Đẩy mạnh số hóa, nâng hiệu quả hoàn thuế GTGT

Hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) tiếp tục được ngành Thuế xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu. Năm 2026, cơ quan thuế các cấp đẩy mạnh tối ưu hóa quy trình, ứng dụng dữ liệu, công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân loại, xử lý hồ sơ và phân tích rủi ro.

Theo Cục Thuế, ngành Thuế tiếp tục hoàn thiện chính sách, tháo gỡ vướng mắc và tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp ngay từ khâu kê khai, lập hồ sơ. Cơ quan thuế chủ động phân loại hồ sơ theo mức độ rủi ro, kiểm soát tiến độ và tập trung nguồn lực cho các ngành, mặt hàng xuất khẩu chủ lực.

Tỷ lệ hồ sơ hoàn thuế GTGT điện tử hiện đạt 99%, trong đó hồ sơ được phân loại rủi ro tự động để xác định diện kiểm tra trước, hoàn sau hoặc hoàn trước, kiểm tra sau. Đáng chú ý, 87% hồ sơ thuộc diện hoàn trước, kiểm tra sau đã được giải quyết trong vòng 6 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ.

Theo thống kê đến ngày 11/8/2026, số tiền hoàn thuế GTGT tăng 32% so với cùng kỳ, đạt 64,4% dự toán năm. Cơ quan thuế đã ban hành 11.627 quyết định hoàn thuế, với tổng số tiền 111.726 tỷ đồng, tăng 9% về số quyết định. Kết quả này góp phần giúp doanh nghiệp sớm quay vòng vốn, bổ sung nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.

Dù vậy, ngành Thuế vẫn đang giải quyết 1.927 hồ sơ với số tiền đề nghị hoàn 34.521 tỷ đồng. Trong đó, 245 hồ sơ có thời gian xử lý kéo dài, chiếm 1,7% tổng số hồ sơ đã tiếp nhận, giải quyết trong kỳ. Đây chủ yếu là các hồ sơ có dấu hiệu rủi ro cao, cần xác minh trước khi hoàn thuế.

Cục Thuế đặt mục tiêu nâng tỷ lệ hoàn trước, kiểm tra sau từ 70% lên 90% trong 4 tháng cuối năm 2026 và 95% trong quý I/2027. Tỷ lệ hồ sơ hoàn thuế đúng hạn cũng được phấn đấu nâng từ 78% lên 90% trong năm nay.

Về công nghệ, chương trình hoàn thuế nhanh dự kiến được triển khai trong tháng 9/2026; hỗ trợ tờ khai thuế GTGT gợi ý trong tháng 10 và hoàn thuế GTGT tự động từ tháng 12/2026.

Ngành Thuế sẽ tiếp tục rà soát, chuẩn hóa và tự động hóa quy trình, đồng thời xây dựng cơ sở dữ liệu và ứng dụng AI để phân tích, đánh giá rủi ro, phân luồng doanh nghiệp theo mức độ tuân thủ xanh - vàng - đỏ. Hồ sơ đủ điều kiện sẽ được rút ngắn thời gian xử lý, trong khi nguồn lực kiểm tra tập trung vào nhóm có rủi ro cao.

Công tác kiểm soát chuỗi hóa đơn, xác minh dữ liệu và kiểm tra sau hoàn cũng được tăng cường nhằm phát hiện, ngăn ngừa gian lận. Cơ quan thuế đồng thời đẩy mạnh hướng dẫn doanh nghiệp ngay từ khâu kê khai, lập hồ sơ để hạn chế phát sinh vướng mắc.

Từ ngày 18 đến 23/8/2026, cơ quan thuế các tỉnh, thành phố được yêu cầu tổ chức hội nghị hỗ trợ về hoàn thuế GTGT cho doanh nghiệp và hiệp hội trên địa bàn. Ngành Thuế cũng tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu với Hải quan, Kho bạc Nhà nước và ngân hàng.

Với mục tiêu rút ngắn thời gian đối với hồ sơ đủ điều kiện, xử lý dứt điểm hồ sơ tồn, đồng thời kiểm soát chặt các trường hợp có nguy cơ gian lận, qua đó nâng hiệu quả chính sách hoàn thuế và hỗ trợ dòng tiền cho doanh nghiệp.