc của người dân trong quá trình tham gia cũng như yêu cầu bồi thường. Bên cạnh việc hỗ trợ người dân, Bộ Tài chính cho biết sẽ tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định về bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới.
Trong thời gian tới, Bộ sẽ phối hợp với Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, các doanh nghiệp bảo hiểm cùng các cơ quan liên quan thành lập Tổ nghiên cứu về bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới. Tổ công tác có nhiệm vụ rà soát việc triển khai Nghị định số 67/2023/NĐ-CP, đánh giá riêng đối với nhóm xe mô tô, xe gắn máy, tổng hợp những khó khăn phát sinh trong thực tế để xây dựng lộ trình sửa đổi phù hợp.
Theo định hướng của Bộ Tài chính, các nội dung sửa đổi sẽ tập trung vào việc tiếp tục đơn giản hóa hồ sơ và quy trình bồi thường, rà soát mức trách nhiệm bồi thường đối với thiệt hại về người, đồng thời hoàn thiện cơ chế cung cấp sản phẩm bảo hiểm theo hướng giảm chi phí vận hành, nâng cao hiệu quả thực thi và bảo đảm hài hòa quyền lợi giữa người dân, doanh nghiệp bảo hiểm và Nhà nước.
