Nỗi trăn trở bên những cánh đồng vắng bóng người
Nhân kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, dấu mốc quan trọng khẳng định vai trò xung kích, sáng tạo của tuổi trẻ Việt Nam trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Phóng viên Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh có dịp trò chuyện với anh Nguyễn Văn Khiên, một cán bộ trẻ hiện đang giữ vai trò là Chủ tịch Hội nông dân xã Tân An, TP Hải Phòng.
Trong không khí sôi nổi của ngày 26/3, anh Khiên đã có chia sẻ về những nhiệt huyết, sự quyết tâm của sức trẻ trên mảnh đất quê hương khi kết hợp giữa sức mạnh của công nghệ và tình yêu cháy bỏng với đồng ruộng.
Theo anh Khiên, giai đoạn sau năm 2018, xã Tân An (địa phương được sáp nhập từ các xã Tân Phong, An Đức và Đức Phúc) cũng như nhiều địa phương khác tại Hải Phòng đối mặt với làn sóng chuyển dịch lao động mạnh mẽ. Các khu công nghiệp mọc lên thu hút nguồn nhân lực trẻ, khiến đồng quê chỉ còn lại người già. Chi phí vật tư tăng cao, giá lúa bấp bênh khiến người nông dân không còn mặn mà với đồng ruộng.
Sinh ra và lớn lên trong một gia đình thuần nông, lại là một cán bộ trẻ đang công tác tại địa phương, anh Khiên không khỏi xót xa khi nhìn thấy “bờ xôi ruộng mật" của làng mình bị bỏ hoang lãng phí.
Anh tự nhủ, nếu bản thân không mang sức trẻ tiên phong, không dấn thân thì cánh đồng quê sẽ không còn những màu xanh của mùa màng. Từ suy nghĩ ấy, anh quyết định bắt đầu cuộc hành trình "đánh thức" đất hoang.
"Mình là con nhà nông, thấy đất đai bị lãng phí thì không đành lòng nên đã tìm cách vừa khôi phục sản xuất, vừa chứng minh cho bà con thấy làm ruộng vẫn có thể làm giàu" anh Khiên chia sẻ về cơ duyên đến với con đường tích tụ ruộng đất.
Đưa công nghệ lên đồng, gặt chứng nhận OCOp cho gạo nếp cái hoa vàng Làng Chuông
Anh Khiên chia sẻ, bắt đầu từ việc thuê, mượn lại những diện tích bỏ canh nhỏ lẻ 2-3ha, bằng sự kiên trì thuyết phục, anh đã dần tích tụ được một vùng sản xuất tập trung rộng tới 25ha, một con số đầy ấn tượng đối với sản xuất nông nghiệp hộ gia đình. Cũng từ đó, mô hình HTX Hữu Chung được thành lập và bản thân anh Khiên là một trong những thành viên trong đó.
Để giải quyết bài toán thiếu hụt lao động và giảm chi phí sản xuất, không đi theo lối mòn của tư duy canh tác truyền thống "con trâu đi trước, cái cày theo sau", anh Khiên xác định chìa khóa thành công nằm ở sự đột phá về công nghệ. Anh hiểu rằng, để nông dân quay lại với ruộng đồng, sản xuất phải nhàn hơn và hiệu quả phải cao hơn.
Với tinh thần của một người trẻ ham học hỏi, anh mạnh dạn đưa các loại máy móc hiện đại nhất vào quy trình sản xuất khép kín. Trên cánh đồng của anh, tiếng máy cấy, máy sạ hàng kết hợp vùi phân vang lên rộn rã thay cho sức người.
Đặc biệt, việc ứng dụng thiết bị bay không người lái (Drone) để phun thuốc bảo vệ thực vật đã tạo nên một cuộc cách mạng nhỏ tại địa phương, vừa giúp bảo vệ sức khỏe người lao động, vừa nâng cao độ chính xác và hiệu quả phòng trừ dịch bệnh. Sau thu hoạch, lúa được đưa ngay vào máy sấy công nghiệp, giúp giữ trọn vẹn hương vị và phẩm cấp hạt gạo mà không còn phải "trông trời, trông đất, trông mây" như trước. Việc cơ giới hóa đồng bộ đã giúp anh giảm đáng kể chi phí đầu vào, giải phóng sức lao động và nâng cao giá trị thu nhập trên từng đơn vị diện tích.
