Không cấm đồng loạt xe máy xăng từ 1/7
Những ngày gần đây, thông tin về việc siết khí thải từ ngày 1/7 khiến không ít người dân lo ngại Hà Nội sẽ cấm hoàn toàn xe máy chạy xăng trong khu vực nội đô. Tuy nhiên, đại diện Sở Xây dựng Hà Nội đã lên tiếng làm rõ, khẳng định thành phố không áp dụng biện pháp cực đoan như vậy mà sẽ triển khai theo hướng thận trọng, có lộ trình và phạm vi cụ thể nhằm tránh gây xáo trộn lớn đến đời sống.
Theo ông Đào Việt Long, chia sẻ bên lề cuộc họp báo của UBND TP Hà Nội chiều 6/4, việc kiểm soát khí thải đối với phương tiện giao thông, bao gồm cả ô tô và xe máy, sẽ không thực hiện đồng loạt ngay từ đầu. Thay vào đó, thành phố lựa chọn phương án thí điểm vùng phát thải thấp, áp dụng theo từng khu vực, từng khung giờ và nhóm đối tượng cụ thể.
Căn cứ theo Nghị quyết 57/2025/NQ-HĐND, từ ngày 1/7/2026, một số khu vực thuộc vành đai 1 sẽ bắt đầu triển khai mô hình vùng phát thải thấp. Tại đây, xe máy sử dụng xăng có thể bị hạn chế hoạt động theo thời gian hoặc phạm vi nhất định, thay vì bị cấm hoàn toàn như nhiều người lo ngại. Đây được xem là bước đi mang tính thử nghiệm, giúp cơ quan quản lý đánh giá tác động thực tế trước khi cân nhắc mở rộng.
Đại diện Sở Xây dựng nhấn mạnh, toàn bộ quá trình triển khai đều được thiết kế với các tiêu chí rõ ràng về không gian, thời gian và đối tượng áp dụng. Mục tiêu là vừa giảm áp lực ô nhiễm môi trường, vừa đảm bảo người dân có đủ thời gian thích nghi với sự thay đổi, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến sinh hoạt và công việc hàng ngày.
Chuẩn bị nền tảng cho giao thông xanh
Song song với lộ trình kiểm soát khí thải, Hà Nội đang đẩy mạnh đầu tư vào hệ thống giao thông công cộng nhằm tạo điều kiện cho người dân chuyển đổi phương thức đi lại. Hiện khu vực vành đai 1 đã có hai tuyến đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông và Nhổn - Ga Hà Nội, với tổng năng lực vận chuyển khoảng 462.000 lượt hành khách mỗi ngày. Bên cạnh đó, 45 tuyến xe buýt trợ giá đang phục vụ hơn 903.000 lượt khách/ngày, góp phần giảm áp lực cho phương tiện cá nhân.
Không chỉ dừng lại ở việc mở rộng mạng lưới, thành phố còn thúc đẩy mạnh mẽ việc chuyển đổi sang phương tiện xanh. Mục tiêu được đặt ra là nâng cao tỷ lệ xe buýt sử dụng năng lượng sạch trong khu vực thí điểm trước khi chính sách chính thức được áp dụng. Đồng thời, các giải pháp kết nối “chặng cuối” cũng đang được nghiên cứu và triển khai, như bổ sung trạm xe đạp công cộng hay phát triển các tuyến buýt điện cỡ nhỏ phù hợp với đặc thù phố hẹp trong nội đô.
Một trong những vấn đề then chốt là tổ chức điểm trung chuyển. Sở Xây dựng Hà Nội đã tiến hành rà soát hơn 210 vị trí để bố trí bãi đỗ xe tại các khu vực giáp ranh vùng phát thải thấp. Đây sẽ là nơi người dân gửi phương tiện cá nhân và tiếp tục hành trình bằng phương tiện công cộng, tạo nên sự kết nối linh hoạt giữa các loại hình giao thông.
Về hạ tầng phục vụ xe điện, đặc biệt là hệ thống trạm sạc và tủ đổi pin, các quy định liên quan đến phòng cháy chữa cháy, nhất là tại các khu chung cư cũ đang được hoàn thiện. Trong giai đoạn chuyển tiếp, thành phố ưu tiên triển khai mô hình tủ đổi pin nhỏ gọn tại không gian công cộng. Với giải pháp này, người sử dụng chỉ mất khoảng 2–3 phút để thay pin, qua đó tiết kiệm thời gian và giảm áp lực lên hệ thống hạ tầng.
Cùng với đó, Hà Nội cũng xây dựng các chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện sang năng lượng sạch, trong đó chú trọng đến nhóm người thu nhập thấp nhằm đảm bảo tính công bằng. Lộ trình triển khai được xác định rõ: giai đoạn 2026 - 2027 thí điểm tại vành đai 1, mở rộng ra vành đai 2 trong giai đoạn 2028 - 2029, tiến tới vành đai 3 vào năm 2030 và áp dụng bắt buộc tại các khu vực đủ điều kiện từ năm 2031.
Theo lãnh đạo Sở Xây dựng, vùng phát thải thấp không chỉ là một biện pháp hành chính trước mắt mà còn là bước chuyển dài hạn trong chiến lược phát triển giao thông đô thị. Chính sách sẽ được điều chỉnh linh hoạt theo thực tế, hướng đến mục tiêu kép: cải thiện chất lượng môi trường sống và đảm bảo người dân có thể chủ động thích ứng trong quá trình chuyển đổi.
