Bộ Tài chính đề xuất mở rộng khoản giảm trừ thuế cho lao động hưởng lương

Chính sách giảm trừ mở rộng, người thu nhập 28 triệu đồng/tháng có thể chưa phải nộp thuế

Bộ Tài chính đang đề xuất một thay đổi đáng chú ý trong chính sách thuế thu nhập cá nhân khi bổ sung thêm các khoản giảm trừ cho chi phí y tế và giáo dục trước khi xác định thu nhập tính thuế. Nội dung này được đưa vào dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, dự kiến áp dụng từ ngày 1/7/2026.

Theo phương án được cơ quan soạn thảo lựa chọn sau quá trình lấy ý kiến và đánh giá tác động, người nộp thuế sẽ được giảm trừ tối đa 23 triệu đồng mỗi năm đối với chi phí khám chữa bệnh thuộc danh mục bảo hiểm y tế chi trả và tối đa 24 triệu đồng mỗi năm với chi phí giáo dục, đào tạo của bản thân và người phụ thuộc. Tổng mức giảm trừ bổ sung có thể đạt 47 triệu đồng/năm.

Chính sách này được xây dựng trong bối cảnh chi tiêu cho y tế và giáo dục của người dân liên tục gia tăng trong nhiều năm qua. Bộ Tài chính cho biết số liệu điều tra mức sống dân cư năm 2024 cho thấy chi phí y tế bình quân khoảng 3,5 triệu đồng/người/năm, riêng điều trị nội trú vào khoảng 10,2 triệu đồng/người/năm. Trong khi đó, chi phí dành cho giáo dục và đào tạo đạt trung bình 9,6 triệu đồng/người/năm.

Cùng với mức giảm trừ gia cảnh hiện hành gồm 15,5 triệu đồng/tháng cho bản thân và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc, đề xuất mới được đánh giá sẽ tạo ra thêm một “lớp hỗ trợ” cho người lao động, nhất là nhóm có thu nhập trung bình.

Theo tính toán của Bộ Tài chính, nếu một cá nhân có một người phụ thuộc và phát sinh đầy đủ các khoản chi hợp lệ về y tế, giáo dục theo mức tối đa, tổng mức giảm trừ trong năm có thể lên tới 307,4 triệu đồng, chưa bao gồm bảo hiểm bắt buộc. Con số này gồm 186 triệu đồng giảm trừ cho bản thân, 74,4 triệu đồng cho người phụ thuộc và 47 triệu đồng từ chi phí y tế, giáo dục.

Đáng chú ý, với cơ chế mới, người có thu nhập khoảng 28 triệu đồng/tháng sau khi trừ các khoản bảo hiểm và giảm trừ sẽ chưa phát sinh nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân. Thuế chỉ bắt đầu được tính khi thu nhập vượt khoảng 28,63 triệu đồng/tháng, với thuế suất khởi điểm 5%. Dù dự kiến làm giảm thu ngân sách khoảng 7.697 tỷ đồng mỗi năm, Bộ Tài chính cho rằng chính sách này sẽ góp phần giảm áp lực chi tiêu, nâng cao chất lượng sống và phản ánh sát thực tế hơn các khoản chi thiết yếu của hộ gia đình hiện nay.

Kinh nghiệm quốc tế và yêu cầu siết chứng từ để tránh trục lợi chính sách

Không chỉ hướng tới mục tiêu hỗ trợ người dân, dự thảo Nghị định còn được xây dựng trên cơ sở tham khảo kinh nghiệm từ nhiều quốc gia đang áp dụng cơ chế giảm trừ thuế đối với chi phí giáo dục và chăm sóc sức khỏe.

Theo Bộ Tài chính, tại Trung Quốc, người nộp thuế được giảm trừ cơ bản 60.000 Nhân dân tệ mỗi năm và được khấu trừ thêm các khoản chi y tế vượt ngưỡng quy định với mức tối đa lên tới 80.000 Nhân dân tệ cho cả gia đình. Quốc gia này cũng áp dụng giảm trừ đối với chi phí học tập của con cái và đào tạo nghề. Trong khi đó, Thái Lan cho phép giảm trừ cho con dưới 25 tuổi với mức tối đa 45.000 Baht/năm và hỗ trợ giảm trừ liên quan đến bảo hiểm y tế. Malaysia cũng triển khai cơ chế khấu trừ riêng cho giáo dục và điều trị bệnh hiểm nghèo bên cạnh mức giảm trừ cơ bản dành cho người nộp thuế.

Cũng theo PGS.TS Lê Xuân Trường - Trưởng Khoa Thuế và Hải quan, Học viện Tài chính, việc bổ sung giảm trừ cho chi phí y tế và giáo dục thể hiện sự đồng hành của Nhà nước với người nộp thuế trong bối cảnh áp lực sinh hoạt ngày càng lớn. Theo ông, quy định tại khoản 2 Điều 11 của Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 đã mở đường cho việc giảm trừ các khoản chi thiết yếu này và cần được nhìn nhận như một chính sách hỗ trợ bổ sung ngoài giảm trừ gia cảnh hiện hành.

“Nhìn tổng thể có thể thấy hệ thống chính sách thuế hiện hành đã có nhiều ‘lớp’ hỗ trợ khác nhau. Do đó, phần giảm trừ bổ sung cho y tế, giáo dục trong dự thảo lần này cần được hiểu đúng là một chính sách hỗ trợ thêm, đặt trong tổng thể các công cụ điều tiết và hỗ trợ người nộp thuế hiện nay”, PGS.TS Lê Xuân Trường đánh giá.

Để hạn chế tình trạng lợi dụng chính sách, dự thảo quy định khá chặt chẽ về điều kiện khấu trừ. Các khoản chi phải có hóa đơn, chứng từ hợp lệ; riêng chi phí y tế phải kèm bảng kê khám chữa bệnh theo quy định của Bộ Y tế và không được trùng lặp với các khoản đã được bảo hiểm hoặc tổ chức khác thanh toán.

Ngoài việc điều chỉnh các khoản giảm trừ, Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 cũng sửa đổi nhiều nội dung liên quan đến biểu thuế lũy tiến từng phần, cách xác định thu nhập tính thuế và ngưỡng chịu thuế với một số khoản thu nhập đặc thù như bản quyền hay thừa kế. Theo lộ trình dự kiến, các quy định mới sẽ được áp dụng cho kỳ tính thuế năm 2026 nhằm tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình quyết toán thuế.