Ngày 21/3, Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 tại TP.HCM (HCMC C4IR) cùng Công ty Cổ phần Đầu tư và Công nghệ Exabyte (Exabyte) tổ chức lễ ra mắt “Giải pháp truy xuất nguồn gốc sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ Blockchain", góp phần tạo nền tảng hệ sinh thái các giải pháp tài chính và cơ chế huy động vốn từ khối ngân hàng, quỹ đầu tư với tầm nhìn triển khai giải pháp chuyển đổi số nông nghiệp trên toàn quốc.
Sự kiện góp mặt đông đảo khách mời, đại diện lãnh đạo Exabyte cùng các đại biểu cấp cao đến từ các cơ quan quản lý nhà nước (Bộ Nông nghiệp và Môi Trường, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM), Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư tại Thành phố Hồ Chí Minh (HCMC C4IR), đại diện tổ chức quốc tế (Sunwah Việt Nam, Liên minh Kinh tế Toàn cầu On-chain) và lãnh đạo các hiệp hội, doanh nghiệp nông nghiệp mũi nhọn (Hiệp hội Sản phẩm Nông nghiệp Sạch, Công ty TNHH Vĩnh Hiệp)
Năm 2025, nông sản Việt Nam ghi nhận kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản chính thức chạm mốc kỷ lục 70,09 tỷ USD, tăng 12% so với năm trước đó. Trong đó, vị thế của nông nghiệp Việt Nam trên bản đồ thế giới ngày càng được khẳng định với những con số ấn tượng từ các mặt hàng chủ lực như cà phê (8,6 tỷ USD), rau quả (8,56 tỷ USD) và gạo (4,1 tỷ USD).
Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Cảnh Thắng, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Cổ phần Đầu tư và Công nghệ Exabyte cho biết, sự ra đời của Agrichain là kết quả của quá trình nghiên cứu nhằm giải quyết các bài toán cấp thiết về chi phí và quản trị dữ liệu trong bối cảnh thị trường nhiều biến động.
Việc ứng dụng nền tảng Agrichain và công nghệ Blockchain Layer 1 được đánh giá là lời giải cho bài toán truy xuất nguồn gốc đang còn bỏ ngỏ. Khác với các hệ thống tập trung dễ bị can thiệp, nền tảng của Exabyte cho phép chuẩn hóa dữ liệu nông sản thông qua mã QR và Blockchain, giúp kết nối toàn bộ chuỗi giá trị nông sản - từ nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp cung ứng, chế biến, phân phối đến người tiêu dùng - mà vẫn đảm bảo được tính minh bạch, hiệu quả, bền vững. Bằng cách minh bạch hóa chuỗi giá trị qua công nghệ, dự án trực tiếp giải quyết bài toán tiếp cận nguồn vốn và mở rộng đầu ra cho nông nghiệp số, tạo ra cơ sở để cải thiện chất lượng nông sản và tối ưu hóa lợi nhuận cho người dân và doanh nghiệp.
Đồng thời, hệ thống lưu trữ dữ liệu tập trung giúp các bên liên quan dễ dàng truy xuất thông tin từ nguồn gốc hạt giống, quy trình chăm sóc cho đến các giai đoạn thu hoạch, chế biến và vận chuyển, từ đó chuẩn hóa niềm tin vào nông sản Việt trên toàn thị trường, đáp ứng các tiêu chuẩn nhập khẩu khắt khe của những thị trường khó tính như châu Âu, Hoa Kỳ và Nhật Bản.
Theo ông Nguyễn Hoàng Nhật, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư và Công nghệ Exabyte, trình bày về dự án, một trong những giải pháp then chốt của nền tảng Agrichain chính là chiến lược "bình dân hóa" hệ thống phân loại chất lượng nông sản (grading) theo tiêu chuẩn quốc tế ngay tại vùng trồng. Hiện nay, phần lớn nông sản Việt vẫn đang được giao dịch theo hình thức "hàng loại" chung chung, khiến giá trị bị cào bằng và thu nhập của nông dân thấp hơn tiềm năng thực tế. Nền tảng Agrichain giải quyết bài toán này bằng cách áp dụng quy trình phân loại tự động dựa trên các tiêu chí khắt khe như kích cỡ, độ ngọt, độ tươi và dư lượng kiểm soát. Việc minh bạch hóa chất lượng từ đầu nguồn giúp giá trị sản phẩm có thể tăng từ 20% đến 50%.
Thông qua cơ chế này, Agrichain không chỉ hỗ trợ nông dân dễ dàng đạt được các chứng nhận uy tín như VietGAP, GlobalGAP hay Organic mà còn giúp doanh nghiệp xây dựng thương hiệu mạnh dựa trên dữ liệu thật. Đây chính là bước chuyển mình chiến lược từ "xuất thô" sang "xuất tinh", giúp nông sản Việt thâm nhập sâu vào phân khúc thị trường cao cấp và đảm bảo giá trị thương phẩm bền vững.
Bên cạnh đó, góc nhìn của một đơn vị chuyên trách về hợp tác quốc tế và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ông Phạm Phú Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư tại TP.HCM (HCMC C4IR) nhấn mạnh, sự khát vọng đưa nông sản Việt Nam vươn tầm thế giới, không chỉ dừng lại ở vị thế của một cường quốc xuất khẩu mà phải hướng tới sự phát triển bền vững và trở thành một "thương hiệu đáng tin cậy toàn cầu".
Theo đó, công nghệ 4.0 như Blockchain không đơn thuần là một công cụ lưu trữ thông tin, mà từ thông tin đó sẽ chuyển hóa thành những giá trị phân tích, giá trị dự báo, giá trị tham mưu để cải thiện các chính sách của Thành phố. Đặc biệt, đại diện C4IR bày tỏ sự trân trọng sâu sắc khi doanh nghiệp dũng cảm chọn nông nghiệp làm điểm xuất phát, tạo ra một sản phẩm “Make in Vietnam, cho thị trường Việt Nam, cho người nông dân Việt Nam”.
"Việc làm chủ hạ tầng công nghệ Blockchain Layer 1 là bước đi then chốt để đảm bảo tính tự chủ và bảo mật thông tin cho ngành nông nghiệp nội địa. Giải pháp này không chỉ đơn thuần là một ứng dụng truy xuất nguồn gốc, mà còn là nỗ lực của doanh nghiệp trong việc cụ thể hóa các nhiệm vụ tại Quyết định số 2815/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và tinh thần Nghị quyết 57 về thúc đẩy đổi mới sáng tạo quốc gia", ông Thắng khẳng định.
