Bộ Xây dựng chuẩn bị trình Quốc hội chính sách mới thúc đẩy nhà ở cho thuê

Giá nhà tăng nhanh trong nhiều năm qua khiến giấc mơ sở hữu nhà của không ít người dân ngày càng trở nên xa vời. Thực tế này đang buộc cơ quan quản lý phải thay đổi cách tiếp cận trong phát triển thị trường bất động sản, chuyển từ mô hình chủ yếu xây dựng nhà để bán sang phát triển đồng thời nhiều loại hình, trong đó nhà ở cho thuê được xác định là một cấu phần quan trọng.

Theo ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng), mặc dù thị trường bất động sản đã xuất hiện tín hiệu phục hồi nhưng vẫn tồn tại tình trạng mất cân đối nghiêm trọng giữa cung và cầu. Phân khúc cao cấp tiếp tục gia tăng trong khi nguồn cung nhà ở phù hợp với khả năng tài chính của đa số người dân vẫn còn rất hạn chế. Đáng chú ý, giá nhà hiện đã vượt xa mức thu nhập bình quân, khiến việc tiếp cận nhà ở ngày càng khó khăn đối với người lao động, cán bộ, công chức, viên chức và các hộ gia đình có thu nhập trung bình.

Nhà ở cho thuê được định vị là trụ cột mới của thị trường

Theo định hướng của Bộ Xây dựng, giai đoạn 2026-2030 sẽ đánh dấu sự thay đổi căn bản trong chính sách phát triển nhà ở. Thay vì tập trung gần như tuyệt đối vào nhà ở thương mại, chiến lược mới sẽ phát triển đồng thời ba phân khúc gồm nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Trong đó, nhà ở cho thuê dài hạn được xác định là một hướng phát triển chiến lược nhằm đáp ứng nhu cầu thực tế của số đông người dân.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Bộ Xây dựng đang tiến hành rà soát toàn diện hệ thống chính sách hiện hành, đồng thời nghiên cứu sửa đổi Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản cùng nhiều quy định pháp luật liên quan. Theo định hướng nghiên cứu, các dự án phát triển nhà ở cho thuê sẽ được xem xét áp dụng nhiều cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, thuế và tài chính nhằm thu hút nguồn lực xã hội tham gia đầu tư.

Ông Lâm Văn Hoàng, Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng, cho biết tinh thần xuyên suốt của lần sửa đổi chính sách này là tạo sự cân bằng giữa các loại hình nhà ở thay vì chỉ ưu tiên phát triển nhà để bán như trước đây. Gói chính sách thúc đẩy nhà ở cho thuê hiện đang được hoàn thiện và dự kiến sẽ được trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10/2026.

Trong khi chờ hoàn thiện hành lang pháp lý, Hà Nội đã có những bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa chủ trương phát triển nhà ở cho thuê. Ngày 22/6, thành phố đồng loạt khởi công ba dự án tại Yên Sở, Việt Hưng và Long Biên với tổng quy mô hơn 8.000 căn hộ, tổng vốn đầu tư vượt 30.000 tỷ đồng. Riêng dự án Him Lam Long Biên dự kiến cung cấp khoảng 4.000 căn hộ cho thuê dài hạn.

Phát biểu tại lễ khởi công, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh mục tiêu của thành phố là từng bước hình thành thị trường nhà ở cho thuê chuyên nghiệp, chất lượng, có mức giá phù hợp để giảm áp lực sở hữu nhà bằng mọi giá, qua đó góp phần xây dựng thị trường bất động sản phát triển lành mạnh và tiệm cận xu hướng quốc tế.

Kỳ vọng tạo động lực mới cho thị trường và nền kinh tế

Các chuyên gia đánh giá, phát triển nhà ở cho thuê không chỉ góp phần giải quyết nhu cầu chỗ ở trước mắt mà còn tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế bền vững trong dài hạn. Khi nguồn cung nhà cho thuê tăng lên với mức giá hợp lý, người dân sẽ có thêm lựa chọn an cư, đồng thời giảm áp lực tài chính thay vì phải vay mua nhà.

Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, cho rằng giá thuê cần được tính toán phù hợp với mức thu nhập của người dân, nhất là nhóm lao động có thu nhập thấp và trung bình. Chi phí thuê nhà không nên trở thành gánh nặng, để người dân vẫn có điều kiện chi tiêu cho các nhu cầu thiết yếu khác trong cuộc sống.

Theo ông Đính, bên cạnh giá thuê, vị trí dự án cũng đóng vai trò quan trọng. Nhà ở cho thuê cần được phát triển tại những khu vực có hệ thống hạ tầng đồng bộ, kết nối thuận lợi với khu công nghiệp, nơi làm việc và các dịch vụ công cộng để đáp ứng đúng nhu cầu của người thuê.

Ở góc nhìn dài hạn, TS Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhận định phát triển thị trường nhà ở cho thuê sẽ góp phần nâng cao tính linh hoạt của lực lượng lao động, giảm áp lực sở hữu nhà ở và tăng sức cạnh tranh của nền kinh tế. Khi những vướng mắc về thể chế, quy hoạch và nguồn lực đầu tư được tháo gỡ, phân khúc này hoàn toàn có thể trở thành một động lực tăng trưởng mới của thị trường bất động sản, đồng thời hỗ trợ quá trình đô thị hóa theo hướng bền vững và đáp ứng tốt hơn nhu cầu an cư của người dân.