Những năm gần đây, nhiều địa phương tại Hà Tĩnh đang chuyển dần từ sản xuất nông nghiệp truyền thống, sử dụng sức lao động là chính sang đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, cơ giới hóa hiện đại vào sản xuất. Việc này đã và đang góp phần giải phóng sức lao động, nâng cao hiệu quả kinh tế cho người nông dân, đặc biệt trong sản xuất lúa.
Tại một số địa phương đã khá thành công với phương pháp dùng máy cấy mạ khay trong sản xuất lúa như: Can Lộc, Đức Thọ, Cẩm Xuyên... Hiện nay, mô hình đang được nhân rộng ra các địa phương khác.
Vụ Hè Thu năm 2026 xã Thạch Hà và xã Kỳ Xuân triển khai mô hình “Ứng dụng một số kỹ thuật trong hệ thống thâm canh tổng hợp (SRI) để sản xuất lúa, gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm” trên diện tích hơn 25 ha. Mục tiêu của mô hình nhằm đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, cơ giới hóa trong sản xuất lúa và nâng cao hiệu quả kinh tế cho người dân.
Để thực hiện mô hình, người dân địa phương tiến hành làm đất và đồng loạt triển khai cấy lúa bằng máy.
Tại xã Kỳ Xuân, sẽ tiến hành cấy 13,1ha, trên các cánh đồng thực hiện mô hình, những khay mạ xanh tốt được vận chuyển đến từng thửa ruộng để máy cấy thực hiện công đoạn cấy. Việc cấy bằng máy tạo sự đồng đều, tiết kiệm giống, thẳng hàng và đảm bảo mật độ theo yêu cầu kỹ thuật.
Là một trong những hộ tham gia mô hình, ông Lê Văn Chiến (xã Kỳ Xuân, tỉnh Hà Tĩnh) phấn khởi chia sẻ: Trước đây, với diện tích của gia đình, tôi phải tự gieo mạ, thuê mướn và huy động người nhà để cấy. Nhưng hiện nay, việc sử dụng mạ khay, cấy máy giúp gia đình tôi giảm rất nhiều công lao động so với trước đây. Cây lúa được cấy đồng đều, đẹp ruộng hơn. Đặc biệt, khi tham gia mô hình có liên kết tiêu thụ sản phẩm, chúng tôi yên tâm đầu tư sản xuất và kỳ vọng sẽ mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn.
Ông Đặng Thế Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Kỳ Xuân cho biết: Việc ứng dụng cơ giới hóa trong khâu cấy lúa, góp phần giảm sức lao động, rút ngắn thời gian sản xuất và nâng cao hiệu quả canh tác. Tại địa phương chúng tôi, mô hình sử dụng giống lúa DT39 kết hợp phân bón hữu cơ Quế Lâm. Đây là mô hình được triển khai gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm với Công ty Cổ phần Tập đoàn Quế Lâm. Thông qua chương trình liên kết, doanh nghiệp cung ứng vật tư đầu vào, hướng dẫn quy trình sản xuất và thực hiện thu mua sản phẩm sau thu hoạch theo thỏa thuận đã ký kết.
Trong vụ Hè Thu 2026, tại xã Thạch Hà triển khai mô hình “Ứng dụng một số kỹ thuật trong hệ thống thâm canh tổng hợp (SRI) để sản xuất lúa, gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm”. Điểm khác trong quá trình sản xuất mô hình này là việc ứng dụng máy bay không người lái để bón phân trên diện tích mô hình. Thiết bị bay hoạt động ổn định, giúp phân bón được phân bổ đồng đều trên đồng ruộng, giảm đáng kể thời gian và công lao động so với phương pháp thủ công. Việc ứng dụng công nghệ này không chỉ nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn thể hiện xu hướng chuyển đổi số, hiện đại hóa trong lĩnh vực nông nghiệp.
Ông Đặng Thế Anh - Phó Chủ tịch UBND xã Kỳ Xuân chia sẻ: Việc ứng dụng cơ giới hóa trong khâu cấy lúa, góp phần giảm sức lao động, rút ngắn thời gian sản xuất và nâng cao hiệu quả canh tác. Đây là mô hình được triển khai gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm với Công ty Cổ phần Tập đoàn Quế Lâm. Thông qua chương trình liên kết, doanh nghiệp cung ứng vật tư đầu vào, hướng dẫn quy trình sản xuất và thực hiện thu mua sản phẩm sau thu hoạch theo thỏa thuận đã ký kết. Mô hình được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, tạo đầu ra ổn định và tăng thu nhập cho người dân.
Mô hình sản xuất lúa theo hệ thống thâm canh cải tiến SRI vụ hè thu năm 2026 được triển khai với nhiều nội dung đổi mới như sản xuất mạ khay, cấy máy, sử dụng phân bón hữu cơ, ứng dụng thiết bị bay không người lái và tăng cường liên kết tiêu thụ sản phẩm. Đây là những giải pháp quan trọng nhằm giảm chi phí đầu vào, nâng cao năng suất, chất lượng nông sản, đồng thời góp phần bảo vệ môi trường và phát triển nền nông nghiệp bền vững.
Ông Nguyễn Văn Thắng - Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh thông tin: Việc thực hiện triển khai mô hình “Ứng dụng một số kỹ thuật trong hệ thống thâm canh tổng hợp (SRI) để sản xuất lúa, gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm” tại xã Thạch Hà và xã Kỳ Xuân được người dân và chính quyền địa phương rất chủ động trong công tác chuẩn bị cũng như việc mạnh dạn áp dụng các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất
Việc đưa cơ giới hóa và công nghệ hiện đại vào đồng ruộng không chỉ giúp nâng cao giá trị sản xuất mà còn mở ra hướng đi mới cho nền nông nghiệp địa phương, từng bước xây dựng những cánh đồng thông minh, hiện đại và hiệu quả hơn.
Đây là bước đi quan trọng trong lộ trình hiện đại hóa sản xuất nông nghiệp, từng bước hình thành những cánh đồng sản xuất tập trung, ứng dụng khoa học kỹ thuật, hướng tới nền nông nghiệp xanh, bền vững và hiệu quả.
