Sự gắn kết của "mối lương duyên" ba bên
Câu chuyện bắt đầu từ quyết tâm thực hiện chủ trương phát triển nông nghiệp bền vững của chính quyền và Hội Doanh nghiệp địa phương.
Thay vì chạy theo năng suất tức thời bằng hóa chất, mô hình “Khu trồng thí điểm hành, tỏi an toàn” rộng hơn 5 nghìn mét vuông của UBND phường Phạm Sư Mạnh, TP Hải Phòng đã hướng bà con nông dân quay về với giá trị cốt lõi của đất đai. Việc thay đổi thói quen canh tác vốn đã ăn sâu bám rễ không phải là chuyện ngày một ngày hai.
Từ bao đời nay, hành và tỏi đã được xem là "vàng trắng" của vùng đất Kinh Môn (cũ) nói chung và phường Phạm Sư Mạnh nói riêng. Tuy nhiên, sự phát triển nóng của nông nghiệp hóa học trong những thập kỷ trước từng khiến không ít người lo ngại về sự suy kiệt của tầng đất canh tác.
Nhận diện được nguy cơ đó, những người nông dân tiến bộ tại Phạm Sư Mạnh đã đồng lòng cùng chính quyền địa phương bắt tay vào một cuộc chuyển đổi đầy can đảm, rời xa những bao phân bón vô cơ để trở về với tinh túy của tự nhiên.
Trên những cánh đồng sau mùa gặt lúa mùa, hành tỏi hữu cơ được chăm chút như những tác phẩm nghệ thuật. Khác với lối canh tác truyền thống dựa vào sự tăng trưởng cưỡng ép, canh tác hữu cơ tại đây đòi hỏi sự kiên nhẫn.
Tại khu trồng thí điểm hành, tỏi an toàn ở phường Phạm Sư Mạnh, trừ nguồn giống bỏ ra, người dân nơi đây đã được Hội doanh nghiệp phường phối hợp cùng các phòng, ban chuyên môn tư vấn, hỗ trợ chuyển giao khoa học kĩ thuật chăm sóc, cung cấp phân bón hữu cơ được chế xuất bằng chế phẩm nấm đối kháng, kết hợp với các loại thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc thảo mộc miễn phí từ khi gieo trồng đến lúc thu hoạch.
Cách làm này không chỉ là chủ trương phát triển nông nghiệp an toàn, bền vững, từng bước hình thành các mô hình sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm nông nghiệp địa phương, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và môi trường sinh thái. Giữ vững giá trị của hành, tỏi hữu cơ tại vùng trồng ở phường Phạm Sư Mạnh không chỉ nằm ở chứng nhận trên giấy tờ, mà nằm ngay trong trải nghiệm của người tiêu dùng.
Theo đại diện Hội doanh nghiệp phường Phạm Sư Mạnh chia sẻ, nhờ được nuôi dưỡng từ nguồn dinh dưỡng tự nhiên và hấp thụ tinh túy từ thổ nhưỡng phù sa, tỏi nơi đây có độ chắc đặc thù, tép tỏi trắng trong và mang vị cay nồng đặc trưng khó trộn lẫn. Đặc biệt, hàm lượng Allicin – hoạt chất kháng sinh tự nhiên trong củ tỏi khi được canh tác hữu cơ thường đạt ngưỡng tối ưu, biến loại gia vị này thành một vị thuốc quý cho sức khỏe.
Về phía cây hành, những ruộng hành hữu cơ cho thân lá cứng cáp, ít sâu bệnh và đặc biệt là thời gian bảo quản sau thu hoạch kéo dài hơn hẳn so với hàng thâm canh hóa học. Điều này đã giải quyết được bài toán "được mùa mất giá" khi nông dân có thể chủ động lưu kho, chờ thời điểm thị trường thuận lợi mới xuất bán mà không lo ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm.
Ngày hội thu hoạch vì cộng đồng
Ngày 8/2, trong tiết trời giáp Tết Bính Ngọ mưa phùn se lạnh, UBND phường Phạm Sư Mạnh phối hợp cùng Hội doanh nghiệp và nhân dân tại phường đã tổ chức sự kiện “Ngày hội thu hoạch hành tỏi an toàn”.
Tại cánh đồng thuộc Tổ dân phố Văn Ổ - nơi thí điểm vùng trồng hành, tỏi theo hướng hữu cơ của địa phương trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết.
Lần đầu tiên sau chuỗi ngày chờ đợi, từng đoàn doanh nghiệp, đại diện các hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp nhiều địa phương trong và ngoài thành phố cùng đổ về tham quan vùng trồng, thu mua sản phẩm nông nghiệp hữu cơ của địa phương khiến người dân vô cùng phấn khởi.
