
Anh Trần Văn Phúc (thôn Thạch Bằng, xã Lộc Hà, tỉnh Hà Tĩnh) đã thử nghiệm nuôi vẹm xanh ở vùng ven biển của địa phương. Từ thực tiễn cho thấy đây là đối tượng nuôi có chi phí đầu tư hợp lý, tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên, mang lại hiệu quả kinh tế khá và có nhiều tiềm năng nhân rộng tại các địa phương ven biển tại Hà Tĩnh.
Là ngư dân nhiều năm gắn bó với nghề khai thác hải sản, anh Phúc nhận thấy nguồn lợi thủy sản ven bờ ngày càng suy giảm. Sau khi tìm hiểu các mô hình nuôi hiệu quả, anh mạnh dạn đầu tư hệ thống bè nổi rộng hơn 100 m² với khoảng 2.000 dây treo để thu giống và nuôi vẹm xanh thương phẩm.
Anh Phúc chia sẻ: Vẹm xanh sử dụng hoàn toàn nguồn thức ăn tự nhiên gồm sinh vật phù du và các chất hữu cơ lơ lửng trong nước nên không phải bổ sung thức ăn, qua đó giảm đáng kể chi phí sản xuất.
Theo đó, để nuôi đạt hiệu quả, vùng nuôi cần có dòng chảy lưu thông tốt, độ mặn từ 28 - 35‰. Bè được làm bằng tre, mét kết hợp thùng phi nổi; phía dưới treo các dây làm giá thể để vẹm giống ngoài tự nhiên bám vào. Tổng chi phí đầu tư hệ thống bè và dây treo cho diện tích khoảng 100 m² khoảng 40 triệu đồng.

Thời vụ thu giống thích hợp từ giữa tháng Giêng đến hết tháng Ba âm lịch. Sau 4 - 5 tháng ương nuôi, vẹm giống được chuyển xuống bãi nuôi thương phẩm rộng khoảng 2 ha; mỗi dây giá thể có thể thu từ 12 - 15 kg vẹm giống.
Theo kinh nghiệm của anh Phúc, bãi nuôi nên có nền đá hoặc san hô để tạo giá thể cho vẹm bám và phát triển. Không nên chọn khu vực đáy cát vì dễ bị bùn cát vùi lấp. Trong quá trình nuôi, cần thường xuyên theo dõi diễn biến môi trường, nhất là vào mùa mưa, để kịp thời có biện pháp bảo vệ khu vực nuôi.
Sau 6 - 8 tháng nuôi, vẹm đạt kích cỡ 35 - 40 con/kg là có thể thu hoạch. Khi thu hoạch người nuôi phải lặn trực tiếp xuống đáy bãi để thu hoạch và phân loại, những con chưa đạt kích cỡ được thả lại để tiếp tục phát triển.
Hiện mỗi vụ, gia đình anh Phúc thu hoạch trên 4,5 tấn vẹm thương phẩm. Với giá bán từ 25 - 30 ngàn đồng/kg, doanh thu đạt khoảng 120 - 150 triệu đồng, sau khi trừ chi phí còn lãi gần 100 triệu đồng/vụ.

Bà Phạm Thị Loan - Chuyên viên Phòng Kinh tế xã Lộc Hà, cho biết: Vẹm xanh là đối tượng nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên của nhiều vùng ven biển Hà Tĩnh nhờ tận dụng được nguồn thức ăn tự nhiên, chi phí đầu tư và chăm sóc không lớn. Từ thực tế mô hình của anh Trần Văn Phúc cho thấy, nếu người nuôi tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, lựa chọn vùng nuôi phù hợp và thường xuyên theo dõi diễn biến môi trường thì có thể đạt hiệu quả kinh tế ổn định. Đây là hướng sản xuất có nhiều triển vọng để các địa phương ven biển nghiên cứu, nhân rộng, góp phần đa dạng hóa đối tượng nuôi thủy sản, tạo thêm sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân.
Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế, nuôi vẹm xanh còn tận dụng hiệu quả diện tích mặt nước ven sông, ven biển, giảm chi phí sản xuất nhờ sử dụng nguồn thức ăn tự nhiên, đồng thời góp phần giảm áp lực khai thác nguồn lợi thủy sản ven bờ và bảo vệ môi trường.
Từ hiệu quả bước đầu của mô hình cho thấy, vẹm xanh là đối tượng nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên của nhiều địa phương ven biển. Nếu được hỗ trợ về kỹ thuật, quy hoạch vùng nuôi và kết nối tiêu thụ sản phẩm, mô hình có thể được nhân rộng, góp phần đa dạng hóa đối tượng nuôi thủy sản, tạo thêm sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân và phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.