Doanh nghiệp Việt cần đo lường thực chất năng lực ESG

ESG cần gắn với hoạt động sản xuất, kinh doanh

ESG đang chuyển từ yêu cầu về trách nhiệm sang yếu tố liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh và giá trị dài hạn của doanh nghiệp. Trong bối cảnh chuyển đổi xanh ngày càng trở thành yêu cầu tất yếu, doanh nghiệp không chỉ cần đưa ra các cam kết về môi trường, xã hội và quản trị, mà còn phải chứng minh được những cam kết đó bằng hành động và kết quả cụ thể.

Ba nhóm nội dung chính của ESG gồm môi trường (E), xã hội (S) và quản trị (G). Trong đó, yếu tố môi trường gắn với sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải, kiểm kê khí nhà kính và hướng tới Net Zero. Yếu tố xã hội tập trung vào trách nhiệm với người lao động, cộng đồng, khách hàng và các bên liên quan; còn quản trị chú trọng tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả vận hành.

Điểm quan trọng là các tiêu chí ESG cần được chuyển thành hoạt động cụ thể và kết quả có thể đo lường, thay vì chỉ tồn tại dưới dạng cam kết.

ESG không nên chỉ được nhìn nhận như một bộ tiêu chí phục vụ tuân thủ hay công bố thông tin, mà cần trở thành một phần trong chiến lược, quản trị và hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng ngày của doanh nghiệp.

Việc thực hành ESG vì vậy cần bắt đầu từ những hoạt động cụ thể, gắn với từng khâu trong quá trình vận hành. Từ sử dụng năng lượng, tài nguyên, kiểm soát phát thải đến quản lý người lao động, quan hệ với cộng đồng, minh bạch thông tin và kiểm soát rủi ro, mỗi nội dung đều cần được xác định rõ mục tiêu và cách thức đánh giá.

Theo đại diện Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, ESG đang chuyển từ yêu cầu về trách nhiệm sang yếu tố liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh và giá trị dài hạn của doanh nghiệp.

TS Trần Văn Miều, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, cho rằng khi được đưa vào vận hành, các nguyên tắc ESG có thể tạo ra giá trị trực tiếp. Tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải hay ứng dụng công nghệ xanh giúp doanh nghiệp giảm chi phí, nâng hiệu suất và khả năng thích ứng với thị trường.

Cùng với đó, sự minh bạch trong quản trị và trách nhiệm với người lao động, cộng đồng góp phần củng cố niềm tin của khách hàng, nhà đầu tư và đối tác.

Những yếu tố này cho thấy ESG không chỉ tạo ra các yêu cầu mới đối với doanh nghiệp mà còn có thể trở thành động lực nâng cao hiệu quả hoạt động. Khi các mục tiêu ESG được tích hợp vào quá trình quản trị, doanh nghiệp có thêm cơ sở để kiểm soát chi phí, nhận diện rủi ro và nâng cao khả năng thích ứng trước những thay đổi của thị trường.

Đánh giá để biết doanh nghiệp đang ở đâu

Để chuyển đổi xanh đi vào thực chất, doanh nghiệp trước hết cần xác định được điểm xuất phát và những nội dung còn thiếu. Hoạt động đánh giá sẽ giúp các doanh nghiệp “biết mình đang ở đâu trên hành trình ESG và cần phải làm gì tiếp theo”.

Thông qua khảo sát, doanh nghiệp có thể nhìn lại tác động của hoạt động sản xuất, kinh doanh tới môi trường và xã hội, chất lượng quản trị, mức độ minh bạch cũng như khả năng kiểm soát các rủi ro liên quan đến phát triển bền vững.

Từ kết quả này, những nội dung đã làm được và khoảng trống cần cải thiện có thể được nhận diện để doanh nghiệp xác định các bước tiếp theo. Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp lựa chọn những vấn đề cần ưu tiên, thay vì triển khai ESG theo cách dàn trải hoặc chỉ tập trung vào những hoạt động mang tính hình thức.

Vì vậy, ý nghĩa của đánh giá ESG không chỉ nằm ở việc ghi nhận những doanh nghiệp có kết quả nổi bật, mà còn ở khả năng thúc đẩy doanh nghiệp nhìn lại hoạt động và từng bước nâng chuẩn.

Việc xác định rõ mức độ thực hành cũng giúp doanh nghiệp có cái nhìn cụ thể hơn về những gì đã triển khai, những tiêu chí chưa đáp ứng và những lĩnh vực cần tiếp tục đầu tư. Từ đó, doanh nghiệp có thể xây dựng lộ trình phù hợp với quy mô, lĩnh vực hoạt động và nguồn lực của mình.

Bên cạnh quá trình đánh giá, việc kết nối giữa các doanh nghiệp để chia sẻ kinh nghiệm, giải pháp và mô hình thực hành cũng có thể tạo thêm động lực cho quá trình chuyển đổi. Những kinh nghiệm thực tế sẽ giúp doanh nghiệp tham khảo cách thức triển khai, nhận diện những khó khăn thường gặp và lựa chọn giải pháp phù hợp.

Trong bối cảnh ESG ngày càng trở thành một phần của năng lực cạnh tranh, việc đo lường và đánh giá thực chất sẽ giúp doanh nghiệp không dừng lại ở những cam kết,mà hơn nữa, doanh nghiệp có thể từng bước biến các nguyên tắc về môi trường, xã hội và quản trị thành những hoạt động cụ thể, kết quả có thể đo lường và giá trị lâu dài./.