Thể thao Quảng Ninh nhìn lại để vươn mình

​Đầu tư thiết chế tạo nền tảng cho những giấc mơ lớn

​Quảng Ninh là một trong số ít địa phương trong cả nước hội tụ đầy đủ các điều kiện thuận lợi để phát triển thể thao toàn diện. Sự đa dạng về địa hình từ biển, đảo, rừng núi đến không gian đô thị hiện đại đã tạo nên lợi thế hiếm có cho thể thao cộng đồng và các giải đấu quy mô lớn.

​Hệ thống hạ tầng giao thông, dịch vụ đồng bộ không chỉ giúp tỉnh trở thành điểm đến quen thuộc của các sự kiện tầm quốc gia và quốc tế, mà còn khẳng định năng lực tổ chức chuyên nghiệp. Qua đó, thể thao đã trở thành "đòn bẩy" quảng bá hình ảnh địa phương và đóng góp tích cực vào sự phát triển của kinh tế thể thao trên địa bàn.

​Xác định hạ tầng là "xương sống" của phát triển, từ năm 2018, Quảng Ninh đã dồn nguồn lực đáng kể để nâng cấp các công trình trọng điểm. Khu Liên hợp Thể thao tỉnh tại phường Đại Yên (TP Hạ Long cũ) hiện là trung tâm đào tạo trọng điểm, vận hành mô hình huấn luyện 3 tuyến bài bản. 

Cùng với đó, hệ thống sân vận động (SVĐ), nhà thi đấu đạt chuẩn quốc tế và các thiết chế văn hóa cơ sở đã tạo ra không gian rèn luyện rộng khắp, giúp phát hiện và bồi dưỡng những "hạt giống" năng khiếu ngay từ cơ sở.

Quảng Ninh cũng được xác định trong Quy hoạch 80 của Chính phủ và Nghị quyết 17 của tỉnh là trung tâm đào tạo, huấn luyện thể thao của vùng Đông Bắc, hướng tới mục tiêu đến năm 2030 trở thành một trong những trung tâm thể thao thành tích cao của cả nước. 

Trong nhiệm kỳ 2020–2025, lĩnh vực Thể thao đã chủ động tham mưu ban hành nhiều cơ chế, chính sách quan trọng nhằm tạo động lực cho thể thao phát triển. Tiêu biểu là Nghị quyết số 33/2021/NQ-HĐND, quy định chế độ dinh dưỡng đặc thù đối với huấn luyện viên, vận động viên trong thời gian tập trung tập luyện và thi đấu. Nghị quyết 312/2020/NQ-HĐND về chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với huấn luyện viên, vận động viên. 

Cùng với đó năm 2022 UBND tỉnh cũng đã phê duyệt Đề án nâng cao hiệu quả công tác tuyển chọn, đào tạo, huấn luyện và thi đấu thể thao thành tích cao định hướng đến 2030, góp phần từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý và cơ chế hỗ trợ cho vận động viên, huấn luyện viên yên tâm gắn bó, cống hiến.

​Những "con số biết nói" và khoảng lặng thực tại

Sau 80 năm xây dựng và phát triển, ngành Thể dục Thể thao Quảng Ninh đã đạt được nhiều thành tựu ấn tượng, góp phần nâng cao vị thế của tỉnh trên bản đồ thể thao quốc gia và quốc tế.

Phong trào thể thao quần chúng phát triển mạnh mẽ, lan tỏa sâu rộng trong mọi tầng lớp nhân dân. Tỷ lệ người dân tham gia tập luyện thể thao thường xuyên đạt khoảng 42%, tỷ lệ gia đình thể thao đạt 25% – mức cao so với trung bình cả nước. Toàn tỉnh hiện có hơn 1.300 câu lạc bộ thể thao, trong đó phần lớn là ngoài công lập, thể hiện rõ hiệu quả của chủ trương xã hội hóa. 

Cùng với đó, thể thao thành tích cao có bước tiến rõ rệt. Trong các kỳ Đại hội Thể thao toàn quốc, thứ hạng của Quảng Ninh liên tục được cải thiện, duy trì vị trí trong nhóm các địa phương dẫn đầu. Các vận động viên của tỉnh đã giành hàng nghìn huy chương tại các giải quốc gia và quốc tế, trong đó có nhiều huy chương vàng danh giá. 

