Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ có một số thay đổi đáng chú ý liên quan đến chứng chỉ ngoại ngữ, thủ tục giấy tờ, quy trình phúc khảo và thời gian tổ chức thi. Những điều chỉnh này được Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra trong thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế thi tốt nghiệp THPT, nhằm đơn giản hóa thủ tục, tăng cường ứng dụng công nghệ và tạo thuận lợi hơn cho thí sinh cũng như công tác tuyển sinh.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là việc bổ sung thêm hai loại chứng chỉ ngoại ngữ được sử dụng để miễn thi môn Ngoại ngữ trong xét công nhận tốt nghiệp.
Cụ thể, ngoài các chứng chỉ đã được chấp nhận trước đó, năm nay danh mục được mở rộng thêm chứng chỉ tiếng Hàn TOPIK và chứng chỉ tiếng Anh quốc tế Versant English Placement Test (VEPT). Như vậy, tổng số chứng chỉ ngoại ngữ được công nhận trong kỳ thi năm 2026 là 22, thuộc các ngôn ngữ gồm tiếng Anh, Nga, Pháp, Trung, Đức, Nhật và Hàn; trong đó riêng tiếng Anh chiếm tới 12 loại chứng chỉ. Các chứng chỉ này phải còn hiệu lực tại thời điểm thí sinh làm thủ tục dự thi.
Tuy nhiên, theo quy định đã áp dụng từ năm trước, việc được miễn thi Ngoại ngữ không đồng nghĩa với việc quy đổi sang điểm 10 để tính vào điểm xét tốt nghiệp. Nếu muốn sử dụng điểm thi tốt nghiệp trong các tổ hợp xét tuyển đại học có môn Ngoại ngữ, thí sinh vẫn cần tham dự bài thi này.
Bên cạnh đó, các thủ tục giấy tờ liên quan đến kỳ thi cũng được tinh gọn đáng kể. Theo quy định mới, giấy báo dự thi và thẻ dự thi sẽ được tích hợp thành một loại duy nhất là “giấy báo dự thi”. Tương tự, giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời và giấy chứng nhận kết quả thi cũng được gộp lại thành “giấy chứng nhận kết quả thi”. Hai loại giấy tờ này sẽ do trường THPT nơi thí sinh nộp hồ sơ đăng ký dự thi cấp và hồ sơ dự thi được lưu tại trường phổ thông.
Quy trình phúc khảo bài thi cũng được điều chỉnh theo hướng rút ngắn thời gian và tăng độ chính xác. Thời gian nhận đơn phúc khảo giảm từ 10 ngày xuống còn 5 ngày sau khi công bố kết quả thi. Trong vòng 15 ngày kể từ khi kết thúc thời hạn nhận đơn, Hội đồng thi phải hoàn tất việc chấm phúc khảo và thông báo kết quả cho thí sinh.
Đáng chú ý, nếu điểm phúc khảo chênh lệch từ 0,25 điểm trở lên so với điểm đã công bố ban đầu thì bài thi sẽ được điều chỉnh. Tất cả các trường hợp điều chỉnh điểm đều phải tổ chức đối thoại trực tiếp giữa giám khảo chấm lần đầu và giám khảo chấm phúc khảo, đồng thời lập biên bản cụ thể. Trước đây, mức chênh lệch phải từ 0,5 điểm trở lên mới thực hiện quy trình đối thoại này.
Ngoài ra, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng điều chỉnh quy định về điểm ưu tiên khi xét công nhận tốt nghiệp. Theo đó, người Kinh hoặc người nước ngoài cư trú tại Việt Nam nếu học tại các trường THPT ở xã đặc biệt khó khăn ít nhất 2/3 thời gian của cấp học sẽ được cộng 0,25 điểm ưu tiên, thay vì yêu cầu có hộ khẩu thường trú từ ba năm trở lên như trước.
Đối với thí sinh là người dân tộc thiểu số tại các xã đặc biệt khó khăn, điều kiện cũng được đơn giản hóa khi không còn quy định về thời gian thường trú hay loại hình trường học; chỉ cần học tại các trường THPT ở khu vực này ít nhất 2/3 thời gian học cấp THPT sẽ được cộng 0,5 điểm ưu tiên.
Song song với các điều chỉnh về quy chế, công tác tổ chức thi cũng được đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin. Hệ thống quản lý thi được tối ưu để truyền dữ liệu giữa các Hội đồng thi và Bộ Giáo dục và Đào tạo nhanh hơn, hạn chế các khâu thủ công như gửi dữ liệu bằng đĩa CD qua đường bưu điện.
Một thay đổi khác liên quan trực tiếp đến lịch thi là kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ được tổ chức sớm hơn khoảng hai tuần so với năm trước, diễn ra trong hai ngày 11 và 12/6. Dù có những điều chỉnh về quy trình và thủ tục, cấu trúc kỳ thi vẫn giữ ổn định như năm 2025. Thí sinh sẽ dự thi hai môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn, đồng thời lựa chọn thêm hai môn trong số các môn Ngoại ngữ, Lịch sử, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Địa lý, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học hoặc Công nghệ. Trong đó, môn Ngữ văn thi theo hình thức tự luận, các môn còn lại thi trắc nghiệm khách quan.
Dự kiến trong tháng 3, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ ban hành hướng dẫn chi tiết về tổ chức kỳ thi, đồng thời triển khai tập huấn quy chế và nghiệp vụ cho toàn bộ 34 Sở Giáo dục và Đào tạo trên cả nước.
