Hồi sinh vùng đất “chết”
Những ngày cuối năm này, từ các vùng rau tập trung đến những khu vườn hộ, người dân tại xã Đồng Tiến (tỉnh Hà Tĩnh) đang dồn sức chăm sóc, chuẩn bị các loại rau phục vụ Tết Nguyên đán với kỳ vọng mang lại nguồn thu nhập ổn định và đảm bảo nguồn cung rau an toàn cho thị trường.
Đồng Tiến là địa phương có truyền thống sản xuất rau màu từ lâu đời. Toàn xã hiện có tổng diện tích trồng rau khoảng 266 ha, trong đó 26 ha vùng rau tập trung, hơn 7.000 m² diện tích nhà màng, còn lại là các khu vườn hộ phân bố tại các thôn.
Vùng rau củ tập trung tại thôn Bắc Văn được hình thành từ năm 2014. Cũng từ đó, nhiều năm qua, rau màu đã trở thành một trong những ngành sản xuất quan trọng, góp phần nâng cao thu nhập, tạo việc làm ổn định cho người dân và đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong và ngoài địa bàn.
Bước vào sản xuất rau vụ Đông năm 2025 gặp điều kiện thời tiết bất lợi. Mưa bão, lũ lụt xảy ra vào thời điểm xuống giống đã gây ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất nông nghiệp, trong đó có rau màu. Nhiều diện tích rau bị ngập úng, dập nát, một số diện tích buộc phải gieo trồng lại. Tuy nhiên, với tinh thần chủ động và quyết tâm khôi phục sản xuất, ngay sau khi nước rút, các hộ dân trên địa bàn xã Đồng Tiến đã nhanh chóng cải tạo đất, làm mới hệ thống luống và gieo trồng bổ sung các loại rau ngắn ngày phù hợp với điều kiện thời tiết.
Bà Trần Thị Đông là thành viên HTX Hằng Bảy (xã Đồng Tiến, tỉnh Hà Tĩnh), gia đình bà sản xuất 5 sào rau củ các loại. Mỗi năm, sản xuất rau vụ Đông để phục vụ thị trường rau củ trước trong và sau tết.
Bà Đông chia sẻ: Trước đây, vùng này và vùng đồi khô cát bạc, không sản xuất được gì. Năm 2014, UBND tỉnh Hà Tĩnh quy hoạch thành vùng trồng rau tập trung, chúng tôi tham gia HTX để sản xuất rau. Thời điểm đó, cả vùng được chia thành 3 đơn vị sản xuất nhưng hiện nay chỉ còn vùng sản xuất rau củ của người dân thôn Bắc Văn vẫn còn duy trì và phát triển được.
Vừa thu hoạch củ cải, ông Nguyễn Quốc Ninh vừa chia sẻ: Vùng đất này, trước đây bỏ hoang vì cát khô không trồng được cây gì. Nhưng từ khi trồng rau củ, vùng đất này lại trở thành vùng rau xanh tốt. Làm rau củ này cũng vất vả, thường xuyên phải chăm sóc nhưng bù lại chúng tôi cũng nguồn có thu nhập hơn so với các loại cây trồng khác.
Theo đó, trên vùng đất cát này, mỗi hộ dân tham gia sản xuất được chia 5 - 6 sào đất, và người dân trồng đa dạng các loại rau củ như: Cà rốt, củ cải, khoai lang… Với hệ thống tưới được đầu tư bài bản nên các loại rau nơi đây luôn được chăm sóc xanh tươi, phát triển tốt.
Phát triển vùng rau an toàn
Song song với việc sản xuất, nhiều hộ dân trên địa bàn xã Đồng Tiến đang chú trọng sản xuất rau theo hướng an toàn. Việc sử dụng phân hữu cơ, hạn chế thuốc bảo vệ thực vật, tăng cường các biện pháp chăm sóc thủ công được bà con áp dụng ngày càng phổ biến. Nhờ đó, chất lượng rau được nâng lên, đáp ứng yêu cầu của người tiêu dùng về an toàn thực phẩm.
