“Tháng cao điểm” chống khai thác hải sản bất hợp pháp và quyết tâm gỡ thẻ vàng EC của tỉnh Nghệ An

Kế hoạch được ban hành nhằm khắc phục triệt để các tồn tại, tạo chuyển biến căn bản trong quản lý nghề cá, kiên quyết ngăn chặn và tiến tới chấm dứt hoàn toàn tình trạng khai thác IUU, hướng tới phát triển ngành thủy sản minh bạch, bền vững và có trách nhiệm.

Để chuẩn bị tốt nhất cho đợt làm việc tiếp theo với Đoàn kiểm tra EC, UBND tỉnh đề ra các mục tiêu cụ thể, yêu cầu 100% tàu cá đã đăng ký phải được cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời trên Cơ sở dữ liệu VNFishbase; 100% tàu cá thuộc diện bắt buộc lắp thiết bị giám sát hành trình (VMS) được kiểm soát tình trạng thiết bị khi xuất, nhập bến; 100% lượt tàu cá có chiều dài từ 6 mét trở lên ra, vào cảng, xuất, nhập bến phải được ghi nhận trên hệ thống phần mềm eCDT. Tuyệt đối không cấp Giấy xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác đối với tàu cá không có dữ liệu hoặc dữ liệu không hợp lệ trên eCDT.

Ngoài ra, UBND tỉnh Nghệ An đề nghị các sở ngành, địa phương liên quan cần tiến hành việc hồ sơ cấp Giấy xác nhận, chứng nhận nguồn gốc thủy sản xuất khẩu sang các thị trường có yêu cầu (đặc biệt là châu Âu) phải xử lý 100% trên eCDT; Tất cả các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu hải sản sang châu Âu được kiểm tra theo phương pháp đánh giá rủi ro; 100% vụ việc vi phạm IUU được tiếp nhận, xác minh, xử lý đúng thẩm quyền, thời hạn (không quá 60 ngày) và cập nhật lên cơ sở dữ liệu xử phạt. Ngăn chặn dứt điểm tàu cá Nghệ An vi phạm vùng biển nước ngoài.

Để đạt được mục tiêu trên, UBND tỉnh yêu cầu Thủ trưởng các Sở, ngành và Chủ tịch UBND các xã, phường ven biển phải chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước Chủ tịch UBND tỉnh về kết quả chống khai thác IUU tại địa phương, đơn vị. Các cơ quan, đơn vị, địa phương tuyên truyền sâu rộng Luật Thủy sản, công khai danh tính các trường hợp vi phạm nghiêm trọng trên báo chí, phát thanh - truyền hình và hệ thống thông tin cơ sở.

Thực hiện nguyên tắc "Một tàu cá - Một mã định danh - Một hồ sơ điện tử thống nhất". Rà soát, chuẩn hóa dữ liệu giữa VNFishbase, đăng ký, đăng kiểm, VMS và dữ liệu dân cư. Quản lý sát sao tàu cá hết hạn đăng kiểm, hết hạn giấy phép hoặc đã xóa đăng ký; 100% tàu cá phải đánh dấu và viết số đăng ký theo quy định.

Thống nhất quy trình kiểm tra niêm phong, số sê-ri, tình trạng hoạt động thiết bị VMS khi xuất, nhập bến. Giám sát chặt các trường hợp xin ngắt kết nối VMS do sửa chữa, nằm bờ dài ngày.

Yêu cầu các doanh nghiệp chế biến kê khai minh bạch nguyên liệu nhập khẩu và thông báo định mức tỷ lệ thu hồi. Triển khai đồng bộ nhật ký khai thác điện tử (e-logbook) và eCDT tại tất cả các cảng cá (kể cả cảng cá tư nhân). Kiên quyết điều tra, xử lý hình sự đối với các hành vi môi giới, tổ chức đưa tàu cá đi khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài; làm giả, gian lận hồ sơ hải sản; hoặc cố tình can thiệp, vô hiệu hóa thiết bị VMS.

Kết nối, liên thông dữ liệu đồng bộ giữa các hệ thống (VNFishbase, VMS, eCDT, dữ liệu xử phạt, dữ liệu hải quan), duy trì hạ tầng kỹ thuật vận hành 24/7.

Tập trung thực hiện "Tháng cao điểm" chống khai thác IUU đến hết ngày 15/9/2026. Huy động tối đa nguồn lực xử lý dứt điểm các tồn tại về quản lý đội tàu, kết nối VMS, kiểm soát xuất/nhập bến và truy xuất nguồn gốc. Thành lập các đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra đột xuất tại các cảng cá, địa phương và doanh nghiệp.

Tại Kế hoạch này, UBND tỉnh đã giao nhiệm vụ cụ thể cho từng Sở, ngành đơn vị, trong đó, giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì đôn đốc, tập huấn chuyên môn, lập danh sách tàu cá không đủ điều kiện; kiểm tra lắp đặt, việc vận hành VMS và phối hợp với Biên phòng đối soát dữ liệu tàu ra/vào cảng hàng ngày.

Bộ đội Biên phòng tỉnh kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến; chủ trì điều tra, xử lý dứt điểm các trường hợp tàu cá mất kết nối VMS và vượt ranh giới cho phép trên biển.

Bên cạnh đó, công an tỉnh tiến hành lập danh sách theo dõi các đối tượng, chủ tàu nguy cơ cao; trinh sát, ngăn chặn hành vi đưa tàu sang vùng biển nước ngoài và điều tra các vụ việc có dấu hiệu tội phạm.

UBND các xã, phường ven biển cử cán bộ giám sát 100% tàu cá không đủ điều kiện hoạt động; phối hợp xử lý nghiêm tàu cá bốc dỡ hải sản không đúng nơi quy định, tàu mất kết nối VMS tại bờ hoặc không đánh dấu số đăng ký./.