Từng búi tỏi, túm hành khi được nhổ mang lên tới đầu bờ đã có người chờ sẵn sàng thu mua để mang về sử dụng hoặc làm quà biếu.
Chia sẻ với PV Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh, một người dân tại địa phương cho biết: "Thực hiện chủ trương của UBND Phường, với mục tiêu nâng cao giá trị nông sản địa phương và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, gia đình tôi đã triển khai trồng hành, tỏi an toàn theo hướng hữu cơ. Đây là năm đầu tiên áp dụng, mặc dù có vất vả hơn trong khâu chăm bón và giám sát cây trồng, nhưng bước đầu đã cho người dân chúng tôi cảm nhận được mô hình không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn mở ra một tư duy sản xuất mới, bền vững cho người nông dân”.
Ông Lại Văn Lương, Chủ tịch UBND phường Phạm Sư Mạnh cho biết, thực hiện chủ trương phát triển nông nghiệp sạch, Hội Doanh nghiệp phường Phạm Sư Mạnh đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và Trung tâm Khuyến công để xây dựng mô hình thí điểm trồng hành, tỏi an toàn. Mục tiêu cốt lõi của dự án là tạo ra sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế tối đa hóa chất độc hại, từ đó xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng cho phường Phạm Sư Mạnh.
Trong năm đầu triển khai, mô hình đã nhận được sự đồng thuận cao từ phía người dân. Các hộ tham gia đều được hướng dẫn kỹ thuật nghiêm ngặt nguyên tắc "3 không": Không thuốc hóa học, không phân bón ngoài danh mục, không chất kích thích tăng trưởng. Qua quá trình triển khai, cây hành và tỏi sinh trưởng, phát triển ổn định.
Cùng với đó, khu vực trồng thí điểm được quây rào bảo vệ, có biển nhận diện rõ ràng nhằm khẳng định tính minh bạch và tạo niềm tin cho người tiêu dùng.
Cũng theo ông Lương, thành công lớn nhất của mô hình không chỉ nằm ở sản lượng mà còn là việc hình thành được chuỗi liên kết bền vững giữa Chính quyền - Nhà nông - Doanh nghiệp. Trong chuỗi liên kết này, doanh nghiệp đóng vai trò hỗ trợ vật tư đầu vào và kết nối tiêu thụ; chính quyền giám sát quy trình; còn người nông dân là chủ thể trực tiếp tạo ra sản phẩm sạch.
Tại ngày hội thu hoạch hành tỏi, bà Trần Thị Hải, Chủ tịch Hội doanh nghiệp phường Phạm Sư Mạnh chia sẻ, điều khiến hành, tỏi hữu cơ của phường Phạm Sư Mạnh trở nên đặc biệt hơn cả chính là giá trị tinh thần đằng sau mỗi củ hành, nhánh tỏi.
“Các sản phẩm hành, tỏi được giới thiệu tại ngày hội là sản phẩm an toàn, được trồng và chăm sóc theo hướng hữu cơ, đảm bảo chất lượng và an toàn cho người tiêu dùng. Toàn bộ nguồn thu hoặc lợi nhuận từ hoạt động tiêu thụ sản phẩm hành, tỏi tại ngày hội sẽ được sử dụng cho công tác an sinh xã hội trên địa bàn phường, nhằm hỗ trợ các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn và các hoạt động vì cộng đồng”, Bà Hải khẳng định.
Cũng theo bà Hải, trong những đợt thu hoạch đầu tiên, niềm vui không chỉ dừng lại ở năng suất ổn định hay chất lượng sản phẩm vượt trội. Nhìn vào những luống hành xanh mướt đang vươn mình, chúng ta có quyền kỳ vọng vào một tương lai tươi sáng hơn cho nông sản Phạm Sư Mạnh. Những thành quả bước đầu đã khẳng định rằng khi có sự đồng lòng và hướng đi đúng đắn, nông nghiệp hữu cơ hoàn toàn có thể trở thành đòn bẩy kinh tế địa phương.
Trong thời gian tới, mô hình này sẽ không chỉ dừng lại ở diện tích thí điểm mà sẽ tiếp tục được hoàn thiện, nhân rộng. Sự ủng hộ của người tiêu dùng đối với sản phẩm hành, tỏi an toàn không chỉ là sự lựa chọn cho sức khỏe cá nhân, mà còn là sự tiếp sức cho những người nông dân đang ngày đêm giữ gìn màu xanh bền vững cho quê hương.
