Hành trình từ nông dân truyền thống
Ít ai nghĩ rằng, người nông dân giản dị này vừa được xướng tên tại Hội nghị Quốc tế về Tiêu lần thứ 53 ở Ấn Độ – nơi ông nhận Giải thưởng IPC Award 2024 dành cho Người trồng tiêu xuất sắc của Việt Nam. Một hành trình dài từ thửa đất đỏ bazan quê hương tới sân khấu quốc tế đã được viết nên bằng chính đôi tay chai sần của ông.
Xuất thân trong gia đình nông dân, ông Điệp lớn lên cùng mùi đất, cùng những vụ tiêu của bố – người truyền cho ông tình yêu với nông nghiệp và sự kiên trì của nghề làm đất. Khi tiếp quản vườn nhà, ông không ngừng trăn trở: làm sao để cây tiêu khỏe hơn? Làm sao để nông dân bớt phụ thuộc vào thuốc hóa học?
Từ câu hỏi đơn giản đó, ông bắt đầu hành trình mười năm đầy thử thách: quan sát, chọn lọc, thử nghiệm. Rồi giống tiêu Đức Điệp ra đời – mạnh mẽ, bền bỉ trước sâu bệnh và cho năng suất vượt trội.
Dưới tán rừng tiêu ấy, ông không chỉ trồng cây, ông trồng cách nghĩ mới: trồng thiên nhiên bằng sự tử tế.
Vườn tiêu 8 ha của ông tràn đầy năng lượng sống: phân hữu cơ được ủ từ phụ phẩm nông nghiệp, sâu bệnh được kiểm soát bằng chế phẩm sinh học, cà phê được trồng xen để giữ đất và giữ ẩm. Không tiếng động cơ phun thuốc, không màu hóa chất.
Năm 2024, vườn tiêu đạt năng suất 6 tấn/ha – con số mơ ước của nhiều nông hộ. Nhưng với ông Điệp, thành công lớn nhất là khi cầm nắm tiêu, ông có thể tự tin nói: “Đây là hạt tiêu sạch – sạch từ đất, từ lá, từ cả suy nghĩ của người trồng.”
Trở thành nhà sáng tạo giống cây và người truyền cảm hứng
Tháng 9/2025, cây tiêu Đức Điệp được công nhận là cây đầu dòng, cho phép cung cấp tới 350 hom giống mỗi năm. Đó là sự ghi nhận bản lĩnh của một nông dân dám đi con đường khó. Đến tháng 10/2025, ông xuất hiện ở Kochi, Ấn Độ – thủ phủ hồ tiêu thế giới. Khi cái tên “Vietnam – Mai Duc Diep” vang lên, ông đã mang theo cả niềm tự hào của nông nghiệp Việt Nam. Một người nông dân bước lên sân khấu quốc tế, bằng tri thức của chính mình, bằng đổi mới của chính mình – đó là hình ảnh đẹp nhất của nông nghiệp Việt Nam hiện đại.
Sau giải thưởng, vườn nhà ông Điệp trở thành điểm đến của nhiều nông dân trẻ. Họ đến để học cách ủ phân, cách phòng bệnh sinh học, cách giữ đất trước khi giữ cây. Họ đến vì họ thấy được một tương lai khác của nghề nông – một tương lai sáng.
Ông luôn nói với các bạn trẻ: “Làm nông bây giờ là làm khoa học. Ai cũng có thể thành công nếu chịu học và tình yêu với đất đủ lớn.”
Có những người gieo hạt giống để có mùa thu hoạch. Nhưng có những người gieo niềm tin để có cả một thế hệ thay đổi. Ông Mai Đức Điệp thuộc nhóm thứ hai. Giữa đại ngàn Lâm Đồng, câu chuyện của ông là lời nhắc nhẹ nhàng rằng, nông nghiệp Việt Nam có thể đi xa – rất xa – nếu mỗi người trồng cây bằng cả trái tim và tri thức của mình.
