Trong bối cảnh nền kinh tế vẫn đang chịu sức ép từ nhu cầu thị trường suy yếu, nhập siêu gia tăng cùng những rủi ro từ biến động quốc tế và thiên tai, Bộ Tài chính tiếp tục đề xuất kéo dài thời hạn nộp một số loại thuế và tiền thuê đất trong năm 2026. Theo tính toán của cơ quan này, tổng giá trị các khoản được gia hạn có thể lên tới khoảng 125.000 tỷ đồng, tạo thêm dư địa tài chính cho doanh nghiệp và người dân duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo dự thảo Nghị định đang được lấy ý kiến, chính sách gia hạn sẽ áp dụng đối với thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thuế thu nhập cá nhân (TNCN) của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và tiền thuê đất. Đây được xem là một trong những giải pháp hỗ trợ tài khóa tiếp tục được duy trì sau nhiều năm triển khai nhằm góp phần thúc đẩy phục hồi kinh tế.
Gia hạn tối đa 5 tháng, toàn bộ nghĩa vụ vẫn phải hoàn thành trong năm
Bộ Tài chính cho biết phương án xây dựng dự thảo được thiết kế phù hợp với chu kỳ kê khai thuế của năm 2026 và bám sát chỉ đạo của Chính phủ tại Nghị quyết phiên họp thường kỳ tháng 5/2026. Theo đó, cơ quan này được giao nghiên cứu giải pháp kéo dài thời gian nộp thuế tối đa 5 tháng nhưng vẫn phải bảo đảm toàn bộ nghĩa vụ tài chính phát sinh được nộp đầy đủ trước ngày 31/12/2026.
Đối với thuế GTGT, số thuế phát sinh của tháng 5/2026 được đề xuất gia hạn đến ngày 20/11/2026. Các khoản thuế của các tháng 6, 7, 8 và 9/2026 sẽ được kéo dài thời hạn nộp đến ngày 21/12/2026. Trường hợp kê khai theo quý, thuế GTGT quý II/2026 được gia hạn đến ngày 2/11/2026, trong khi thời hạn nộp của quý III/2026 được lùi đến ngày 31/12/2026.
Đối với thuế TNDN, thời hạn nộp của quý II và quý III năm 2026 cũng được đề xuất kéo dài lần lượt đến ngày 2/11/2026 và 31/12/2026. Trong khi đó, thuế TNCN của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh được thiết kế theo lộ trình tương tự nhằm tạo thuận lợi cho người nộp thuế trong quá trình thực hiện.
Riêng với nghĩa vụ tài chính về đất đai, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn 50% số tiền thuê đất phát sinh phải nộp trong năm 2026, tương ứng với kỳ nộp đầu năm. Thời hạn hoàn thành nghĩa vụ được kéo dài đến ngày 2/11/2026.
Theo kịch bản thu ngân sách tăng khoảng 10% trong năm tới, tổng số tiền thuế và tiền thuê đất được giãn nộp theo dự thảo ước tính đạt khoảng 125.000 tỷ đồng.
Chính sách hỗ trợ đã chứng minh hiệu quả trong nhiều năm
Lý giải về sự cần thiết của việc tiếp tục áp dụng chính sách gia hạn, Bộ Tài chính cho biết trong giai đoạn 2020-2025, Chính phủ đã nhiều lần ban hành các nghị định kéo dài thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất theo quy định tại Luật Quản lý thuế nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và hộ kinh doanh vượt qua khó khăn, phục hồi hoạt động sản xuất.
Thực tế triển khai cho thấy các chính sách này nhận được sự đồng thuận lớn từ cộng đồng doanh nghiệp. Việc chưa phải nộp ngay các khoản thuế phát sinh giúp doanh nghiệp có thêm nguồn vốn lưu động ngắn hạn để duy trì sản xuất, ổn định dòng tiền và mở rộng hoạt động kinh doanh trong giai đoạn khó khăn.
Đáng chú ý, việc gia hạn chỉ làm thay đổi thời điểm nộp ngân sách chứ không làm giảm số thu ngân sách nhà nước. Đây cũng là lý do chính sách liên tục được duy trì trong những năm gần đây.
Số liệu của Bộ Tài chính cho thấy tổng số thuế và tiền thuê đất được gia hạn năm 2023 đạt hơn 95.156 tỷ đồng. Sang năm 2024, con số này ở mức khoảng 83.009 tỷ đồng và tăng trở lại lên gần 114.790 tỷ đồng trong năm 2025.
Tỷ lệ thu hồi các khoản được gia hạn cũng ở mức rất cao. Đến đầu năm 2025, các khoản thuế tiêu thụ đặc biệt từng được gia hạn đã được nộp đầy đủ 100% vào ngân sách. Đối với tiền thuê đất, tỷ lệ thu hồi đạt 99,2% trong năm 2022 và 98,2% năm 2023. Các khoản thuế GTGT, TNDN và TNCN cũng ghi nhận tỷ lệ thu hồi lần lượt đạt 99,4% và 97,9% trong hai năm gần nhất.
Mặc dù các chỉ số kinh tế vĩ mô cơ bản vẫn được duy trì ổn định, Bộ Tài chính đánh giá nền kinh tế vẫn còn nhiều thách thức cần được tháo gỡ. Tốc độ tăng trưởng của các lĩnh vực công nghiệp, xây dựng và dịch vụ chưa đạt như kỳ vọng, sức cầu hàng hóa và dịch vụ còn yếu, trong khi tình trạng nhập siêu kéo dài liên tiếp nhiều tháng và có xu hướng gia tăng. Bên cạnh đó, tiến độ thu ngân sách cũng xuất hiện dấu hiệu chậm lại.
Ngoài các yếu tố kinh tế, những tác động từ biến đổi khí hậu, thiên tai, hạn hán, xâm nhập mặn và thời tiết cực đoan tiếp tục gây áp lực lên hoạt động sản xuất, bảo đảm nguồn cung năng lượng cũng như mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô. Đời sống của một bộ phận người dân tại vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới và hải đảo vẫn còn không ít khó khăn.
Trong bối cảnh môi trường kinh tế toàn cầu được dự báo tiếp tục biến động phức tạp, Bộ Tài chính cho rằng việc tiếp tục gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất trong năm 2026 là giải pháp cần thiết. Chính sách này không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp và người dân cải thiện dòng tiền, duy trì sản xuất kinh doanh mà còn góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đồng thời vẫn bảo đảm yêu cầu cân đối ngân sách nhà nước theo đúng quy định hiện hành.
