
Được miễn áp dụng điều kiện công ty đại chúng trong thời gian cơ cấu lại
Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (Mã HOSE: GVR) vừa công bố thông tin liên quan đến tư cách công ty đại chúng, trong bối cảnh cơ cấu cổ đông hiện tại chưa đáp ứng các tiêu chí theo quy định của Luật Chứng khoán sửa đổi.
Theo danh sách cổ đông được chốt ngày 15/5/2026 để phục vụ Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, GVR có tổng cộng 21.459 cổ đông. Trong đó, Bộ Tài chính là cổ đông lớn duy nhất, nắm giữ tới 96,77% số cổ phiếu có quyền biểu quyết. Phần còn lại, tương ứng 3,23% quyền biểu quyết, thuộc về 21.458 cổ đông khác.
Với cơ cấu sở hữu này, doanh nghiệp chưa đáp ứng điều kiện về tỷ lệ cổ phiếu có quyền biểu quyết do các nhà đầu tư không phải cổ đông lớn nắm giữ. Theo quy định hiện hành, công ty đại chúng phải bảo đảm tối thiểu 10% số cổ phiếu có quyền biểu quyết thuộc sở hữu của ít nhất 100 nhà đầu tư không phải cổ đông lớn.
Tuy nhiên, việc chưa đáp ứng tiêu chí trên không đồng nghĩa GVR bị hủy tư cách công ty đại chúng. Cơ sở pháp lý đến từ quy định chuyển tiếp tại Khoản 7 Điều 59 Luật số 68/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/8/2025. Theo đó, các doanh nghiệp được chuyển đổi từ doanh nghiệp nhà nước sang công ty cổ phần, đang niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên sở giao dịch chứng khoán nhưng chưa đạt yêu cầu về cơ cấu cổ đông sẽ không bị hủy tư cách công ty đại chúng nếu đang trong thời gian thực hiện kế hoạch cơ cấu lại đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Ngày 12/2/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 57/2026/NĐ-CP về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp và nghị định này có hiệu lực từ ngày 13/2/2026. GVR nằm trong danh mục các doanh nghiệp thực hiện cơ cấu lại vốn nhà nước theo quy định mới. Vì vậy, tập đoàn thuộc đối tượng được áp dụng quy định chuyển tiếp nêu trên và tiếp tục duy trì tư cách công ty đại chúng.
Không chỉ riêng GVR, nhiều doanh nghiệp nhà nước niêm yết hiện cũng đang đối mặt với bài toán cơ cấu cổ đông. Chẳng hạn, Tổng công ty Đầu tư và Phát triển công nghiệp (BCM) đã đề xuất giảm tỷ lệ sở hữu nhà nước xuống trên 65% trong giai đoạn 2026-2030 nhằm đáp ứng yêu cầu về tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng. Trong khi đó, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (PLX) lựa chọn phương án bán toàn bộ cổ phiếu quỹ để gia tăng lượng cổ phiếu lưu hành trên thị trường.
Cao su và thu nhập bất thường trở thành động lực tăng trưởng lợi nhuận
Song song với câu chuyện về tư cách công ty đại chúng, GVR cũng ghi nhận bức tranh kinh doanh khởi sắc ngay trong quý đầu năm 2026. Theo số liệu công bố, doanh thu đạt khoảng 8,8 nghìn tỷ đồng, tăng 56% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận sau thuế sau lợi ích cổ đông thiểu số đạt 2,3 nghìn tỷ đồng, tăng tới 90%.
Theo đánh giá của các chuyên gia tại VCSC, kết quả tích cực này chủ yếu đến từ sự cải thiện mạnh mẽ của mảng cao su cùng nguồn thu nhập khác tăng đột biến từ thanh lý cây trồng và đền bù đất. Riêng lĩnh vực mủ cao su và các sản phẩm từ cao su mang về khoảng 1,9 nghìn tỷ đồng lợi nhuận gộp trong quý I, tăng 53% so với cùng kỳ và đóng góp tới 83% tổng lợi nhuận gộp của tập đoàn. Mặc dù doanh nghiệp chưa công bố chi tiết sản lượng tiêu thụ cũng như giá bán bình quân, VCSC cho rằng tăng trưởng lợi nhuận đến từ cả hai yếu tố là sản lượng và giá bán cùng cải thiện.
Diễn biến thuận lợi của thị trường cũng hỗ trợ cho kết quả kinh doanh của GVR khi xuất khẩu cao su của Việt Nam trong quý I/2026 tăng 8% về sản lượng và tăng 2,4% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Bên cạnh hoạt động cốt lõi, khoản thu nhập khác của doanh nghiệp cũng tăng trưởng vượt kỳ vọng. Trong quý đầu năm, thu nhập khác thuần đạt khoảng 1.000 tỷ đồng, tăng 273% so với cùng kỳ. Trong đó, nguồn thu từ thanh lý cây cao su đạt khoảng 700 tỷ đồng, còn khoản đền bù đất mang về khoảng 380 tỷ đồng, cao hơn đáng kể so với cùng kỳ năm trước.
Từ kết quả này, VCSC cho rằng dự báo lợi nhuận sau thuế năm 2026 của GVR ở mức 6,1 nghìn tỷ đồng vẫn còn dư địa điều chỉnh tăng sau khi có thêm đánh giá chi tiết. Đáng chú ý, kế hoạch kinh doanh mà ban lãnh đạo trình cổ đông lại khá thận trọng. Tại tài liệu Đại hội đồng cổ đông dự kiến diễn ra ngày 17/6 tới, GVR đặt mục tiêu tổng thu nhập năm 2026 đạt 33,8 nghìn tỷ đồng, tăng 4% so với năm trước, trong khi lợi nhuận sau thuế dự kiến đạt 5,6 nghìn tỷ đồng, giảm 7%.
Theo VCSC, mức kế hoạch này tương đối dè dặt khi chỉ sau quý I, doanh nghiệp đã hoàn thành khoảng 45% mục tiêu lợi nhuận cả năm. Bên cạnh đó, mặt bằng giá cao su được dự báo vẫn duy trì ở mức tích cực trong phần còn lại của năm, tạo thêm động lực cho tăng trưởng.
Về chính sách cổ tức, GVR dự kiến chi trả cổ tức năm tài chính 2025 ở mức 4% trên mệnh giá và duy trì mức tối thiểu tương tự cho năm 2026. Trước đó, tập đoàn đều thực hiện chi trả bằng tiền mặt. Đồng thời, doanh nghiệp cũng trình cổ đông kế hoạch sửa đổi Điều lệ, Quy chế quản trị nội bộ và Quy chế hoạt động của Hội đồng quản trị nhằm phù hợp với giai đoạn phát triển và tái cơ cấu hiện nay.