Sáng ngày 27/6, tại thôn Nam Viên (xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh), UBND xã Nghi Xuân tổ chức lễ hội đánh cá Vực Rào. Đây là một trong ba lễ hội đánh cá lớn nhất cả nước đến nay vẫn còn được duy trì.
Lễ hội bắt cá Vực Rào đã có từ 300 năm trước, là một trong số ít lễ hội đánh cá truyền thống của người Việt còn được duy trì, mang đậm bản sắc của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước. Lễ hội rất độc đáo và thú vị, không phân biệt trai hay gái, từ những cụ già tới trẻ nhỏ, tất cả mọi người đều có thể tham gia.
Từ sáng sớm, người dân từ khắp nơi mang theo các dụng cụ đánh bắt cá đổ về Vực Rào ở thôn Nam Viên để tham gia lễ hội. Sau phần khai hội, sau tiếng trống khai cuộc hàng ngàn người dân đủ mọi lứa tuổi người dân và du khách sử dụng các ngư cụ như nơm, vó, lưới, nhủi tham gia đánh bắt cá trong tiếng reo hò, cổ vũ.
Mặc dù thời tiết nắng nóng gay gắt, nhưng không khí lễ hội vẫn rất hào hứng, nhộn nhịp.
Lễ hội diễn ra ở khu vực Đầm Vực, nằm dưới chân dãy núi Hồng Lĩnh, có chiều dài hơn 1 km với diện tích khoảng 30ha, có nhiều loài cá nước ngọt sinh sống. Lễ hội bắt cá Vực Rào đã có từ 300 năm trước, là một trong số ít lễ hội đánh cá truyền thống của người Việt còn được duy trì, mang đậm bản sắc của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước. Lễ hội rất độc đáo và thú vị, không phân biệt trai hay gái, từ những cụ già tới trẻ nhỏ, tất cả mọi người đều có thể tham gia.
Lễ hội đánh cá Vực Rào là một sinh hoạt văn hóa được duy trì và phát triển qua nhiều thế kỷ đã hằn sâu trong tâm thức, tình cảm của bao thế hệ người dân Nghi Xuân. Mỗi năm, người dân lại háo hức chờ đợi đến ngày tổ chức lễ hội.
Năm nay, mực nước khá thấp nên thuận lợi cho việc đánh bắt của người dân và du khách.
Dưới sông là tiếng reo hò ăn mừng của các nơm thủ khi bắt được cá, trên bờ là tiếng động viên cổ vũ của lãnh đạo đạ phương và người dân tham gia lễ hội. Tiếng nơm úp, tiếng reo hò đuổi bắt cá vang lên vọng vào vách núi làm náo nhiệt một vùng quê. Tạo nên một không khí ngày hội náo nức, hồ hởi, vui tươi, lành mạnh.
Theo quan niệm của người dân nơi đây ai bắt được cá là cả năm may mắn, công việc hanh thông, làm ăn khấm khá.
Bà Phan Thị Nhung (ở thôn Mỹ Lộc, xã Nghi Xuân) tuy đã lớn tuổi nhưng năm nào bà cũng tham gia lễ hội. Năm nay bà bắt được con cá trắm nặng 5,2kg.
Bà Nhung vui vẻ chia sẻ: Năm nào tôi cũng tham gia lễ hội bắt cá ở đây, đây là một lễ hội giữ gìn nét văn hóa vùng quê rất đẹp và ý nghĩa, tạo không gian giao lưu, thắt chặt tình đoàn kết giữa người dân với nhau.
Còn anh Nguyễn Viết Hiệp, đến từ phường Trường Vinh (tỉnh Nghệ An), là một người từ địa phương khác nhưng năm nào đến ngày tổ chức lễ hội anh đều đến tham gia bắt cá. Sau 15 phút xuống sông anh đã bắt được con cá nặng 5kg.
Anh Hiệp phấn khởi chia sẻ: Những năm gần đây tôi đều tham gia Lễ hội đánh cá Vực Rào. Lần này rất vui vì tôi bắt được con cá khá lớn chỉ sau 15 phút tham gia.
Theo lãnh đạo UBND xã Nghi Xuân, đây là lễ hội được địa phương tổ chức hằng năm. Lễ hội là dịp để bà con gặp gỡ, giao lưu, thắt chặt tình đoàn kết, đồng thời góp phần gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của quê hương. Cá sau khi được bắt, những con lớn được cân để BTC trao giải thưởng.
Kết thúc lễ hội, BTC đã trao giải nhất, nhì, ba cho cá nhân bắt được cá có trọng lượng lớn nhất. Trong ảnh BTC trao giải nhất cho ông Phan Văn Bình (thôn Gia Phú, xã Nghi Xuân) khi đánh bắt được cá trắm nặng 5,7 kg.
Theo sử sách, Lễ hội đánh cá Vực Rào đã tồn tại trên 300 năm. Đây là một ngày hội mang tính bản địa đã khắc sâu vào tâm khảm người dân xã Nghi Xuân. Lễ hội không chỉ là một dịp để bảo tồn và phát triển văn hóa truyền thống mà còn là dịp để thắt chặt thêm tình đoàn kết, gắn bó trong cộng đồng dân cư làng xã. Với sự kết hợp giữa yếu tố tâm linh, văn hóa và hoạt động cộng đồng, lễ hội bắt cá Vực Rào đã tạo nên một dấu ấn đậm nét trong lòng mỗi người dân và du khách khi đến với vùng đất này.
