Tinh gọn đầu mối, nâng hiệu quả quản trị
Sau khi Đà Nẵng và Quảng Nam hợp nhất, việc tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập được triển khai trên địa bàn gần 12.000 km², đặt ra yêu cầu sử dụng hiệu quả nguồn lực, bảo đảm hoạt động quản lý thông suốt và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Theo Sở Nội vụ thành phố Đà Nẵng, việc sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập đã hoàn thành. Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, việc sáp nhập Trường Cao đẳng Quảng Nam vào Trường Cao đẳng Đà Nẵng đã hoàn tất theo quyết định ngày 16/7 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đối với giáo dục đại học, thành phố đang xây dựng đề án tiếp nhận Trường Đại học Quảng Nam làm trường thành viên của Đại học Đà Nẵng, dự kiến hoàn thành vào tháng 4/2027.
Trong lĩnh vực y tế, thành phố đã giải thể ba trung tâm y tế khu vực Núi Thành, Điện Bàn và Đại Lộc từ ngày 1/7. Các lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch, khoa học và công nghệ, xây dựng, tư pháp, tài chính, nông nghiệp và môi trường cũng đã hoàn thành việc hợp nhất, sáp nhập những đơn vị có chức năng tương đồng.
Trong tháng 10, thành phố liên tiếp thành lập các đầu mối chuyên môn mới. Ngày 7/10, Trung tâm Quản lý Di sản và Bảo tàng Đà Nẵng ra đời. Ngày 9/10, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Đà Nẵng được thành lập trên cơ sở hợp nhất ba đơn vị hoạt động trong lĩnh vực khởi nghiệp, công nghệ sinh học, vi mạch và trí tuệ nhân tạo.
Ngày 13/10, thành phố thành lập Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu thể thao Đà Nẵng, đồng thời thành lập Nhà hát Nghệ thuật Đà Nẵng từ việc hợp nhất hai nhà hát. Ngày 14/10, Ban Quản lý rừng phòng hộ và đặc dụng Đà Nẵng được thành lập trên cơ sở hợp nhất hai ban quản lý rừng. Cùng ngày, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Đà Nẵng được tổ chức lại sau khi tiếp nhận Trung tâm Hỗ trợ doanh nghiệp Đà Nẵng.
Ngày 15/10, Trung tâm Quản lý hạ tầng Đà Nẵng và Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước Đà Nẵng được thành lập trên cơ sở hợp nhất các đơn vị tương ứng. Đến ngày 16/10, Trung tâm Quản lý dữ liệu nông nghiệp và môi trường được sáp nhập vào Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố, trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Việc tổ chức lại các đầu mối có thể hạn chế sự phân tán nguồn lực, giảm trùng lặp nhiệm vụ và tạo điều kiện nâng cao hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, kết quả không thể chỉ đo bằng số đơn vị được sáp nhập, mà phải thể hiện qua chi phí vận hành, chất lượng dịch vụ và lợi ích thực tế đối với người dân.
Tăng hiệu quả quản lý tài nguyên
Trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, việc hợp nhất đầu mối quản lý rừng và tổ chức lại hệ thống dữ liệu có ý nghĩa quan trọng đối với mục tiêu quản lý tài nguyên thống nhất, bảo vệ hệ sinh thái và phát triển bền vững.
Việc thành lập Ban Quản lý rừng phòng hộ và đặc dụng Đà Nẵng tạo điều kiện tập trung nguồn lực, tăng cường phối hợp trong quản lý, bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy và bảo tồn đa dạng sinh học. Rừng không chỉ có giá trị sinh thái mà còn giữ nước, hạn chế xói mòn, giảm nguy cơ sạt lở và bảo vệ sinh kế cộng đồng. Quản lý rừng hiệu quả vì thế còn góp phần giảm thiệt hại kinh tế do thiên tai và suy thoái tài nguyên.
Trong khi đó, việc sáp nhập Trung tâm Quản lý dữ liệu nông nghiệp và môi trường vào Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố mở ra cơ hội tăng cường kết nối thông tin phục vụ quản lý đất đai và tài nguyên. Dữ liệu được chuẩn hóa, cập nhật và khai thác hiệu quả sẽ hỗ trợ theo dõi biến động sử dụng đất, nâng cao chất lượng quy hoạch và hạn chế tình trạng thông tin phân tán.
Sau hợp nhất với Quảng Nam, Đà Nẵng có địa bàn rộng, bao gồm khu vực đô thị, đồng bằng, miền núi và ven biển với những đặc điểm tự nhiên, sinh kế khác nhau. Vì vậy, quản lý tài nguyên cần gắn kết chặt chẽ giữa quy hoạch sử dụng đất, bảo vệ rừng, phát triển nông nghiệp và kiểm soát tác động môi trường.
Từ góc độ kinh tế môi trường, hiệu quả sắp xếp phải được đánh giá cả qua khả năng giảm chi phí quản lý lẫn lợi ích dài hạn từ bảo vệ tài nguyên. Đầu tư cho quản lý rừng, đất đai và dữ liệu môi trường có thể phát sinh chi phí trước mắt nhưng giúp phòng ngừa rủi ro, hạn chế tổn thất và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực về lâu dài.
Đối với các đơn vị sự nghiệp công lập nhóm 3, yêu cầu đặt ra là giảm tối thiểu 2,5% chi hỗ trợ trực tiếp từ ngân sách nhà nước hằng năm đối với phần kinh phí chi thường xuyên được giao tự chủ. Những đơn vị thuộc diện phải chuyển sang mức tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên nhưng không tổ chức lại phải hoàn thành việc nâng mức tự chủ chậm nhất vào năm 2030.
Các lĩnh vực như giáo dục, y tế, trợ giúp pháp lý, bảo trợ xã hội và quản lý môi trường đều có nhiệm vụ thiết yếu, khó vận hành hoàn toàn theo cơ chế thị trường. Nếu chỉ đặt nặng yêu cầu tự cân đối tài chính, chất lượng dịch vụ có thể suy giảm hoặc chi phí bị chuyển sang người dân.
Theo đó, nguyên tắc sắp xếp được Sở Nội vụ nêu, việc tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập phải căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thành lập, đồng thời kế thừa kết quả thực hiện từ ngày 1/7/2025. Một đơn vị có thể cung ứng nhiều dịch vụ sự nghiệp công cùng loại nhằm hạn chế phân tán nguồn lực.
Đối với các nhiệm vụ theo Đề án số 06 ban hành ngày 26/8, có thời hạn thực hiện trong năm 2027 và giai đoạn 2027-2030, các sở, ngành liên quan đang tiếp tục triển khai theo quy định.
Với địa bàn gần 12.000 km² sau hợp nhất, Đà Nẵng cần bảo đảm người dân ở khu vực đô thị, đồng bằng, miền núi và ven biển được tiếp cận dịch vụ công thuận lợi. Việc sắp xếp phải đi cùng chuyển đổi số, liên thông dữ liệu và công khai trách nhiệm giải trình. Riêng lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, cần chú trọng kết quả bảo vệ rừng, quản lý đất đai và khả năng phòng ngừa rủi ro sinh thái. Đây cũng là cơ hội để Đà Nẵng xây dựng nền quản trị hiện đại, tạo nền tảng cho kinh tế xanh và phát triển bền vững.
