Đổi mới công nghệ, hướng đến “xanh hóa” là xu thế tất yếu
Ngành dệt may Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi quan trọng khi xu hướng cạnh tranh trên toàn cầu ngày càng gay gắt. Sự gia tăng chi phí nguyên vật liệu, nhân công, cùng với các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ các thị trường xuất khẩu lớn đang tạo áp lực lớn lên doanh nghiệp.
Xung đột tại Trung Đông những tháng gần đây tạo ra những tác động sâu rộng đến chuỗi cung ứng toàn cầu, trong đó nổi bật là hai yếu tố năng lượng và logistics. Việc nhiều hãng tàu thay vì đi qua eo biển Hormuz nay phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng (Nam Phi) đã kéo dài thời gian vận chuyển, làm tăng chi phí nhiên liệu, bảo hiểm và cước vận tải. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành sản xuất và sức cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu, nhất là các ngành dệt may, da giày, nông thủy sản.
Theo nhận định của ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), hoạt động xuất, nhập khẩu trong các quý tới sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn hơn, đặc biệt nếu xung đột địa chính trị tại Trung Đông kéo dài.
Ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS) cho biết thêm, các doanh nghiệp dệt may đang bước vào một giai đoạn mới, với đơn hàng yêu cầu thời gian giao nhanh hơn, giá cạnh tranh hơn và đặc biệt là chất lượng cao hơn.
Trong bối cảnh chung, xu hướng đổi mới công nghệ, tối ưu hóa sản xuất thông qua số hóa, tự động hóa và các công nghệ hỗ trợ vận hành, đặc biệt là ứng dụng AI, đang trở thành yêu cầu bắt buộc nhằm tối ưu chi phí, nâng cao năng suất và đáp ứng các tiêu chuẩn sản xuất bền vững.
Từ phía doanh nghiệp sản xuất, ông Thân Đức Việt, Tổng Giám đốc Tổng Công ty May 10 cho biết, tự động hóa và “xanh hóa” trong hoạt động sản xuất và các sản phẩm dệt may là yếu tố mang tính chiến lược, không chỉ đối với May 10 mà với cả ngành dệt may Việt Nam.
Theo ông Việt, hiện nay, nhiều khách hàng từ các thị trường quốc tế đã yêu cầu phải tăng tỷ trong các nguyên liệu tái chế trong sản phẩm, nên các doanh nghiệp cũng phải thay đổi để đáp ứng được yêu cầu của khách hàng.
May 10 cũng đang tăng cường sử dụng những cái thiết bị công nghệ đòi ít tốn nguyên nhiên liệu hơn, đặc biệt là trong bối cảnh giá xăng dầu thế giới đang leo thang như hiện nay. Đồng thời, tăng sử dụng năng lượng tái tạo như hệ thống điện mặt trời để đáp ứng các tiêu chuẩn về sản xuất xanh.
“Đổi mới công nghệ, hướng đến ‘xanh hóa’ đang trở thành xu thế tất yếu với các doanh nghiệp sản xuất và doanh nghiệp dệt may không thể đứng ngoài ‘cuộc chơi’ nếu muốn theo kịp xu thế tương lai”, ông Việt nhấn mạnh.
Tối ưu hóa sản xuất thông qua tự động hóa công nghệ AI
Trao đổi với chúng tôi bên lề triển lãm quốc tế ngành công nghiệp dệt và may, thiết bị - nguyên phụ liệu và vải 2026 - một trong những triển lãm quy mô lớn nhất của ngành dệt may với hàng nghìn doanh nghiệp trong nước và quốc tế tham gia - ông Nguyễn Văn Tiếp, Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Phồn Thịnh - Tae Gwang, cho biết hiện nay các doanh nghiệp dệt may đã thực hiện chuyển đổi khoảng 30-40% các thiết bị sang công nghệ mới.
Theo ông Tiếp, các công nghệ dệt may trên thế giới đã có rất nhiều cải tiến, từ quy trình cắt, may, đến các khâu hoàn thiện như gấp, đóng gói sản phẩm hay vệ sinh nhà máy đều đã được tự động hóa.
Cũng tại triển lãm năm nay, Phồn Thịnh – Tae Gwang mang tới 8 gian hàng tái hiện đầy đủ các khâu trong quy trình khép kín của hệ sinh thái nhà máy may. Các khâu sản xuất này đều góp phần tối ưu hóa sản xuất thông qua số hóa, tự động hóa và các công nghệ hỗ trợ vận hành, thay vì chỉ dừng ở các cải tiến đơn lẻ từng thiết bị.
Trong đó, các công nghệ giải pháp tự động và robot đang được áp dụng nhiều dòng sản phẩm máy may như của HIKARI, VITONI, CHNKI, ROBOTECH... hay các giải pháp gấp gói hoàn thiện của THERMOTRON và ASIA ROBOTICS; giải pháp xe tự hành, vệ sinh hút bụi thông minh PUDU phục vụ trong tất cả các khu vực nhà xưởng; cho đến các giải pháp cắt trải tự động thông minh của IECHO và TIMING, MAIKA…
Ngoài ra, còn có các giải pháp điều hòa không khí sử dụng nước tuần hoàn tiết kiệm điện và thân thiện với môi trường, giải pháp chiếu sáng tiết kiệm điện đến từ LENG XING BANG góp phần vào công cuộc “xanh hóa” nhà xưởng dệt may.
Ông Tiếp nhấn mạnh thêm, đầu tư cho công nghệ mới thực chất không hẳn là chi phí phải lớn, bởi có những công nghệ mới rất kiệm chi phí mà mang lại hiệu quả tốt. Ví dụ như robot hút bụi có thể làm việc thường xuyên, liên tục và 24/24h trong nhiều môi trường khác nhau. Hay như cánh tay robot kết hợp với máy vắt sổ cũng giúp giảm chi phí thuê lao động và quay vòng vốn nhanh. Một số dòng máy của HIKARI như máy gián túi, máy mổ túi tự động thì chỉ mất khoảng 8-10 tháng là đã quay vòng vốn.
Đại diện cho một trong những nhà sản xuất máy móc, thiết bị máy may lớn có mặt tại triển lãm, ông Wu Liang Jie - Chủ tịch HIKARI (Shanghai) cho biết những năm gần đây, ngày càng có nhiều công ty may mặc trên thế giới chuyển đổi và nâng cấp thành công với sự trợ giúp của giải pháp thông minh toàn diện.
Tại thị trường Việt Nam, HIKARI đã cung cấp nhiều dòng thiết bị trong nhiều khâu khác nhau phù hợp với nhu cầu đổi mới của doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có nhiều doanh nghiệp quy mô lớn như May 10, Young One Nam Định, Phong Phú…
“Hiện ngành dệt may Việt Nam đang đối mặt với những thách thức mới như chi phí lao động tăng hay thiếu hụt lao động song đây là xu hướng tất yếu mà bất kỳ quốc gia nào cũng gặp phải khi phát triển đến một giai đoạn nhất định”, ông Wu Liang Jie cho hay.
Theo ông Wu Liang Jie, thực tế, lợi thế cạnh tranh cốt lõi của ngành dệt may Việt Nam đã được hình thành. Giai đoạn tiếp theo sẽ là quá trình tích hợp các công nghệ tiên tiến hơn, thiết bị hiện đại hơn, phương thức quản lý hiệu quả hơn và tư duy vận hành mới, từ đó vừa giải quyết thách thức, vừa mở ra một giai đoạn phát triển mới.
