Nới ngưỡng 1 tỷ đồng, hộ kinh doanh nhỏ chưa bắt buộc dùng hóa đơn điện tử

Chính sách quản lý thuế đối với hộ và cá nhân kinh doanh vừa có bước điều chỉnh đáng chú ý khi Chính phủ ban hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP vào ngày 29/4/2026. Điểm mới nổi bật là việc nâng ngưỡng doanh thu làm căn cứ áp dụng từ 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng mỗi năm, qua đó tác động trực tiếp đến nghĩa vụ sử dụng hóa đơn điện tử cũng như cách thức quản lý thuế đối với khu vực kinh doanh nhỏ lẻ.

Theo quy định mới, chỉ những hộ và cá nhân kinh doanh có doanh thu vượt mốc 1 tỷ đồng/năm mới bắt buộc phải triển khai hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử được khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu. Ngược lại, nhóm có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở xuống chưa bị ràng buộc nghĩa vụ này, mà có thể chủ động lựa chọn áp dụng nếu đáp ứng đủ điều kiện kỹ thuật. Sự thay đổi này được xem là bước “giảm tải” đáng kể về thủ tục hành chính, đặc biệt với các hộ kinh doanh quy mô nhỏ vốn còn hạn chế về nguồn lực và công nghệ.

Không chỉ dừng lại ở việc điều chỉnh ngưỡng, Nghị định cũng quy định rõ hơn đối với những trường hợp phát sinh doanh thu vượt mức trong quá trình hoạt động. Cụ thể, các hộ kinh doanh mới thành lập hoặc đang hoạt động nhưng trước đó chưa đạt ngưỡng 1 tỷ đồng, nếu trong năm có tổng doanh thu lũy kế vượt mức quy định, sẽ phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử trong vòng 30 ngày kể từ thời điểm vượt ngưỡng. Điều này nhằm đảm bảo tính kịp thời trong quản lý thuế, đồng thời tránh tình trạng “chạy theo” doanh thu mà chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ.

Đối với những hộ kinh doanh có nhiều địa điểm hoạt động, quy định cũng được làm rõ theo hướng thống nhất sử dụng chung một mã số thuế, đồng thời phải thể hiện cụ thể mã địa điểm trên từng hóa đơn. Cách tiếp cận này giúp cơ quan thuế dễ dàng theo dõi, kiểm soát doanh thu theo từng cơ sở, đồng thời hạn chế tình trạng phân tán doanh thu nhằm né tránh nghĩa vụ thuế.

Ở góc độ doanh nghiệp, Nghị định 141 cũng bổ sung chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các tổ chức có tổng doanh thu không quá 1 tỷ đồng mỗi năm. Tuy nhiên, quy định này không áp dụng cho những doanh nghiệp có quan hệ liên kết nhưng không đáp ứng điều kiện theo quy định. Đáng chú ý, các doanh nghiệp mới thành lập nếu dự kiến doanh thu không vượt ngưỡng nêu trên sẽ không phải tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp trong năm. Trường hợp thực tế doanh thu phát sinh vượt mức, doanh nghiệp vẫn phải thực hiện kê khai và quyết toán đầy đủ nhưng không bị tính tiền chậm nộp, tạo điều kiện linh hoạt trong giai đoạn đầu vận hành.

Nghị định có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, đồng thời đưa ra cơ chế xử lý đối với các trường hợp đã kê khai, nộp thuế trước đó nhưng thuộc diện được điều chỉnh theo ngưỡng mới. Theo đó, số thuế đã nộp sẽ được bù trừ hoặc hoàn trả theo quy định, đảm bảo quyền lợi cho người nộp thuế và tính công bằng trong thực thi chính sách.

Theo thống kê từ cơ quan thuế, hiện có khoảng 2,56 triệu hộ và cá nhân kinh doanh đang hoạt động với doanh thu dưới 1 tỷ đồng mỗi năm. Việc nâng ngưỡng lần này được lý giải là nhằm hỗ trợ khu vực kinh doanh nhỏ trong bối cảnh chi phí đầu vào gia tăng, sức mua trên thị trường có dấu hiệu suy giảm. Đồng thời, động thái này cũng góp phần đơn giản hóa hệ thống chính sách, giảm áp lực tuân thủ và hạn chế động cơ trốn hoặc tránh thuế.