Sau nhiều năm làm kỹ sư xây dựng tại Trung Quốc, anh Dương Thế Sơn trở về quê hương, thành lập công ty xây dựng tại thị xã Kỳ Anh (cũ), chuyên thi công các công trình trong Khu kinh tế Vũng Áng. Song song với việc điều hành doanh nghiệp, cuối năm 2024, xuất phát từ niềm đam mê với sản xuất nông nghiệp, đặc biệt là lĩnh vực chăn nuôi, anh quyết định đầu tư xây dựng mô hình trang trại vườn – ao – chuồng tại thôn Mỹ Tân, xã Kỳ Thượng (Hà Tĩnh), trong đó chăn nuôi chồn hương được xác định là hướng phát triển chủ lực.
Những ngày đầu khởi nghiệp, anh dành nhiều thời gian tìm hiểu kỹ thuật nuôi chồn hương thông qua các mô hình thực tế và tài liệu chuyên ngành. Sau khi tích lũy đủ kiến thức, anh đầu tư khoảng 300 triệu đồng để xây dựng 24 ô chuồng và mua 18 cá thể chồn giống.
Sau khoảng 6 tháng nuôi thử nghiệm, nhận thấy chồn phát triển tốt, tỷ lệ sinh trưởng cao và đầu ra ổn định, anh tiếp tục mạnh dạn đầu tư thêm 700 triệu đồng để xây dựng thêm hai khu trang trại mới và mua thêm 30 con giống nhằm mở rộng quy mô sản xuất.
Đến nay, tổng đàn chồn hương của gia đình anh đã phát triển lên hơn 200 con, trong đó có khoảng 100 con bố mẹ phục vụ sinh sản.
Theo anh Sơn, chồn hương là vật nuôi có giá trị kinh tế cao nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật. Mỗi năm, chồn sinh sản từ 1–2 lứa, mỗi lứa từ 3–5 con. Thời gian mang thai khoảng 2 tháng, sau khi sinh chồn mẹ nuôi con thêm khoảng 2 tháng thì có thể tách đàn.
Khi chồn giống đạt trọng lượng khoảng 1,5 kg sẽ được xuất bán với giá từ 8–10 triệu đồng mỗi cặp. Đối với chồn thương phẩm, sau thời gian nuôi từ 10–12 tháng sẽ đạt trọng lượng xuất bán, giá dao động từ 1,3–1,5 triệu đồng/kg.
Điều đáng chú ý là chi phí nuôi chồn tương đối thấp, chỉ khoảng 3.000–5.000 đồng mỗi con mỗi ngày. Thức ăn của chồn chủ yếu là chuối, cám, ngoài ra trong quá trình sinh sản bổ sung thêm các loại cá, trứng đáp ưng đầy đủ dinh dưỡng . Tuy nhiên, để chồn phát triển khỏe mạnh, chuồng trại phải luôn thông thoáng, sạch sẽ, mát mẻ. Chồn là loài hoạt động và ăn uống chủ yếu vào ban đêm nên việc chăm sóc cũng có những đặc thù riêng.
Hiện nay, toàn bộ trang trại chỉ do anh Sơn và mẹ trực tiếp chăm sóc. Mỗi ngày, buổi sáng dành khoảng 2 giờ để vệ sinh chuồng trại, buổi chiều từ 17 đến 19 giờ tiến hành cho chồn ăn. Ngoài ra, anh thường xuyên theo dõi tình trạng sức khỏe của đàn chồn để phát hiện và xử lý kịp thời nếu có dấu hiệu bất thường.
Chia sẻ về kinh nghiệm chăn nuôi, anh Sơn cho biết khó khăn lớn nhất là phòng bệnh tiêu chảy cho chồn. Đặc biệt, trong giai đoạn chồn mẹ mới sinh, cần giữ môi trường thật yên tĩnh, hạn chế người lạ ra vào và tránh gây tiếng động lớn. Nếu chồn mẹ bị giật mình hoặc căng thẳng, chúng có thể ăn chính con non của mình. Bên cạnh đó, chồn mẹ phải được bổ sung đầy đủ dinh dưỡng trong thời gian nuôi con; nếu thiếu thức ăn hoặc dinh dưỡng, hiện tượng ăn con cũng rất dễ xảy ra.
Nhờ áp dụng đúng quy trình kỹ thuật và không ngừng mở rộng quy mô, mô hình nuôi chồn hương của anh Dương Thế Sơn đang mang lại hiệu quả kinh tế tích cực. Sau khi trừ toàn bộ chi phí, trang trại hiện đạt lợi nhuận khoảng 400 triệu đồng mỗi năm.
Không chỉ tạo nguồn thu nhập ổn định cho gia đình, mô hình của anh Sơn còn cho thấy tiềm năng phát triển của chăn nuôi động vật đặc sản tại khu vực miền núi Hà Tĩnh. Với sự đầu tư bài bản, ứng dụng kỹ thuật và tư duy sản xuất hiện đại, mô hình được kỳ vọng sẽ trở thành địa chỉ để nhiều hộ dân đến tham quan, học hỏi kinh nghiệm, góp phần đa dạng hóa sinh kế và phát triển kinh tế nông nghiệp địa phương.