Gia đình ông Nguyễn Văn Ánh, thôn Bắc Văn (xã Đồng Tiến) là một trong các hộ tham gia sản xuất rau củ với diện tích khoảng 7 sào. Cũng như nhiều hộ khác trong thôn, ông Ánh chủ động trồng đa dạng các loại rau như cải xanh, cải ngọt, hành lá, rau gia vị… theo phương thức gối vụ, thu hoạch rải rác nhằm đảm bảo nguồn cung liên tục cho thị trường, đặc biệt là thị trường vào dịp cuối năm. Nhờ sản xuất, chăm sóc rau theo hướng an toàn nên rau củ luôn đạt chất lượng, năng suất tốt, bán cũng được giá.
Ông Ánh chia sẻ: Mỗi năm tôi cũng như các hộ dân trồng rau nơi đây tập trung cải tạo đất, chọn giống phù hợp, trồng gối vụ để kịp phục vụ thị trường. Như vụ rau năm nay, đến nay, rau sinh trưởng khá tốt, nếu thời tiết thuận lợi sẽ cho thu hoạch đúng dịp.
Thời điểm này, nông dân xã Đồng Tiến đang tập trung thực hiện các khâu chăm sóc quan trọng như làm cỏ, bón thúc, tôn cao luống, điều tiết nước và theo dõi tình hình sâu bệnh. Một số hộ dân đã bắt đầu thu hoạch củ cải để cung ứng ra thị trường. Nhiều loại rau ngắn ngày đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh, sinh trưởng đồng đều, hứa hẹn đạt năng suất khá.
Để đồng hành và nâng cao giá trị sản phẩm cho người dân, chính quyền xã Đồng Tiến cũng đã vào cuộc để giới thiệu, quảng bá sản phẩm trên các nền tảng bán hàng, mạng xã hội và xây dựng tem truy xuất nguồn gốc đối với một số loại rau củ tại địa phương.
Chị Lê Kim Dung - chuyên viên Phòng Kinh tế xã Đồng Tiến cho biết: Với đặc thù là vùng đất rất khó sản xuất, nhưng những năm qua, người dân thôn Bắc Văn đã thành công trong việc biến vùng cát trắng thành vựa rau trù phú. Trung bình, mỗi sào rau củ như vậy người dân thu về khoảng 10 triệu đồng. Vụ sản xuất năm nay, mặc dù gặp nhiều khó khăn do thời tiết, song sản xuất rau vụ Tết trên địa bàn xã đến thời điểm này cơ bản đảm bảo tiến độ. Các hộ dân đã rất chủ động trong việc khắc phục những khó khăn, đảm bảo tuân thủ khung thời vụ và áp dụng các biện pháp kỹ thuật phù hợp. Nhiều diện tích rau đang sinh trưởng tốt, sẵn sàng phục vụ thị trường Tết Nguyên đán tới đây.
Theo đánh giá của Phòng Kinh tế xã Đồng Tiến, với tổng diện tích trồng rau hiện có, sản lượng rau vụ Tết năm nay dự kiến đáp ứng tốt nhu cầu tiêu dùng trong xã và các địa phương lân cận. Việc duy trì và phát triển vùng rau theo hướng an toàn không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần giữ vững thương hiệu vùng rau truyền thống của địa phương.
Trong thời gian tới, xã Đồng Tiến tiếp tục khuyến khích người dân mở rộng diện tích rau an toàn, tăng cường ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, từng bước nâng cao giá trị sản phẩm. Đồng thời, địa phương cũng chú trọng công tác tuyên truyền, hướng dẫn nông dân sản xuất gắn với nhu cầu thị trường, hướng đến phát triển sản xuất rau theo hướng bền vững.
Hơn 10 năm nay, gần 40 hộ dân có thu nhập khá từ việc trồng các loại rau củ trên cát để phục vụ thị trường, đặc biệt là thị trường tết. Từ những ruộng rau này, người dân có nguồn thu nhập ổn định và bền vững, có cuộc sống khá hơn. Với sự chủ động của chính quyền địa phương và nỗ lực của người dân, vùng sản xuất rau tại xã Đồng Tiến được kỳ vọng sẽ đạt kết quả tích cực, góp phần cung ứng nguồn rau xanh phong phú, an toàn cho thị trường, đồng thời tạo thêm động lực để bà con nông dân yên tâm gắn bó với nghề trồng rau truyền thống.