Đáng chú ý, Quảng Ninh luôn là địa phương đóng góp tích cực cho đội tuyển quốc gia. Mỗi năm, có từ 30–40 huấn luyện viên, vận động viên của tỉnh tham gia thi đấu quốc tế, đạt nhiều thành tích nổi bật tại các kỳ SEA Games và giải đấu châu lục. 

Không chỉ dừng lại ở thể thao, lĩnh vực du lịch của Quảng Ninh cũng ghi nhận những bước phát triển vượt bậc. Với định hướng phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, tỉnh đã xây dựng thành công nhiều sản phẩm du lịch đặc sắc, kết hợp giữa văn hóa, thể thao và trải nghiệm thiên nhiên. Các sự kiện như marathon quốc tế, giải thể thao biển, lễ hội văn hóa… không chỉ thu hút du khách mà còn góp phần định vị thương hiệu du lịch Quảng Ninh trên bản đồ quốc tế.

Một điểm nhấn quan trọng khác là sự tham gia mạnh mẽ của doanh nghiệp trong phát triển văn hóa – thể thao. Nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn đã đầu tư hàng trăm tỷ đồng vào hệ thống cơ sở vật chất, từ sân vận động, bể bơi đến trung tâm thể thao hiện đại. Điều này không chỉ giảm áp lực ngân sách nhà nước mà còn tạo động lực thúc đẩy phát triển theo hướng bền vững.

​Giai đoạn 2021-2025 ghi dấu ấn đậm nét khi tỉnh quản lý đào tạo 630 VĐV ở 18 bộ môn thể thao. Biểu đồ thành tích huy chương liên tục tăng trưởng qua từng năm tại các kỳ Đại hội thể thao toàn quốc và các giải vô địch quốc gia. 

Có thể thấy, thể thao Quảng Ninh đang bước vào một giai đoạn chuyển mình quan trọng. Sau nhiều năm nỗ lực xây dựng phong trào rộng khắp và đạt được những thành tích đáng ghi nhận, thể thao của tỉnh không còn dừng lại ở mục tiêu khẳng định vị thế địa phương, mà đang hướng tới một khát vọng lớn hơn, vươn mình mạnh mẽ, đóng góp bền vững cho thể thao Quốc gia.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, thể thao Quảng Ninh cũng đang đối mặt với không ít khó khăn, thách thức. 

Trong đội ngũ HLV, vẫn còn tình trạng một số HLV chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu chuyên môn; Có huấn luyện viên được đào tạo chưa đúng chuyên ngành bộ môn đang huấn luyện; Việc cập nhật phương pháp huấn luyện hiện đại, ứng dụng khoa học thể thao còn hạn chế. Công tác tuyển chọn đầu vào chưa hệ thống (lệ thuộc giải phong trào “mắt nhìn” cá nhân); Thiếu khoa học thể thao (test, dinh dưỡng, tâm lý, phục hồi, dữ liệu); Cơ sở vật chất thiết bị chưa đồng bộ theo môn mũi nhọn. 

Những yếu tố trên phần nào ảnh hưởng đến hiệu quả huấn luyện, khiến tiềm năng và thế mạnh của VĐV Quảng Ninh chưa được khai thác một cách toàn diện và bền vững.

Tỉnh Quảng Ninh xác định, ​để thực hiện mục tiêu trong Quy hoạch 80 của Chính phủ, đưa Quảng Ninh trở thành trung tâm thể thao thành tích cao của cả nước vào năm 2030, việc thay đổi tư duy là yếu tố quyết định.

Theo đó, ​cần thay đổi từ việc chạy theo thành tích nhất thời sang xây dựng lộ trình dài hạn cho từng môn mũi nhọn phù hợp với thể trạng con người Quảng Ninh. Đầu tư đồng bộ cho khoa học thể thao, ​lấy con người làm trung tâm. 

Cùng với đó là cần chăm lo toàn diện cho đời sống VĐV, từ học tập đến định hướng nghề nghiệp sau đỉnh cao. Đây chính là thước đo cho tính nhân văn và bền vững của chiến lược phát triển.

​Thể thao Quảng Ninh chỉ thực sự "vươn mình" khi khát vọng của tỉnh hòa chung vào dòng chảy của thể thao Việt Nam. Mỗi tấm huy chương mang tên Quảng Ninh trên đấu trường quốc tế không chỉ là niềm tự hào của vùng di sản, mà còn là minh chứng cho một tầm nhìn chiến lược, trách nhiệm và đầy khát vọng.