[eMagazine] Xuất khẩu Hà Nội trước áp lực tăng tốc để cán mốc hơn 23 tỷ USD

Sau 6 tháng đầu năm 2026, hoạt động xuất khẩu của Hà Nội ghi nhận những tín hiệu phục hồi rõ nét khi kim ngạch đạt 10,585 tỷ USD, tăng 5,5% so với cùng kỳ năm trước. Riêng quý II, xuất khẩu đạt 5,966 tỷ USD, tăng 29,2% so với quý I và cao hơn 9,4% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, trong tháng 5 và tháng 6, giá trị xuất khẩu của thành phố đều vượt mốc 2 tỷ USD, cho thấy đơn hàng quốc tế và hoạt động sản xuất đã có sự cải thiện sau giai đoạn tăng trưởng chậm đầu năm.

Xuất khẩu Hà Nội tăng tốc trước nhiều thách thức

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu đạt 30,911 tỷ USD, tăng 39,6% so với cùng kỳ. Mức tăng chủ yếu đến từ nhóm máy móc, thiết bị, linh kiện và nguyên liệu phục vụ sản xuất, phản ánh xu hướng doanh nghiệp chủ động tích trữ đầu vào để chuẩn bị cho các đơn hàng trong giai đoạn cuối năm.

Dù vậy, kết quả đạt được mới hoàn thành chưa đến một nửa chặng đường. Theo kế hoạch năm 2026, Hà Nội đặt mục tiêu xuất khẩu khoảng 23,256 tỷ USD, tăng 12% so với năm trước. Điều này đồng nghĩa từ nay đến hết năm, thành phố phải tạo thêm khoảng 12,671 tỷ USD kim ngạch, tương đương bình quân trên 2,1 tỷ USD mỗi tháng - cao hơn đáng kể so với mức bình quân của nửa đầu năm.

Áp lực càng lớn khi hoạt động thương mại quốc tế vẫn đối mặt nhiều yếu tố bất định. Ông Nguyễn Thế Hiệp - Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội nhận định, giá năng lượng, nguyên vật liệu cùng chi phí logistics, lưu kho và vận tải quốc tế vẫn ở mức cao, tiếp tục tạo sức ép đối với doanh nghiệp xuất khẩu.

Theo ông Nguyễn Thế Hiệp, căng thẳng địa chính trị tại khu vực Trung Đông khiến nhiều tuyến vận tải biển kéo dài thời gian lưu thông, đồng thời làm tăng chi phí bảo hiểm và cước vận chuyển. Điều này tác động trực tiếp tới những ngành sử dụng nhiều nguyên liệu nhập khẩu như dệt may, da giày, điện tử và chế biến gỗ, khiến biên lợi nhuận của doanh nghiệp tiếp tục bị thu hẹp.

Ông Võ Nguyên Phong cho biết, theo kịch bản mới, khu vực công nghiệp phấn đấu tăng 9,71%; lĩnh vực bán buôn, bán lẻ và sửa chữa ô tô, xe máy tăng 16,04%; riêng xuất khẩu đặt mục tiêu tăng khoảng 12%, trong đó quý III và quý IV đều hướng tới mức tăng trưởng 18%.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, Hà Nội xác định việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu là giải pháp trọng tâm trong những tháng còn lại của năm. Bên cạnh các đối tác truyền thống như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản và Trung Quốc, thành phố sẽ thúc đẩy khai thác những khu vực còn nhiều dư địa như Trung Đông, châu Phi, Đông Âu và Mỹ Latinh.

Theo định hướng của ngành Công Thương, từng nhóm hàng sẽ có chương trình xúc tiến riêng. Đối với ngành gỗ và sản phẩm gỗ, thành phố sẽ hỗ trợ doanh nghiệp khôi phục đơn hàng tại Hoa Kỳ và Nhật Bản, đồng thời mở rộng kết nối với các hệ thống phân phối nội thất quốc tế, tăng cường kiểm soát nguồn gốc gỗ hợp pháp và chủ động ứng phó các vụ việc phòng vệ thương mại.

Trong khi đó, các doanh nghiệp dệt may và da giày được khuyến khích nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu về chuỗi cung ứng xanh, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững nhằm gia tăng lợi thế cạnh tranh tại các thị trường lớn như Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả kênh này, doanh nghiệp cần đầu tư bài bản vào xây dựng thương hiệu, marketing quốc tế, bảo hộ sở hữu trí tuệ, thanh toán, logistics và tuân thủ quy định của từng thị trường. Đây vẫn là hạn chế của nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa khi nguồn lực tài chính, nhân sự cũng như kinh nghiệm phát triển thị trường quốc tế còn khiêm tốn.

Một điểm nghẽn khác là tỷ lệ tận dụng các hiệp định thương mại tự do như CPTPP, EVFTA, UKVFTA hay RCEP vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Không ít doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc đáp ứng quy tắc xuất xứ, hoàn thiện hồ sơ chứng nhận cũng như thực hiện các tiêu chuẩn kỹ thuật theo yêu cầu của từng đối tác.

Để đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, trong 6 tháng cuối năm, Hà Nội dự kiến tổ chức hai hội nghị tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp xuất khẩu, triển khai bảy đoàn xúc tiến thương mại quốc tế, phát hành bảy bản tin chuyên sâu về thị trường và tổ chức hai khóa tập huấn về FTA cùng các tiêu chuẩn xanh.

Xuất khẩu Việt Nam vượt 215 tỷ USD, thách thức từ thị trường lớn - VnEconomy

Thành phố cũng đề nghị hệ thống Thương vụ Việt Nam tại nước ngoài tăng cường kết nối doanh nghiệp với các nhà nhập khẩu, đồng thời cung cấp thông tin cập nhật về xu hướng thị trường, quy định kỹ thuật và cảnh báo sớm những rủi ro thương mại để doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất, xuất khẩu.

Đánh giá về triển vọng tăng trưởng, Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng cho rằng kết quả 6 tháng đầu năm là nền tảng quan trọng nhưng mới chỉ là "điều kiện cần". Theo ông, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Hà Nội cần tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ hơn trong sản xuất, thương mại và xuất khẩu, biến tiềm năng thành năng lực cạnh tranh và giá trị gia tăng thực chất.

Với quyết tâm duy trì đà phục hồi của sản xuất, mở rộng thị trường, đẩy mạnh xúc tiến thương mại và khai thác hiệu quả các FTA cũng như thương mại điện tử xuyên biên giới, Hà Nội kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho doanh nghiệp, hướng tới hoàn thành mục tiêu xuất khẩu hơn 23 tỷ USD trong năm 2026, đồng thời đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng GRDP trên 11% của Thủ đô.