Ngày 24 tháng Chạp, chị Phan Thị Thanh Mão, ở Tổ dân phố số 2, phường Hải An, TP Hải Phòng, dậy sớm để thu hoạch hoa một phần đưa đi bán tại chợ Lũng, còn lại chờ thương lái đến thu mua.
Trao đổi với phóng viên Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh, chị Mão cho biết, gia đình chị có hơn 2 sào trồng hoa giơn, cúc trắng, cúc vàng. Năm nay thời tiết nắng nóng kéo dài nên hầu hết diện tích hoa của gia đình chị nở sớm. Vì vậy, vụ hoa Tết này không được như ý do giá hoa giảm. Trong đó, cúc trắng, cúc vàng chỉ bán được 2.500 đồng đến 3.000 đồng/cành so với mức giá hơn 5.000 đồng/cành vụ hoa Tết trước. Hoa giơn cũng giảm giá, từ 70.000 đồng đến 130.000 đồng/chục so với hơn 150.000 đồng/chục vụ hoa Tết trước.
“Mặc dù giá hoa giảm, nhưng từ hơn 2 sào trồng hoa, dự kiến vụ hoa Tết này gia đình tôi có khoản thu nhập 50 - 60 triệu đồng. Đây là số tiền lớn đủ lo cái Tết ấm no, đủ đầy”, chị Mão chia sẻ.
Chị Mão cho biết, nghề trồng hoa ở Hạ Lũng có từ xa xưa, khi ấy thuộc xã Đằng Hải, huyện An Hải (nay thuộc phường Hải An, TP Hải Phòng). Người dân nơi đây trồng hoa nhiều loại hoa quanh năm, trong đó nổi tiếng nhất là hoa cúc. Những bông hoa cúc được trồng ở Hạ Lũng nổi tiếng to, nhiều cánh, màu sắc tươi tắn được người yêu hoa ưa chuộng.
Nhờ những bông cúc ấy mà làng hoa Hạ Lũng được biết đến và có tên tuổi, chỗ đứng vững chắc trong muôn vàn làng hoa ở Hải Phòng nói riêng, miền Bắc nói chung. Hoa là nguồn sống nuôi dưỡng bao thế hệ. Vì thế, người dân Hạ Lũng luôn giữ nghề truyền thống cũng như truyền lại cho con, cháu.
Xưa kia đến thăm Hạ Lũng, khách phương xa không khỏi ngơ ngẩn trước những cánh đồng hoa bạt ngàn, nhất là vụ hoa Tết - vụ hoa trọng điểm và nguồn thu nhập chính của bà con trồng hoa nơi đây. Tuy nhiên, thời gian gần đây, do ảnh hưởng của quá trình đô thị hóa, diện tích trồng hoa ở Hạ Lũng cứ “teo tóp” dần.
Đối với gia đình chị Mão, do không còn đất canh tác, chị phải trồng nhờ hoa trên diện tích đất đã có chủ khi họ chưa có nhu cầu sử dụng với tâm lý “thêm được vụ nào, tốt vụ nấy”. Nhiều hộ trồng hoa ở Hạ Lũng có chung cảnh ngộ với gia đình chị Mão. Một số hộ muốn giữ nghề truyền thống buộc phải đi thuê đất trồng hoa ở các vùng Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, Thủy Nguyên (cũ).
Trao đổi với phóng viên về nghề trồng hoa ở Hạ Lũng, đại diện Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Hải An, TP Hải Phòng, thông tin, hoa do người dân làng Hạ Lũng trồng khoe sắc suốt bốn mùa, nhưng rực rỡ nhất trong dịp Tết Nguyên đán. Thời kỳ cao điểm nhất cách đây hơn 20 năm, diện tích trồng hoa trông vùng lên tới hơn 150 ha. Cùng với nghề trồng hoa, nơi đây còn nổi tiếng với chợ đầu mối bán hoa lớn nhất của TP Hải Phòng (chợ hoa Lũng).
Đến nay, chợ hoa Lũng vẫn nhộn nhịp, sầm uất. Ngày nào cũng vậy, suốt từ 3 giờ đến 9 giờ sáng, thương lái ùn ùn đưa hoa tươi từ các địa phương lân cận với TP Hải Phòng và vùng trồng hoa của thành phố về bán.
Mặc dù chợ đầu mối vẫn nhộn nhịp, nhưng nghề trồng hoa ở đây ngày càng “teo tóp”. Phần lớn diện tích đất nông nghiệp đã được thu hồi phục vụ các dự án đô thị, bố trí tái định cư.
Đến nay, diện tích trồng hoa của làng Hạ Lũng còn lại chưa đến 30 ha, chủ yếu trồng tập trung tại các tổ dân phố: số 9, số 10 và số 16 (phường Đằng Hải, quận Hải An, TP Hải Phòng cũ). Còn lại, chủ yếu hộ trồng nhỏ lẻ trong vườn nhà, từ 30 - 40 m2 đến dưới 100 m2/hộ.
Để giữ nghề trồng hoa, một số hộ dân địa phương thuê đất trồng hoa ở các huyện An Dương, An Lão, Vĩnh Bảo (cũ). Cũng có hộ thuê tại vùng khác của địa phương để trồng các loại hoa, trong đó nổi tiếng nhất là hoa cúc họa mi.
“Để giữ nghề truyền thống, địa phương khuyến khích, tạo điều kiện cho bà con nông dân tiếp tục làm nghề trên diện tích đất còn lại hoặc thuê đất tại nơi khác để trồng hoa. Bên cạnh đó, giữ chợ hoa tươi đầu mối để tạo công ăn việc làm, bảo đảm đầu ra cho các loại hoa tươi do bà con nông dân trong vùng trồng”, đại diện Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Hải An, TP Hải Phòng, nói.