Khát vọng của người Chủ tịch Hội Nông dân trẻ không dừng lại ở việc canh tác lúa thương phẩm thông thường. Anh luôn đau đáu việc khôi phục và nâng tầm những giống lúa đặc sản của địa phương.
Theo anh Khiên, từ vụ mùa năm 2019, anh đưa giống lúa Nếp cái hoa vàng vào trồng thử nghiệm tại HTX Hữu Chung. Sự tương thích kỳ diệu giữa giống lúa quý với thổ nhưỡng Tân An đã cho ra đời những hạt gạo căng tròn, thơm dịu, mang đậm phong vị quê hương.
Đến năm 2023, sau bao ngày miệt mài xây dựng quy trình, sản phẩm gạo Nếp cái hoa vàng Làng Chuông đã chính thức đạt chứng nhận OCOp 3 sao, được cấp mã số vùng trồng và chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm. Đây chính là "tấm thẻ thông hành" quan trọng để đặc sản quê hương vươn xa hơn trên thị trường.
Cũng theo anh Khiên, hiện nay, vùng nguyên liệu do anh và HTX duy trì luôn ổn định từ 30-50 ha, đem lại hiệu quả kinh tế cao gấp nhiều lần so với các giống lúa đại trà, góp phần quan trọng vào việc xây dựng thương hiệu nông sản thế mạnh của TP Hải Phòng.
Người truyền lửa và khát vọng về một nền nông nghiệp xanh
Theo tìm hiểu của Phóng viên Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh, trên cương vị Chủ tịch Hội Nông dân xã, anh Khiên không chỉ làm giàu cho riêng mình. Với sự nhiệt huyết của tuổi trẻ, anh luôn tận tình chia sẻ kinh nghiệm, tổ chức các cuộc hội thảo đầu bờ để chuyển giao kỹ thuật cho hội viên.
Anh còn là nhịp cầu nối, phối hợp với các doanh nghiệp cung ứng vật tư chất lượng để hỗ trợ bà con. Nhờ sự khơi gợi và hỗ trợ của anh, đến nay toàn xã Tân An đã có 12 hộ thực hiện tích tụ ruộng đất với quy mô lớn, tạo thành một cộng đồng sản xuất nông nghiệp hàng hóa hiện đại.
Đặc biệt, anh Khiên đang là người tiên phong tiếp cận các mô hình canh tác bền vững như tưới khô xen kẽ giảm phát thải khí nhà kính và mô hình lúa chất lượng cao, phát thải thấp theo tiêu chuẩn quốc tế. Anh hiểu rằng, nông nghiệp tương lai không chỉ là năng suất, mà còn là trách nhiệm với môi trường và sức khỏe người tiêu dùng.
Trong căn phòng nhỏ, đặt tay khẽ lật giở những tấm giấy chứng nhận OCOp cho sản phẩm gạo Nếp cái hoa vàng Làng Chuông. Với anh, đó không chỉ là phần thưởng cho sự nỗ lực, mà còn là lời khẳng định đanh thép “Nông dân thời đại mới hoàn toàn có thể làm giàu và sống kiêu hãnh trên chính mảnh đất quê hương, nếu biết kết hợp giữa sức mạnh của công nghệ và tình yêu cháy bỏng với đồng ruộng”.
Dẫu con đường phía trước còn nhiều thử thách bởi biến động của giá cả thị trường, nhưng với bản lĩnh của một thanh niên tiên phong, anh Nguyễn Văn Khiên vẫn vững vàng tay lái, tiếp tục hành trình viết nên những trang sử mới cho cánh đồng quê hương. Anh chính là biểu tượng cho sức trẻ Hải Phòng, dám dấn thân vào những việc khó, dám thay đổi để khẳng định vị thế của người nông dân trong thời đại số.
