Xuất khẩu hàng đầu thế giới, Việt Nam vẫn chi gần 800 triệu USD nhập khẩu gạo

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tháng 7/2026, Việt Nam thu về gần 253 triệu USD từ xuất khẩu gạo. Lũy kế 7 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này đạt gần 2,64 tỷ USD, giảm 6,7% so với cùng kỳ năm 2025.

Việt Nam hiện là một trong những quốc gia xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, các doanh nghiệp trong nước vẫn duy trì hoạt động nhập khẩu gạo với giá trị hàng trăm triệu USD mỗi năm.

Riêng tháng 7, các doanh nghiệp Việt Nam chi gần 108 triệu USD để nhập khẩu các loại gạo. Đây là mức nhập khẩu cao thứ ba trong 7 tháng đầu năm, sau tháng 3 với gần 270 triệu USD và tháng 4 với gần 160 triệu USD. Tính chung 7 tháng, kim ngạch nhập khẩu gạo đạt khoảng 800 triệu USD, giảm 25,2% so với mức 1,07 tỷ USD của cùng kỳ năm 2025.

Trong 7 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã xuất khẩu gần 5,5 triệu tấn gạo. Được biết, doanh nghiệp nhập khẩu nhằm phục vụ nhu cầu chế biến thực phẩm trong nước, đồng thời chủ động nguồn nguyên liệu cho hoạt động xuất khẩu, nhất là trong những giai đoạn giáp vụ thu hoạch.

Thực tế những năm gần đây cho thấy cơ cấu sản xuất gạo trong nước đang có xu hướng chuyển dịch sang các phân khúc chất lượng cao. Gạo thơm ngày càng chiếm tỷ trọng đáng kể nhằm đáp ứng yêu cầu của các thị trường xuất khẩu có tiêu chuẩn cao.

Trong khi đó, các cơ sở sản xuất bún, phở, bánh tráng và nhiều sản phẩm chế biến từ gạo lại có nhu cầu lớn đối với những loại gạo có hàm lượng tinh bột cao, phù hợp với yêu cầu sản xuất và có giá thành cạnh tranh.

Sự khác biệt về nhu cầu nguyên liệu khiến doanh nghiệp phải tìm kiếm nguồn gạo phù hợp từ các quốc gia khác để nhập khẩu. Đây cũng là một phần trong chiến lược chủ động nguồn nguyên liệu của ngành chế biến và xuất khẩu gạo.

Việc Việt Nam vừa xuất khẩu hàng triệu tấn gạo, vừa nhập khẩu một lượng đáng kể không phản ánh sự thiếu hụt nguồn cung, cho thấy sự phân hóa ngày càng rõ trong cơ cấu sản xuất, chế biến và tiêu thụ gạo.

Ở góc độ doanh nghiệp, nhập khẩu những chủng loại gạo phù hợp giúp đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường nội địa, bảo đảm nguyên liệu cho sản xuất và duy trì khả năng thực hiện các đơn hàng xuất khẩu.

Trong bối cảnh ngành lúa gạo đang hướng tới nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và hiệu quả sản xuất, việc cân đối giữa xuất khẩu và nhập khẩu nguyên liệu cũng cho thấy yêu cầu ngày càng cao về tổ chức lại chuỗi cung ứng, từ vùng nguyên liệu, chế biến đến thị trường tiêu thụ. Qua đó, doanh nghiệp có thể khai thác tốt hơn lợi thế của gạo Việt Nam trên thị trường quốc tế, đồng thời đáp ứng hiệu quả nhu cầu nguyên liệu của ngành chế biến trong nước.