Hà Nội yêu cầu toàn bộ công trình lớn thực hiện giám sát bụi bằng cảm biến, camera, trí tuệ nhân tạo (AI) hoặc giải pháp công nghệ phù hợp. Dữ liệu được kết nối về chính quyền cơ sở, đi cùng các biện pháp kiểm soát bụi từ thi công, vận chuyển vật liệu đến vệ sinh đường phố.
Hoàn thành danh mục công trình lớn trong tháng 10
Theo thông tin Báo Xây dựng công bố ngày 17/10, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường đã ký Kế hoạch số 400/KH-UBND về tăng cường kiểm soát, ứng phó ô nhiễm không khí.
Trong tháng 10/2026, Sở Xây dựng phải hoàn thành danh mục công trình lớn và công trình có nguy cơ cao. Thành phố yêu cầu 100% công trình lớn giám sát bụi bằng cảm biến, camera, AI hoặc công nghệ phù hợp, kết nối dữ liệu về công an cấp xã và UBND các xã, phường.
Nhóm công trình lớn được rà soát có diện tích trên 1ha. Việc kiểm soát ưu tiên những nơi đang đào đất, san nền, phá dỡ hoặc nằm gần trường học, bệnh viện và khu dân cư.
Cần phân biệt mốc hoàn thành danh mục trong tháng 10 với yêu cầu tổ chức giám sát. Nội dung được công bố giao Sở Xây dựng rà soát đối tượng, đồng thời triển khai giám sát theo quyết định của thành phố; không nên hiểu đây là thông báo toàn bộ hệ thống đã được lắp đặt, vận hành.
Kiểm soát bụi từ bên trong công trường
Giám sát bằng công nghệ được đặt trong chuỗi biện pháp hạn chế phát tán bụi ngay tại nguồn.
Theo VietnamPlus, chủ đầu tư và nhà thầu phải che chắn công trường, phủ kín vật liệu rời, đất trống chưa thi công; giữ sạch đường nội bộ và lối ra vào. Các hoạt động cắt, khoan, phá dỡ phải có biện pháp hút bụi hoặc làm ẩm tại vị trí phát sinh. Phế thải từ trên cao được vận chuyển bằng thiết bị, ống kín hoặc phương án bao che phù hợp.
Như vậy, hiệu quả thực hiện cần được đánh giá qua tình trạng bụi phát tán và khả năng khắc phục tại hiện trường. Việc có thiết bị giám sát chỉ là một phần của quá trình quản lý.
Đối với nhà thầu, dữ liệu nên gắn với người chịu trách nhiệm theo dõi và quy trình xử lý cụ thể. Khi ghi nhận bất thường, đơn vị thi công cần xác định nguồn phát sinh, điều chỉnh biện pháp làm việc và kiểm tra kết quả sau khắc phục.
Siết xe chở vật liệu, lưu dữ liệu camera tối thiểu 30 ngày
Cổng công trường là vị trí được yêu cầu kiểm soát chặt. Báo Xây dựng cho biết các đơn vị phải lập nhật ký phương tiện, ghi biển số, đơn vị vận tải, thời gian, loại vật liệu và kết quả kiểm tra, rửa xe.
Camera được bố trí tại khu vực rửa xe, cổng ra vào, ưu tiên khả năng nhận diện biển số. Trước ngày 15/11/2026, hàng rào công trường nhà cao tầng, khu đô thị phải cao tối thiểu 3m, có tường bao tối thiểu 40cm; hệ thống camera xung quanh công trường lưu dữ liệu ít nhất 30 ngày.
Chuỗi thông tin từ phương tiện, thời điểm vận chuyển đến hình ảnh tại cổng có thể hỗ trợ đối chiếu khi xuất hiện bùn đất, vật liệu rơi vãi. Để sử dụng hiệu quả, dữ liệu cần được lưu trữ, kết nối và khai thác theo phương án kỹ thuật, quy định bảo vệ dữ liệu đã được xác định.
Gắn giám sát với làm sạch đường phố
Chủ đầu tư phải thu gom ngay bùn đất do công trường làm rơi vãi tại cổng và đoạn đường bị ảnh hưởng trong phạm vi 50–100m theo tuyến xe ra vào.
Trong đợt tăng cường, kế hoạch đề xuất ít nhất hai lượt làm sạch mỗi ngày tại tuyến trọng điểm tích tụ bụi, điều chỉnh theo thực tế và điều kiện an toàn. Thành phố cũng giao nghiên cứu thử nghiệm kiểm soát bụi theo thời gian thực, tự động kích hoạt dập bụi khi vượt ngưỡng. Đây là nội dung nghiên cứu, đề xuất thử nghiệm, chưa đồng nghĩa đã áp dụng đại trà.
Việc kết nối giữa công trường và đơn vị vệ sinh đường phố giúp tránh tình trạng một khu vực vừa làm sạch lại tiếp tục bị bùn đất kéo ra từ hoạt động vận chuyển.
Kiểm soát bụi xây dựng được triển khai cùng các biện pháp quản lý giao thông, sản xuất và hoạt động đốt ngoài trời.
Hà Nội xây dựng cơ chế nhận định sớm nguy cơ ô nhiễm trước 5–7 ngày. Trong khoảng 48–72 giờ trước đợt ô nhiễm, các địa phương tăng kiểm soát công trường, vệ sinh đường phố và truyền thông. Những sự việc phát sinh phải được báo cáo ngay trong ngày, không chờ kỳ báo cáo định kỳ.
Với công trường xây dựng, yêu cầu mới đặt trọng tâm vào trách nhiệm thực hiện: xác định đúng nguồn bụi, theo dõi bằng dữ liệu và xử lý kịp thời. Kết quả cần thể hiện ở việc hạn chế bụi ra khu dân cư, giảm bùn đất trên đường và duy trì các biện pháp kiểm soát trong suốt quá trình thi công.
