Khởi động dự án “Carbon for Good”, mở hướng đi mới từ kinh tế rừng

Đánh thức tiềm năng kinh tế từ rừng

Ngày 27/5, UBND tỉnh Sơn La phối hợp với Tổ chức CARE cùng các đối tác quốc tế chính thức khởi động dự án “Hỗ trợ kỹ thuật hướng tới xây dựng năng lực thực hiện kế hoạch giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu và huy động nguồn tài chính bền vững để bảo vệ, phát triển rừng, trong đó có thị trường carbon rừng chất lượng cao” (Carbon for Good – C4G).

Sự kiện có sự tham dự của ông Nguyễn Minh Tiến - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La; ông Phạm Hồng Lượng - Phó Cục trưởng Cục Kiểm lâm; bà Francesca Bellone - Tham tán Phát triển, Trưởng ban Hợp tác phát triển Đại sứ quán Canada tại Việt Nam; bà Lê Kim Dung - Trưởng Văn phòng đại diện CARE tại Việt Nam cùng đại diện nhiều đơn vị liên quan.

Những năm gần đây, Sơn La được xem là một trong những địa phương sở hữu “kho báu xanh” lớn của khu vực miền Bắc. Theo thống kê giai đoạn 2025-2026, toàn tỉnh hiện có hơn 671.500ha rừng, độ che phủ duy trì khoảng 48,5%.

Không chỉ đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ môi trường và điều tiết nguồn nước, diện tích rừng lớn còn mở ra cơ hội phát triển thị trường tín chỉ carbon - lĩnh vực đang được nhiều quốc gia quan tâm trong bối cảnh hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero).

Ước tính, mỗi năm rừng Sơn La có thể tạo ra hơn 1,2 triệu tín chỉ carbon nếu được quản lý và khai thác theo các tiêu chuẩn quốc tế.

Nhằm tận dụng lợi thế này, tỉnh Sơn La đã sớm xác định lâm nghiệp là một trong những trụ cột của nền kinh tế xanh. Địa phương hiện triển khai nhiều giải pháp như số hóa công tác quản lý rừng, ứng dụng công nghệ vệ tinh và dữ liệu lớn trong kiểm kê sinh khối, đồng thời thúc đẩy các mô hình sinh kế bền vững dưới tán rừng.

Song song đó, tỉnh cũng từng bước hoàn thiện hồ sơ kỹ thuật để tín chỉ carbon rừng có thể đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế như VCS hay Gold Standard, hướng tới tham gia thị trường carbon nội địa dự kiến vận hành từ năm 2028.

Tăng năng lực cho cộng đồng vùng dự án

Theo kế hoạch, dự án C4G sẽ được triển khai tại 5 xã gồm Mường La, Chiềng Lao, Mường Bú, Chiềng Hoa và Ngọc Chiến. Đây đều là những khu vực có vai trò quan trọng đối với an ninh nguồn nước và năng lượng.

Thông qua dự án, chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư sẽ được hỗ trợ nâng cao năng lực quản lý, bảo vệ và phát triển rừng; đồng thời tiếp cận các nguồn tài chính phục vụ ứng phó biến đổi khí hậu và từng bước tham gia thị trường tín chỉ carbon trong tương lai.

Điểm nhấn đáng chú ý của dự án là sự đồng hành từ phía Canada, không chỉ về tài chính mà còn ở khía cạnh chuyển giao công nghệ và kinh nghiệm quản trị rừng bền vững.

Các chuyên gia từ Đại học British Columbia (Canada) sẽ hỗ trợ Sơn La trong việc ứng dụng công nghệ giám sát rừng hiện đại, nâng cao chất lượng dữ liệu và xây dựng hệ thống quản lý theo tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị).

Theo các chuyên gia, đây được xem là nền tảng quan trọng để hình thành thị trường tín chỉ carbon minh bạch, đảm bảo lợi ích hài hòa giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân tham gia giữ rừng.

Trong khuôn khổ sự kiện, nhiều chuyên gia trong nước và quốc tế cũng chia sẻ góc nhìn về lộ trình thực hiện mục tiêu Net Zero tại địa phương cũng như những yêu cầu đặt ra khi tham gia thị trường trao đổi tín chỉ carbon toàn cầu.

Ông Nguyễn Minh Tiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La cho biết, địa phương đang hướng tới xây dựng một hệ sinh thái kinh tế mới từ rừng, trong đó dữ liệu và chất lượng tín chỉ carbon đóng vai trò then chốt. “Sơn La không chỉ bảo vệ rừng mà còn từng bước biến tài nguyên rừng thành nguồn lực phát triển bền vững. Việc tham gia dự án C4G giúp địa phương chuẩn hóa dữ liệu, sẵn sàng cung cấp tín chỉ carbon chất lượng cao cho thị trường trong tương lai”, ông Tiến nhấn mạnh.

Lãnh đạo UBND tỉnh Sơn La cũng khẳng định cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi để dự án được triển khai hiệu quả, đồng thời kỳ vọng địa phương sẽ trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư carbon bền vững trong thời gian tới, góp phần hiện thực hóa cam kết Net Zero của Việt Nam tại COP26.