Hà Nội định hình khung tiêu chuẩn mới, hướng tới hệ thống quy chuẩn đồng bộ và hiện đại giai đoạn 2026-2027

Hướng tới xây dựng nền tảng quản lý kỹ thuật đồng bộ, hiện đại và tiệm cận thông lệ quốc tế, UBND TP Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 171/KH-UBND, đặt mục tiêu rà soát toàn diện và hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn cơ sở, quy chuẩn kỹ thuật địa phương trong giai đoạn 2026-2027. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tạo dựng khung pháp lý kỹ thuật phù hợp với đặc thù phát triển của Thủ đô trong bối cảnh chuyển đổi số và đô thị hóa mạnh mẽ.

Theo kế hoạch, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nhận diện đầy đủ các “khoảng trống” trong hệ thống tiêu chuẩn và quy chuẩn hiện hành. Việc rà soát sẽ được triển khai theo từng lĩnh vực, gắn với mức độ cấp thiết và yêu cầu thực tiễn quản lý. Trên cơ sở đó, Hà Nội sẽ xây dựng danh mục ưu tiên, làm nền tảng khoa học cho việc ban hành các tiêu chuẩn mới trong giai đoạn tiếp theo.

Đáng chú ý, thành phố không chỉ dừng lại ở việc bổ sung các quy định còn thiếu mà còn định hướng xây dựng một hệ thống tiêu chuẩn mang tính chiến lược, có khả năng kết nối và hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế, khu vực cũng như các bộ tiêu chuẩn tiên tiến. Cách tiếp cận này nhằm đảm bảo các quy chuẩn kỹ thuật của Hà Nội vừa đáp ứng yêu cầu hội nhập, vừa phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương.

Các lĩnh vực được xác định là ưu tiên bao gồm hạ tầng kỹ thuật đô thị, năng lượng, xây dựng đô thị thông minh, y tế số, dữ liệu và liên thông hệ thống, cùng với chuyển đổi số và an toàn thông tin. Bên cạnh đó, những lĩnh vực như nông nghiệp, môi trường hay các ngành có yêu cầu quản lý đặc thù cũng sẽ được đưa vào diện nghiên cứu, hoàn thiện tiêu chuẩn.

Để bảo đảm tính khả thi, Hà Nội sẽ tiến hành đối chiếu thực trạng với hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn hiện hành của Việt Nam, đồng thời tham chiếu các chuẩn mực quốc tế và khu vực. Qua đó, những nội dung còn thiếu hoặc chưa phù hợp với đặc thù đô thị sẽ được xác định rõ ràng, làm cơ sở cho việc điều chỉnh hoặc xây dựng mới.

Song song với quá trình rà soát, thành phố cũng đẩy mạnh công tác tham vấn với các cơ quan Trung ương như Bộ Khoa học và Công nghệ, Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia, cùng các bộ quản lý chuyên ngành và đội ngũ chuyên gia. Việc huy động ý kiến đa chiều được kỳ vọng sẽ tạo sự đồng thuận cao, đồng thời nâng cao chất lượng và tính thực tiễn của các quy chuẩn được đề xuất.

Trên nền tảng kết quả tham vấn, Hà Nội sẽ xây dựng lộ trình triển khai theo từng nhóm giải pháp cụ thể. Trong đó, một hướng đi quan trọng là phối hợp với các bộ, ngành để hoàn thiện hệ thống Tiêu chuẩn Việt Nam và Quy chuẩn Việt Nam thông qua việc sửa đổi, bổ sung hoặc xây dựng mới. Đồng thời, thành phố cũng chủ động tiếp cận và nội địa hóa các bộ tiêu chuẩn quốc tế như ISO, IEC hay EN, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ mới và hạ tầng số.

Đối với những vấn đề mang tính đặc thù hoặc chưa có tiền lệ, Hà Nội dự kiến xây dựng hệ thống quy chuẩn kỹ thuật riêng, đáp ứng yêu cầu quản lý đặc biệt của đô thị lớn. Đây là bước đi nhằm xử lý hiệu quả các bài toán kỹ thuật phát sinh trong quá trình phát triển nhanh, đồng thời tạo hành lang pháp lý linh hoạt nhưng chặt chẽ.

Không chỉ dừng lại ở việc xây dựng mới, kế hoạch cũng đặt ra yêu cầu rà soát toàn bộ danh mục tiêu chuẩn và quy chuẩn hiện hành để phân loại rõ các nội dung cần bãi bỏ, sửa đổi hay làm rõ. Đồng thời, các tiêu chuẩn tiên tiến từ nước ngoài sẽ được nghiên cứu, lựa chọn áp dụng phù hợp nhằm nâng cao chất lượng hệ thống kỹ thuật của thành phố.

Một điểm nhấn đáng chú ý là định hướng hình thành “Bộ tiêu chuẩn áp dụng cho Thủ đô” với các nguyên tắc xuyên suốt như đồng bộ, liên kết vùng, đa tầng, hướng tới phát triển xanh, thông minh và thích ứng với biến đổi khí hậu. Đây được kỳ vọng sẽ là khung tham chiếu quan trọng, dẫn dắt quá trình phát triển bền vững của Hà Nội trong dài hạn.

Trong quá trình triển khai, thành phố cũng tập trung tháo gỡ các nút thắt kỹ thuật, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng đô thị. Các vấn đề như bố trí trạm biến áp ngầm, đảm bảo hành lang an toàn lưới điện cao áp trong khu vực mật độ dân cư cao sẽ được nghiên cứu, ban hành hướng dẫn cụ thể. Đồng thời, các tiêu chuẩn liên quan đến hạ tầng năng lượng mới như trạm sạc xe điện, hệ thống lưu trữ năng lượng và lưới điện thông minh tại các khu công nghiệp cũng sẽ được xây dựng, hoàn thiện.