Quy định cung cấp thông tin tài khoản thuế vẫn được duy trì trong dự thảo mới

Thông tin “bỏ quy định” là chưa chính xác

Trước các ý kiến lan truyền cho rằng dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế đã loại bỏ quy định yêu cầu ngân hàng cung cấp thông tin tài khoản của người nộp thuế, Cục Thuế khẳng định đây là thông tin không chính xác. Cơ quan này nhấn mạnh, nội dung liên quan đến trách nhiệm của tổ chức tín dụng trong việc chia sẻ dữ liệu tài khoản vẫn được giữ nguyên trong dự thảo, hiện đang trình Bộ Tư pháp thẩm định.

Theo Bộ Tài chính, những ngày gần đây xuất hiện một số thông tin cho rằng đề xuất yêu cầu ngân hàng cung cấp dữ liệu tài khoản người nộp thuế đã bị loại khỏi dự thảo Nghị định mới. Tuy nhiên, cơ quan quản lý khẳng định đây là cách hiểu chưa đầy đủ, dễ dẫn đến suy diễn sai lệch về tinh thần xây dựng chính sách.

Ở chiều ngược lại, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam từng có ý kiến góp ý rằng việc yêu cầu các tổ chức tín dụng cung cấp dữ liệu khách hàng cần được cân nhắc kỹ để tránh xung đột với quy định về bảo mật thông tin. Theo cơ quan này, ngân hàng chỉ được phép cung cấp thông tin trong trường hợp có sự đồng ý của khách hàng hoặc khi có yêu cầu từ cơ quan có thẩm quyền theo đúng quy định pháp luật hiện hành.

Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng nêu quan điểm rằng việc yêu cầu các tổ chức tín dụng tự động nhận diện những nhà cung cấp nước ngoài chưa kê khai thuế có thể gặp nhiều khó khăn trong thực tiễn. Lý do là hệ thống thanh toán hiện nay phải xử lý khối lượng giao dịch rất lớn mỗi ngày, khiến việc sàng lọc tự động phát sinh nhiều rào cản kỹ thuật.

Bên cạnh đó, cơ quan này cho rằng Luật Quản lý thuế chưa quy định cụ thể trách nhiệm bắt buộc của tổ chức tín dụng trong việc cung cấp dữ liệu cho cơ quan thuế. Đồng thời, hệ thống pháp luật về thanh toán hiện hành cũng chưa đặt ra nghĩa vụ thu thập thông tin chi tiết về hàng hóa, dịch vụ mà khách hàng sử dụng, khiến việc triển khai cần được cân nhắc đồng bộ hơn.

Dự thảo vẫn giữ đầy đủ cơ chế chia sẻ dữ liệu giữa ngân hàng và cơ quan thuế

Phản hồi các ý kiến trên, Cục Thuế khẳng định dự thảo Nghị định không hề loại bỏ quy định về trách nhiệm cung cấp thông tin của các tổ chức tín dụng như một số thông tin đã phản ánh. Ngược lại, quy định này vẫn được duy trì đầy đủ nhằm phục vụ công tác quản lý thuế, tăng cường minh bạch và hạn chế thất thu ngân sách nhà nước.

Cụ thể, tại khoản 3 Điều 61 của dự thảo, các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, tổ chức trung gian thanh toán, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán trực tuyến và tổ chức thẻ quốc tế vẫn có trách nhiệm cung cấp thông tin liên quan đến tài khoản thanh toán của người nộp thuế cho cơ quan thuế. Đồng thời, các đơn vị này phải phối hợp khi phát hiện giao dịch có dấu hiệu bất thường để phục vụ công tác kiểm tra, giám sát.

Dự thảo cũng quy định khá chi tiết phạm vi dữ liệu phải cung cấp. Trong đó bao gồm thông tin định danh chủ tài khoản như họ tên, ngày sinh, mã số thuế, địa chỉ và quốc gia cư trú; thông tin tài khoản như số tài khoản, thời điểm mở hoặc đóng; cùng dữ liệu giao dịch gồm giá trị, số lượng, nội dung, thông tin bên chuyển – bên nhận, số dư và các khoản thu nhập phát sinh.

Không chỉ dừng ở đó, các thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi, người được ủy quyền, các bên liên quan và giao dịch đáng ngờ theo quy định về phòng, chống rửa tiền cũng nằm trong phạm vi phải báo cáo. Với các đối tượng không cư trú thuế tại Việt Nam, dự thảo còn yêu cầu thực hiện theo tiêu chuẩn báo cáo quốc tế nhằm đảm bảo tính đồng bộ và minh bạch.

Theo Cục Thuế, các nội dung này được xây dựng nhằm cụ thể hóa điểm b khoản 2 Điều 40 của Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, trong đó quy định rõ trách nhiệm của tổ chức tín dụng và đơn vị cung ứng dịch vụ thanh toán trong việc chia sẻ, kết nối thông tin phục vụ quản lý thuế. Đồng thời, luật cũng giao Chính phủ quy định chi tiết về hình thức, nội dung và phương thức cung cấp dữ liệu.

Đáng chú ý, dự thảo lần này cũng kế thừa các quy định tại Điều 30 của Nghị định 126/2020/NĐ-CP, vốn đã quy định về nhiệm vụ và quyền hạn của ngân hàng thương mại cũng như các tổ chức trung gian thanh toán trong phối hợp cung cấp thông tin cho cơ quan thuế.

Cục Thuế nhấn mạnh, việc duy trì cơ chế chia sẻ dữ liệu giữa ngân hàng và cơ quan thuế là cần thiết trong bối cảnh quản lý thuế hiện đại. Điều này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả giám sát nghĩa vụ thuế mà còn góp phần đảm bảo công bằng giữa các người nộp thuế, hạn chế tình trạng gian lận và thất thu ngân sách.

Cơ quan này cũng khẳng định, dự thảo Nghị định hiện không hề “bãi bỏ” nghĩa vụ của các tổ chức tín dụng như một số thông tin lan truyền, mà ngược lại đang tiếp tục hoàn thiện theo hướng rõ ràng hơn, đồng bộ hơn với hệ thống pháp luật hiện hành.